Finansal Başarısızlık Riski Taşıyan ile Taşımayan İşletmelerin Finansal Oranlarının Karşılaştırmalı Analizi: Borsa İstanbul Turizm İşletmelerinde Bir Araştırma

Erdinç Karadeniz; Cemile Öcek

doi:10.24010/soid.600207

Finansal Başarısızlık Riski Taşıyan ile Taşımayan İşletmelerin Finansal Oranlarının Karşılaştırmalı Analizi: Borsa İstanbul Turizm İşletmelerinde Bir Araştırma

Abstract

Bu araştırmanın amacı, Borsa İstanbul’da hisseleri işlem gören turizm işletmeleri içinde finansal başarısızlık riski taşıyanlar ile taşımayanların finansal oranları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık olup olmadığının belirlenmesidir. Bu bağlamda öncelikle 2012-2017 yılları arasında turizm işletmelerinin finansal başarısızlık riskleri Altman Z Skor modeline göre belirlenmiştir. Daha sonra finansal başarısızlık riski taşıyan ve taşımayan işletmelerin finansal oranları arasında farklılık olup olmadığı Mann Whitney U Testi ile saptanmaya çalışılmıştır. Analiz sonucunda finansal başarısızlık riski taşıyan işletmeler ile finansal başarısızlık riski taşımayan işletmeler arasında cari oran, asit-test oranı, nakit oran, kaldıraç oranı, aktif karlılığı, öz sermaye karlılığı, net kar marjı ve fiyat/kazanç oranı bağlamında istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu saptanmıştır

Keywords

Finansal Başarısızlık Riski,Altman Z Skor Modeli,Rasyo Analizi,Turizm İşletmeleri,Borsa İstanbul.

References

Aksoy, A. ve Yalçıner, K. (2013), İşletme Sermayesi Yönetimi, Ankara: Detay Yayıncılık.
Aktaş, R. (1993), Endüstri İşletmeleri İçin Mali Başarısızlık Tahmini (Çok Boyutlu Model Uygulaması), Ankara: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
Akyüz, K. C., Yıldırım, İ., Akyüz, İ. ve Tugay, T. (2017), “Borsa İstanbul’da İşlem Gören Kâğıt ve Kâğıt Ürünleri Sanayi İşletmelerinin Finansal Başarısızlık Düzeylerinin Oran Analizi ve Diskriminant Analizi Yöntemleri Kullanılarak Ölçülmesi”, Düzce Üniversitesi Ormancılık Dergisi,13(1), ss. 60-74.
Altaş, D. ve Giray, S. (2005), “Mali Başarısızlığın Çok Değişkenli İstatistiksel Yöntemlerle Belirlenmesi: Tekstil Sektörü Örneği”, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi,5(2), ss. 13-28.
Altman, E. I. (1968), “Financial Ratios, Discriminant Analysis and The Prediction Of Corporate Bankruptcy”, Journal of Finance, 23 (4), ss. 589-609.
Altman, E. I. ve Hotchkiss, E. (2006), Corporate Financial Distress and Bankruptcy: Predict and AvoidBankruptcy, Analyze and Invest In Distressed Debt, 3rd Edition. New Jersey: John Wiley&Sons.
Andrew, W. P. ve Schmidgall, R. S. (1993), Financial Management For The Hospitality Industry, USA: AH&MA.
Aydın, N., Başar, M. ve Coşkun, M. (2014), Finansal Yönetim, Ankara: Detay Yayıncılık.
Beaver, W. H. (1966), “Financial Ratios As Predictors Of Failure”, Journal of Accounting Research, 4, ss. 71-111.
Brealey, R. A., Myers, S. C., ve Marcus, A. J. (2001). Fundamentals Of Corporate Finance, The Boston: McGraw-HillCompanies, Inc.

