Research Article

Türkiye Ekonomisinde Senyoraj Geliri, Kamu Borçlanması Gereği ve Enflasyon İlişkisi

Volume: 24 Number: 53 December 31, 2023
EN TR

Türkiye Ekonomisinde Senyoraj Geliri, Kamu Borçlanması Gereği ve Enflasyon İlişkisi

Abstract

Kamu kesimi borçlanma gereği (KKBG), devletin tüm gelirleri ile tüm giderleri arasındaki fark olarak tanımlanmakta olup, ancak borçlanma veya para basma yoluyla kapatılabilmektedir. Bu açığın mutlak değerinden ziyade GSYH’ye oranı daha önemli bir göstergedir. Bu oranın yüksek olması devletin sermaye piyasasından borçlanmasına neden olabilmektedir. Borçlanılabilir kaynaklara olan talebin artması, faiz oranlarında bir artışa neden olmaktadır. KKBG’nin para basılması yoluyla kapatılması ise, enflasyonun ve faiz oranının yükselmesiyle sonuçlanmaktadır. Enflasyon süreci kamunun zaman tercihi ve politik önceliklerinden ve kaynak dağılımından bağımsız değildir. Kamu politikaları makro ekonomik dinamiklerin temel belirleyicisidir. Mali sistemleri zayıf ve vergi tabanları dar olan ülkelerde, devlet bir gelir kaynağı olarak senyoraj ve enflasyon vergilerine daha fazla bel bağlamaktadır. Günümüz ekonomik yapısında bu tür gelirler ve bütçe açıkları para politikasının temel belirleyicisi konumundadır. Pandemi sonrası ortaya çıkan bütçe açıkları ve bu bütçe açıklarının gelecekteki bütçe fazlaları ile kapatılmama beklentisi, kamunun parasal varlıklarının getirilerini azaltmış ve kamu kesiminin daha fazla açık vermesine neden olmuştur. Bu durum Türkiye ekonomi için hem kurların artmasının hem de enflasyon beklentisindeki artmanın temel nedeni olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmanın amacı Türkiye’de 2008-2022 yılları arası dönemde senyoraj geliri, kamu kesimi borçlanma gereği ve enflasyon ilişkisi incelenecektir.

Keywords

References

  1. Baydur. Cem Mehmet, Süslü Bora. (2003). “Sargent ve Wallace Açısından Para Politikasına Bakış: Sıkı Para Politikası Enflasyonu Engellemez: TCMB'nin Para Politikasının 1989-2002 Yılları İçin Değerlendirilmesi”. 5(2), SS. 67- 80.
  2. Baydur. Cem. (2022). “Collatz Konjonktürü ve Faiz Paritesi Üzerinden Kur Tahminleri Ne Anlama Gelir?”. İktisat ve Toplum Sayı 135
  3. Blanchard, Oliver. (1985), “Debt, Deficit, and Finite Horizon”, Journal of Political Economy, 93(2).
  4. Bofinger. Peter. (2001). Monetary policy: goals, ınstitutions, strategies, and ınstruments” Oxford University Press.
  5. Cagan, P.D. (1956). The monetary dynamics of hyperinflation. In M. Friedman (Ed.), Studies in the quantity theory of money, ss. 25-117. Chicago: University of Chicago Press.
  6. Chafehe. Boris. Charles de Beauffort , Rigas Oikonomou. (2002). “Optimal monetary policy rules in the fisval theory of price level.” Lidam Discussion Paper 2022/26. https://sites.uclouvain.be/econ/DP/IRES/2022007.pdf (12.02.2023)
  7. Cochrane John.H. (2022). “The Fiscal Root of Inflation”. Review of Economic Dynamics. 45.
  8. Cochrane John.H. (2022). “Expectatıons and the neutralıty of ınterest rates”. Nber Working Series. Working Paper 30468. https://www.nber.org/system/files/working_papers/w30468/w30468.pdf (22.11.2022)

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Economic Models and Forecasting

Journal Section

Research Article

Authors

Publication Date

December 31, 2023

Submission Date

July 6, 2023

Acceptance Date

September 14, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 24 Number: 53

APA
Avcı, M., & Süslü, B. (2023). Türkiye Ekonomisinde Senyoraj Geliri, Kamu Borçlanması Gereği ve Enflasyon İlişkisi. Sosyal Ve Beşeri Bilimler Araştırmaları Dergisi, 24(53), 1-14. https://izlik.org/JA56SA22AB
AMA
1.Avcı M, Süslü B. Türkiye Ekonomisinde Senyoraj Geliri, Kamu Borçlanması Gereği ve Enflasyon İlişkisi. SOBBİAD. 2023;24(53):1-14. https://izlik.org/JA56SA22AB
Chicago
Avcı, Mehmet, and Bora Süslü. 2023. “Türkiye Ekonomisinde Senyoraj Geliri, Kamu Borçlanması Gereği Ve Enflasyon İlişkisi”. Sosyal Ve Beşeri Bilimler Araştırmaları Dergisi 24 (53): 1-14. https://izlik.org/JA56SA22AB.
EndNote
Avcı M, Süslü B (December 1, 2023) Türkiye Ekonomisinde Senyoraj Geliri, Kamu Borçlanması Gereği ve Enflasyon İlişkisi. Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırmaları Dergisi 24 53 1–14.
IEEE
[1]M. Avcı and B. Süslü, “Türkiye Ekonomisinde Senyoraj Geliri, Kamu Borçlanması Gereği ve Enflasyon İlişkisi”, SOBBİAD, vol. 24, no. 53, pp. 1–14, Dec. 2023, [Online]. Available: https://izlik.org/JA56SA22AB
ISNAD
Avcı, Mehmet - Süslü, Bora. “Türkiye Ekonomisinde Senyoraj Geliri, Kamu Borçlanması Gereği Ve Enflasyon İlişkisi”. Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırmaları Dergisi 24/53 (December 1, 2023): 1-14. https://izlik.org/JA56SA22AB.
JAMA
1.Avcı M, Süslü B. Türkiye Ekonomisinde Senyoraj Geliri, Kamu Borçlanması Gereği ve Enflasyon İlişkisi. SOBBİAD. 2023;24:1–14.
MLA
Avcı, Mehmet, and Bora Süslü. “Türkiye Ekonomisinde Senyoraj Geliri, Kamu Borçlanması Gereği Ve Enflasyon İlişkisi”. Sosyal Ve Beşeri Bilimler Araştırmaları Dergisi, vol. 24, no. 53, Dec. 2023, pp. 1-14, https://izlik.org/JA56SA22AB.
Vancouver
1.Mehmet Avcı, Bora Süslü. Türkiye Ekonomisinde Senyoraj Geliri, Kamu Borçlanması Gereği ve Enflasyon İlişkisi. SOBBİAD [Internet]. 2023 Dec. 1;24(53):1-14. Available from: https://izlik.org/JA56SA22AB

Journal of Social Sciences and Humanities Research (SOBBİAD) is licensed under the Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License CC BY-NC 4.0.