ADÖLESAN GEBELİKTE DOĞUM KORKUSU VE HEMŞİRELİK BAKIMI

Öz

Adölesan dönemde yaşanan gebelik, adölesanlar tarafından bir kriz olarak algılanmaktadır. Adölesanlar yeterli fiziksel, bilişsel ve ruhsal gelişimlerini tamamlayamadan gebeliği deneyimlemeleri sonucunda doğum korkusunu daha şiddetli bir şekilde yaşayabilmektedirler. Lietaratürde doğum korkusu yönetiminde kullanılan psikoeğitim, hipnoz gibi yöntemler bildirilmiştir. Bunun yanı sıra uygun eğitim ve danışmanlıklarla desteklenen gebe ve ailesinin sosyal destek yönünden bilinçlendirilmesi ve gebenin algıladığı sosyal desteğin yükseltilmesi adölesan kadının yaşadığı doğum korkusunun azaltılmasında rol oynamaktadır. Buna ek olarak yeterli fiziksel, bilişsel ve ruhsal gelişimi olmayan adölesan kadına gebelik, doğum ve doğum sonu süreçleri tam bir iyilik halinde geçirmesine yardımcı olacak önemli bir faktör olan sosyal destek sağlandığında bu süreçlere uyumunun artacağı ve maternal bağlanmanın daha iyi düzeyde olduğu bilinmektedir. Adölesan gebeler içinde bulundukları yaşam koşulları düşünüldüğünde ailelerinden ya da arkadaşlarından uzaklaşmakta ve sosyal destek ihtiyaçları cevapsız kalmaktadır. Bu bağlamda hemşireler adölesan gebelerin algılanan sosyal destek düzeylerini değerlendirmesi, sağlanması ve adölesanın ailesini de sosyal destek konusunda bilinçlendirmesi oldukça önemlidir.

Anahtar Kelimeler

• Adölesan
• Doğum korkusu
• Hemşirelik
• Sosyal destek

References

1. Akgün, M., Boz, İ., & Özer, Z. (2019). “The Effect of Psychoeducation on Fear of Childbirth and Birth Type: Systematic Review and Meta-Analysis”, Journal of Psychosomatic Obstetrics & Gynecology, 1-13.
2. Aksoy, A. N. (2015). “Doğum Korkusu: Literatür Değerlendirmesi”, ODÜ Tıp Dergisi, 2(3), 161-165.
3. Anderson, C. (2010). “Impact of Traumatic Birth Experience on Latina Adolescent Mothers”, Issues in Mental Health Nursing, 31(11), 700-707.
4. Anderson, C. A., & Gill, M. (2014). “Childbirth Related Fears and Psychological Birth Trauma in Younger and Older Age Adolescents”, Applied Nursing Research, 27(4), 242-248.
5. Angley, M., Divney, A., Magriples, U., Kershaw, T. (2015). “Social Support, Family Functioning and Parenting Competence in Adolescent Parents”, Matern Child Health J, 19(1), 67-73. doi: 10.1007/s10995-014-1496-x.
6. Asnong, C., Fellmeth, G., Plugge, E., San Wai, N., Pimanpanarak, M., Paw, M. K. et al. (2018). “Adolescents’ Perceptions and Experiences of Pregnancy in Refugee and Migrant Communities on the Thailand-Myanmar Border: a Qualitative Study. Reprod Health”, 15(1), 83. Doi: 10.1186%2Fs12978-018-0522-7.
7. Aydın, D. (2013). “Adölesan Gebelik ve Adölesan Annelik”, Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 16(4), 250-254.
8. Azimi, M., Fahami, F., & Mohamadirizi, S. (2018). “The Relationship Between Perceived Social Support in The First Pregnancy and Fear of Childbirth”, Iranian Journal of Nursing and Midwifery Research, 23(3), 235.