Brigham, E. F. ve Ehrhardt, M. C. (2010), Financial Management Theory and Practice, 13th Edition, USA: South Western Cengage Learning.
Büyükarıkan, U. ve Büyükarıkan, B. (2014), “Bilişim Sektöründe Faaliyet Gösteren Firmaların Finansal Başarısızlık Tahmin Modelleriyle İncelenmesi”, Akademik Bakış Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler Dergisi, (46), ss. 160-172.
Casey, C.ve Bartczak, N. (1985), “Using Operating Cash Flow Data To Predict Financial Distress: Some Extensions”, Journal of Accounting Research, 23(1), ss. 384-401.
Ceylan, A. (2001), İşletmelerde Finansal Yönetim, Bursa: Ekin Kitabevi.
Clark, T. A. ve Weinstein, M. I. (1983), “The Behavior Of The Common Stock Of Bankrupt Firms”, Journal of Finance, 38(2), ss. 489-504.
DeAngelo, H. ve DeAngelo,L. (1990), “Dividend Policy and Financial Distress: An Emprical Investigation of Troubled NYSE Firms”, The Journal of Finance, 35 (5), ss. 1415-1431.
Diakomihalis, M. (2012), “The Accuracy of Altmans’s Models In Predicting Hotel Bankruptcy”, International Journal of Accounting and Financial Reporting, 2(2), ss. 96-113.
Elam, R. (1975), “The Effect Of Lease Data On The Predictive Ability Of Financial Ratios”, The Accounting Review, 50(1), ss. 25-43. EulerHermes (2019), “Global Insolvency Outlook 2019”, https://www.eulerhermes.co m/en_global/economic-research/insights/Global-Insolvency-Outlook2019-The-collater al-damage-of-too-low-growth-and-tightening-financial-conditions.html (12.01.2019).
Fulmer, J. G. (1984), “A Bankruptcy Classification Model for Small Firms”, The Journal Of Commercial Bank Lending, 66 (11), ss. 25-37.
Gu, Z. ve Goa, L. (2000), “A Multivariate Model For Predicting Business Failures Of Hospitality Firms”,Tourism and Hospitality Research: The Surrey Quarterly Review, 2(1), ss. 37-50.
Hill, N. T., Perry, S. E.ve Andes, S. (1996), “Evaluating Firms In Financial Distress: An Event History Analysis”, Journal of Applied Business Research, (12), ss. 60-71.
Hotchkiss, E. (1995), “Post-Bankruptcy Performance and Management Turnover”, Journal of Finance, (50), ss. 3-22.
Huo, Y. H. (2006), “Bankruptcy Situation Model In Small Business: The Case Of Restaurant Firms”, Hospitality Review, 24(2), ss. 49-58.
İçerli, M. Y. ve Akkaya, G. C. (2006), “Finansal Açıdan Başarılı Olan İşletmelerle Başarısız Olan İşletmeler Arasında Finansal Oranlar Yardımıyla Farklılıkların Tespiti”, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 20(1), ss. 413-421.
İskenderoğlu, Ö. ve Karakozak, Ö. (2013), “2008 Küresel Finansal Krizinin Finansal Oranlar Üzerine Etkisi: BIST'de İşlem Gören İmalat Sanayi İşletmeleri Üzerine Bir Uygulama”, Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 28(2), ss. 98-129.
Jagels, M. G. ve Coltman, M. M. (2004), Hospitality Management Accounting, New Jersey: John Wiley & Sons, Inc.
Jawabreh, O. A., Rawashdeh A. F. ve Senjelawi, O. (2017), “Using Altman's Z-Score Model To Predict The Financial Failure Of Hospitality Companies-Case Of Jordan”, International Journal of Information, Business and Management, 9(2), ss.141-157.
Kalaycı, Ş. (2014), SPSS Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistik Teknikleri, 5. Baskı, Ankara: Asil Yayın Dağıtım. Kamuyu Aydınlatma Platformu (2019), “BIST’te İşlem Gören Lokanta ve Oteller Sektör Şirketleri”, https://www.kap.org.tr/tr/Sektorler (05.01.2019).
Kandır, S. Y., Karadeniz, E., Özmen, M. ve Önal, Y. B. (2008), “Türk Turizm Sektöründe Büyüme Göstergelerinin Turizm İşletmelerinin Finansal Performansına Etkisinin İncelenmesi”, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10 (1), ss. 211-237.
Karadeniz, E., Unur, K., Köşker, H. ve Zencir, B. (2015), “Van İlinde Faaliyet Gösteren Kobi Statüsündeki Konaklama ve Seyahat İşletmelerinin Finansal Sorunlarının Analizi”, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 24(1), ss. 85-98.
Karadeniz, E., Dalak, S., Beyazgül, M. ve Günay, F. (2016), “Turizm Alt Sektörlerinin Finansal Performanslarının Oran Yöntemiyle Karşılaştırmalı Analizi”, Muhasebe Denetime Bakış Dergisi, 16(49), ss. 49-68.
Karadeniz, E., Koşan, L. ve Kahiloğulları, S. (2014), “Borsa İstanbul'da İşlem Gören Spor Şirketlerinin Finansal Performansının Oran Yöntemiyle Analizi”, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23(2), ss. 129-144.
Legault, J.C.A. (1987), “CA-Score, A Warning System For Small Business Failures”, Bilanas, ss. 29-31.
Muzır, E. ve Çağlar, N. (2009), “The Accuracy Of Financial Distress Prediction Models In Turkey: A Comparative InvestigationWith Simple Model Proposals”, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 9(2), ss. 15–48
Ohlson, J. A. (1980), “Financial Ratios and The Probabilistic Prediction Of Bankruptcy”, Journal of Accounting Research, 18(1), ss. 109-131.
Özdemir, F. S. (2011), Finansal Raporlama Sistemlerinin Bilginin İhtiyaca Uygunluğu Açısından Değerlendirilmesi: İMKB Şirketlerinde Finansal Başarısızlık Tahminleri Yönüyle Bir Uygulama, Yayınlanmamış Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
Özdemir, F. S. (2014), “Halka Açık ve Halka Açık Olmayan İşletmeler Yönüyle Tekdüzen Muhasebe Sistemi ve Altman Z Skor Modellerinin Uygulanabilirliği”, Ege Akademik Bakış, 14, ss. 147-161.
Poyraz, E. ve Uçma, T. (2006), “Türkiye’de Faaliyet Gösteren İhracatçı Sektörlerin Mali Kriz Ortamlarında Finansal Başarısızlıklarının Altman Z-Skor Modeli Yardımıyla Ölçülmesi”, Muhasebe ve Finansman Dergisi, (32), ss. 1-10.
Selimoğlu, S. ve Orhan, A. (2015),“Finansal Başarısızlığın Oran Analizi ve Diskriminant Analizi Kullanılarak Ölçümlenmesi: BİST’de İşlem Gören Dokuma, Giyim Eşyası ve Deri İşletmeleri Üzerine Bir Araştırma”, Muhasebe ve Finansman Dergisi, (66), ss. 21-40.
Springate, G. L. V. (1978), “Predicting The Possibility Of Failure In A Canadian Firm”, Master’sThesis, Simon Eraser University.
Türk, Z. ve Kürklü, E. (2017), “Financial Failure Estimate In BIST Companies With Altman (Z-Score) and Springate (S-Score) Models”, Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 1(1), ss. 1-14.
Türksoy, A. (2007), “Konaklama İşletmelerinde Mali Başarısızlığa Yol Açan Etmenler”, Ege Akademik Bakış, 7(1), ss. 99-115.
Unur, K. (2000),“Turizmin Türkiye’nin Ödemeler Dengesine Etkisinin Analizi”, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2(3), ss. 1-17.
Unur, K. (2004), “Turizmin Ekonomik Etkilerinin Ölçülmesi”, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(4), ss.114-142.
Warner, J. B. (1977), “Bankruptcy Costs: Some Evidence”, Journal of Finance, 32, ss. 337–347.
Weibel, (1973), The Value Of Criteria To Judge Credit Worthiness In The Lending Of Banks, Bern/Stuttgart Quoted In Choi F.D.S., International Finance and Accounting Handbook, 3rd Edition, USA:Wiley&Sons.
White I. G., Sondhi, C.A. ve Fried, D. (1997), The Analysis and Use Of Financial Statements, New York: John Wiley & SonsInc.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

