Review

Antonio Negri’de Anayasalcılığın Eleştirisi ve Marksist Kurucu İktidar

Number: 51 May 28, 2026
EN TR

Antonio Negri’de Anayasalcılığın Eleştirisi ve Marksist Kurucu İktidar

Abstract

Bu makale, kurucu iktidar kavramının klasik anayasalcı gelenek içindeki konumunu ve Antonio Negri’nin bu geleneğe yönelttiği Marksist eleştiriyi tartışmaktadır. Sieyès’ten Schmitt ve Arendt’e kadar uzanan kurucu iktidar düşüncesi, genellikle egemenliğin kaynağını belirleme, hukuksal düzenin meşruiyetini tesis etme ve siyasal toplumu kurumsal bir biçimde sabitleme çabası olarak şekillenmiştir. Oysa Negri, bu anlayışı radikal biçimde tersine çevirerek kurucu iktidarı kurumsal temsilden değil, toplumsal üretim ilişkilerinden türeyen yaratıcı güç olarak yeniden kavramsallaştırır. Marx’ın emek gücü, ilksel birikim ve elbirliği analizlerinden beslenen bu yaklaşım, kurucu iktidarı toplumsal yaşamın ve maddi üretimin içkin gücü olarak ele alır; kalkış noktası da bu bağlamda politik olanın toplumsal olan karşısındaki özerkliğini ortadan kaldırmaktır. Dolayısıyla kurucu iktidar, toplumsal olanın politikliği, emeğin öznelliğinin özgürlük pratiği ve yeni bir politik ontolojinin imkânı olarak düşünülür. Kurucu iktidar, artık sabitleyen değil, sürekli yeniden kuran; iktidarı temsil eden değil, onu alaşağı eden, potentia olarak kapanmaz bir sürece dönüşür. Böylece Negri’nin Marksist kurucu iktidar kavrayışı, hem modern anayasalcılığın sınırlayıcı egemenlik paradigmasını aşar hem de özgürlük pratiğinin yeniden tanımlanabileceği devrim kuramının ufkunu açar.

Keywords

References

  1. Arendt, H. (2003). İnsanlık durumu (B. S. Şener, Çev.). İletişim Yayınları.
  2. Arendt, H. (2012). Devrim üzerine (O. E. Kara, Çev.). İletişim Yayınları.
  3. Bonefeld, W. (2014). Yıkıcı akıl ve olumsuzlama (Ö. Yalçın, Çev.). Otonom Yayıncılık.
  4. Carré de Malberg, R. (2003). Contribution à la théorie générale de l'État: Réimpression des éditions de 1920 et 1922. Dalloz.
  5. Deleuze, H. (2013). Müzakereler (İ. M. Uysal, Çev.). Norgunk Yayıncılık.
  6. Demirkent, D. (2015). Anayasal kuruluş konusunda kapanmayacak tartışma: Hannah Arendt ve Carl Schmitt’te kurucu iktidar sorunu. Mülkiye, 39(3), 89–122.
  7. Engels, F. (1975). Almanya’da devrim ve karşı devrim (K. Somer, Çev.). Sol Yayınları.
  8. Engels, F. (1991). Karl Marx’ın Fransa’da içsavaşına giriş. İçinde Fransa’da İçsavaş (2. bs., ss. 7–22) (K. Somer, Çev.). Sol Yayınları.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Political Sociology

Journal Section

Review

Publication Date

May 28, 2026

Submission Date

November 6, 2025

Acceptance Date

January 22, 2026

Published in Issue

Year 2026 Number: 51

APA
Özcan, E. (2026). Antonio Negri’de Anayasalcılığın Eleştirisi ve Marksist Kurucu İktidar. Sosyoloji Dergisi, 51, 87-116. https://doi.org/10.59572/sosder.1818917
AMA
1.Özcan E. Antonio Negri’de Anayasalcılığın Eleştirisi ve Marksist Kurucu İktidar. JOS. 2026;(51):87-116. doi:10.59572/sosder.1818917
Chicago
Özcan, Emre. 2026. “Antonio Negri’de Anayasalcılığın Eleştirisi Ve Marksist Kurucu İktidar”. Sosyoloji Dergisi, nos. 51: 87-116. https://doi.org/10.59572/sosder.1818917.
EndNote
Özcan E (May 1, 2026) Antonio Negri’de Anayasalcılığın Eleştirisi ve Marksist Kurucu İktidar. Sosyoloji Dergisi 51 87–116.
IEEE
[1]E. Özcan, “Antonio Negri’de Anayasalcılığın Eleştirisi ve Marksist Kurucu İktidar”, JOS, no. 51, pp. 87–116, May 2026, doi: 10.59572/sosder.1818917.
ISNAD
Özcan, Emre. “Antonio Negri’de Anayasalcılığın Eleştirisi Ve Marksist Kurucu İktidar”. Sosyoloji Dergisi. 51 (May 1, 2026): 87-116. https://doi.org/10.59572/sosder.1818917.
JAMA
1.Özcan E. Antonio Negri’de Anayasalcılığın Eleştirisi ve Marksist Kurucu İktidar. JOS. 2026;:87–116.
MLA
Özcan, Emre. “Antonio Negri’de Anayasalcılığın Eleştirisi Ve Marksist Kurucu İktidar”. Sosyoloji Dergisi, no. 51, May 2026, pp. 87-116, doi:10.59572/sosder.1818917.
Vancouver
1.Emre Özcan. Antonio Negri’de Anayasalcılığın Eleştirisi ve Marksist Kurucu İktidar. JOS. 2026 May 1;(51):87-116. doi:10.59572/sosder.1818917

Sosyoloji Dergisi, Journal of Sociology, SD, JOS