Erdinç Karadeniz ^*
0000-0003-2658-8490

Cemile Öcek
0000-0001-6376-3820

Publication Date

August 30, 2019

Submission Date

January 27, 2019

Acceptance Date

March 3, 2019

Published in Issue

Year 2019 Volume: 16 Number: 2

DOI

https://doi.org/10.24010/soid.600207

IZ

https://izlik.org/JA27LA39DB

APA

Karadeniz, E., & Öcek, C. (2019). Finansal Başarısızlık Riski Taşıyan ile Taşımayan İşletmelerin Finansal Oranlarının Karşılaştırmalı Analizi: Borsa İstanbul Turizm İşletmelerinde Bir Araştırma. Seyahat Ve Otel İşletmeciliği Dergisi, 16(2), 191-206. https://doi.org/10.24010/soid.600207

AMA

1.Karadeniz E, Öcek C. Finansal Başarısızlık Riski Taşıyan ile Taşımayan İşletmelerin Finansal Oranlarının Karşılaştırmalı Analizi: Borsa İstanbul Turizm İşletmelerinde Bir Araştırma. SOİD. 2019;16(2):191-206. doi:10.24010/soid.600207

Chicago

Karadeniz, Erdinç, and Cemile Öcek. 2019. “Finansal Başarısızlık Riski Taşıyan Ile Taşımayan İşletmelerin Finansal Oranlarının Karşılaştırmalı Analizi: Borsa İstanbul Turizm İşletmelerinde Bir Araştırma”. Seyahat Ve Otel İşletmeciliği Dergisi 16 (2): 191-206. https://doi.org/10.24010/soid.600207.

EndNote

Karadeniz E, Öcek C (August 1, 2019) Finansal Başarısızlık Riski Taşıyan ile Taşımayan İşletmelerin Finansal Oranlarının Karşılaştırmalı Analizi: Borsa İstanbul Turizm İşletmelerinde Bir Araştırma. Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi 16 2 191–206.

IEEE

[1]E. Karadeniz and C. Öcek, “Finansal Başarısızlık Riski Taşıyan ile Taşımayan İşletmelerin Finansal Oranlarının Karşılaştırmalı Analizi: Borsa İstanbul Turizm İşletmelerinde Bir Araştırma”, SOİD, vol. 16, no. 2, pp. 191–206, Aug. 2019, doi: 10.24010/soid.600207.

ISNAD

Karadeniz, Erdinç - Öcek, Cemile. “Finansal Başarısızlık Riski Taşıyan Ile Taşımayan İşletmelerin Finansal Oranlarının Karşılaştırmalı Analizi: Borsa İstanbul Turizm İşletmelerinde Bir Araştırma”. Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi 16/2 (August 1, 2019): 191-206. https://doi.org/10.24010/soid.600207.

JAMA

1.Karadeniz E, Öcek C. Finansal Başarısızlık Riski Taşıyan ile Taşımayan İşletmelerin Finansal Oranlarının Karşılaştırmalı Analizi: Borsa İstanbul Turizm İşletmelerinde Bir Araştırma. SOİD. 2019;16:191–206.

MLA

Karadeniz, Erdinç, and Cemile Öcek. “Finansal Başarısızlık Riski Taşıyan Ile Taşımayan İşletmelerin Finansal Oranlarının Karşılaştırmalı Analizi: Borsa İstanbul Turizm İşletmelerinde Bir Araştırma”. Seyahat Ve Otel İşletmeciliği Dergisi, vol. 16, no. 2, Aug. 2019, pp. 191-06, doi:10.24010/soid.600207.

Vancouver

1.Erdinç Karadeniz, Cemile Öcek. Finansal Başarısızlık Riski Taşıyan ile Taşımayan İşletmelerin Finansal Oranlarının Karşılaştırmalı Analizi: Borsa İstanbul Turizm İşletmelerinde Bir Araştırma. SOİD. 2019 Aug. 1;16(2):191-206. doi:10.24010/soid.600207

Cited By

Taş ve Toprağa Dayalı Sektörde Faaliyet Gösteren Şirketlerin Finansal Başarısızlık Risklerinin Tahmin Edilmesi

Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi

https://doi.org/10.25287/ohuiibf.652278

Finansal Başarısızlık Modellerinin Çalışma Sermayesi Yatırım ve Finansman Politikaları Doğrultusunda İncelenmesi: BİST’de Karşılaştırmalı Bir Uygulama

Gaziantep University Journal of Social Sciences

https://doi.org/10.21547/jss.857946

FİNANSAL BAŞARISIZLIK RİSKİNİN BELİRLEYİCİLERİ: AVRUPA'DAKİ MENKUL KIYMET BORSALARINDA İŞLEM GÖREN KONAKLAMA İŞLETMELERİNDE BİR ARAŞTIRMA

Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi

https://doi.org/10.24010/soid.928452

Z SKOR MODELİ İLE FİNANSAL ÖNGÖRÜDE BULUNMA VE BIST100 TEKSTİL, GİYİM EŞYASI VE DERİ İMALAT SANAYİ SEKTÖRÜNDE FAALİYET GÖSTEREN FİRMALAR ÜZERİNE BİR UYGULAMA

İktisadi İdari ve Siyasal Araştırmalar Dergisi

https://doi.org/10.25204/iktisad.786034

Financial Failure Forecast with Altman Model: An Application in Companies Operating In BIST Wood, Paper and Printing Index

Econder International Academic Journal

https://doi.org/10.35342/econder.1077823

The Effects of the Covid-19 Epidemic on the Financial Failure of Businesses: An Investigation of the Businesses in the BIST Manufacturing Sector Using the Altman Z-Score Method

Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi

https://doi.org/10.29249/selcuksbmyd.1125891

Using Machine Learning Methods in Financial Distress Prediction: Sample of Small and Medium Sized Enterprises Operating in Turkey

Ege Akademik Bakis (Ege Academic Review)

https://doi.org/10.21121/eab.1027084

Determining the Financial Performances of ISE Tourism Companies in the Period of 2009-2020 by Data Envelope Analysis

Alanya Akademik Bakış

https://doi.org/10.29023/alanyaakademik.1111946

Firma Karlılığı ve Aktif Devir Hızının Finansal Sıkıntı Üzerine Etkisi: BİST Metal Ana Sanayi Endeksi’nde Bir Araştırma

Econder International Academic Journal

https://doi.org/10.35342/econder.1244587

FİNANSAL BAŞARISIZLIĞIN TAHMİNİ: BİST TİCARET ENDEKSİNDE YER ALAN FİRMALAR İÇİN BİR UYGULAMA

Nişantaşı Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi

https://doi.org/10.52122/nisantasisbd.1548675

Seyahat ve Otel İşletmeciliği (Journal of Travel Business) is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International (CC BY-NC 4.0).

26935

Our journal is indexed by EBSCOhost, Index Copernicus, Ulakbim, DRJI, Research Bible, SOBİAD and ASOS.