9. Brown, S. G., Hudson, D. B., Campbell-Grossman, C., Kupzyk, K. A., Yates, B. C., Hanna, K. M. (2018). “Social Support, Parenting Competence, and Parenting Satisfaction Among Adolescent, African American, Mothers”, West J Nurs Res, 40(4), 502-519. Doi: 10.1177/0193945916682724.
10. Buldum, A. (2018). Adölesan Gebelerin Algıladıkları Sosyal Destek ile Yaşadıkları Doğum Korkusu Arasındaki İlişki, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Mersin Üniversitesi, Mersin.
11. Bulut, S. ve Gürkan, A., Sevil, Ü. (2008). “Adölesan Gebelikler”, Aile ve Toplum Dergisi, 13, 37- 44.
12. Coşar, F., Demirci, N. (2012). “Lamaze Felsefesine Dayalı Doğuma Hazırlık Eğitiminin Doğum Algısı ve Doğuma Uyum Sürecine Etkisi”, SDÜ Sağlık Enstitüsü Dergisi, 3(1), 18- 30.
13. Çetinkaya, E., Sevil, Ü. (2016). “Perinatolojiye Giriş”, Sevil, Ü., Ertem, G. (Ed.), Perinatoloji ve Bakım, içinde (20-25), Ankara: Nobel Tıp Kitapevi.
14. Çınar, N. ve Hıra, S. (2017). “Adölesan Annelik”, Journal of Human Rhythm, 3(1), 15-19.
15. Decastro, F., Hinojosa-Ayala, N., & Hernandez-Prado, B. (2011). “Risk and Protective Factors Associated with Postnatal Depression in Mexican Adolescents”, Journal of Psychosomatic Obstetrics & Gynecology, 32(4), 210-217
16. Demirsoy, G., Aksu, H. (2015). “Doğum Korkusunun Nedenleri ve Baş Etme”. Kadın Sağlığı Hemşireliği Dergisi, 2(2), 36-45.
17. Divney, A. A., Sipsma, H., Gordon, D., Niccolai, L., Magriples, U., Kershaw, T. (2012). Depression During Pregnancy Among Young Couples: The Effect of Personal and Partner Experiences of Stressors and The Buffering Effects of Social Relationships”, J Pediatr&Adolescent Gynecology, 25(3), 201-207.
18. Frydenberg, E. (2008). Adolescent Coping, Advances in Theory, Research and Practice, USA: Routledge.
19. Fuzy, E., Clow, S. E., & Fouché, N. (2020). “‘Please Treat Me Like a Person’—Respectful Care During Adolescent Childbirth”. British Journal of Midwifery, 28(6), 360-369.
20. Giurgescu, C. G., Misra, D. P., Sealy-Jefferson, S., Caldwell, C. H., Templin, T. N., Slaughter-Acey, J. C., Oyspuk, T. L. (2015). “The Impact of Neighbourhood Quality, Perceived Stress and Social Support on Depressive Symptoms During Pregnancy in African American Women”, Social Science and Medicine, 130, 172-180.
21. Güleç, D., Öztürk, R., Sevil, Ü., Kazandı, M. (2014). “Gebelerin Yaşadıkları Doğum Korkusu ile Algıladıkları Sosyal Destek Arasındaki İlişki”, Türkiye Klinikleri Jinekolojik ve Obstetrik Dergisi, 24(1), 36-41.
22. Hall, W. A., Hauck, Y. L., Carty, E. M., Hutton, E. K., Fenwick, J., & Stoll, K. (2009). “Childbirth Fear, Anxiety, Fatigue, and Sleep Deprivation in Pregnant Women”, Journal of Obstetric, Gynecologic & Neonatal Nursing, 38(5), 567–576. doi:10.1111/j.1552-6909.2009.01054.x
23. Hill, L. M., Maman, S., Groves, A. K., Moodley, D. (2015). “Social Support Among HIV-Positive and HIV-Negative Adolescents in Umlazi, South Africa: Changes in Family and Partner Relationships During Pregnancy and the Postpartum Period”, BMC Pregnancy Childbirth, 15(1), 117. Doi: 10.1186/s12884-015-0542-z.
24. Hofberg, K., Ward, M.R. (2003). “Fear of Pregnancy and Childbirth”, Postgraduate Medical Journal, 79(3), 505-510.
25. Hosseini, V. M., Nazarzadeh, M., & Jahanfar, S. (2018). “Interventions For Reducing Fear of Childbirth: A Systematic Review and Meta-Analysis of Clinical Trials”, Women and Birth, 31(4), 254-262.
26. Huang, C. Y., Costeines, J., Kaufman, J. S., Ayala, C. (2014). “Parenting Stress, Social Support, and Depression for Ethnic Minority Adolescent Mothers: Impact on Child Development”, J Child Fam Stud, 23(2), 255-262. Doi: 10.1007/s10826-013-9807-1.
27. Hurdle, D. E. (2001). “Social Support: A Critical Factor in Women's Health and Health Promotion”, Health and Social Work, 26(2), 72-79.
28. James, S., Rooyen, D. V., Strümpher, D. J. (2012). “Experiences of Teenage Pregnancy Among Xhosa Families”, Midwifery, 28(2), 190-197. Doi: 10.1016/j.midw.2011.04.003.
29. Kaplan, S., Bahar, A., Sertbaş, G. (2007). “Gebelerde Doğum Öncesi ve Doğum Sonrası Dönemlerde
30. Karakuş, S., Genç, Ş.Ö., Güldemir, Ü., Okşaşoğlu, B., Bütün, C., Yıldırım, A. (2017). “Adölesan Gebelik ve Sorunları”, Adli Tıp Bülteni, 22(2), 115-118.
31. Low, L., Martın, K., Sampselle, C., Guthrıe, B., & Oakley, D. (2003). “Adolescents’ Experiences of Childbirth: Contrasts With Adults”, Journal of Midwifery & Women’s Health, 48(3), 192–198. doi:10.1016/s1526-9523(03)00091-6
32. Meyer S. (2013). “Control in Childbirth: a Concept Analysis and Synthesis”, Journal of Advanced Nursing,69(1), 218- 28.
33. Mkhwanazi, N. (2010). “Understanding Teenage Pregnancy in a Post-Apartheid South African Township”, Cult Health Sex, 12(4), 347-358. Doi: 10.1080/13691050903491779.
34. Molgora, S., Fenaroli, V., Prino, L. E., Rollè, L., Sechi, C., Trovato, A., ... & Tambelli, R. (2018). “Fear of Childbirth in Primiparous Italian Pregnant Women: The Role of Anxiety, Depression, and Couple Adjustment”, Women and Birth, 31(2), 117-123.
35. Möhler, E., Dixius, A. (2017). “Social Support and a Consolidated Partnership as Protective Factors Against Stress During Pregnancy and Further Consequences for Mother and Child”, J Womens Health Issues Care, 7(1), 2. Doi:10.4172/2325-9795.1000297.
36. Orr, S. T. (2004). “Social Support and Pregnancy Outcome: A Review of The Literature”, Clin Obstet Gynecol, 47(4), 842-855.
37. Saisto, T., Halmesmaki, E. (2003). “Fear of Chilbirth: a Neglected Dilemma”, ACTA Obstetrics and Gynecology Sacndinavia, 82, 201-208.
38. Serçekuş, P., & Başkale, H. (2016). “Effects of Antenatal Education on Fear of Childbirth, Maternal Self-Efficacy and Parental Attachment”, Midwifery, 34, 166-172.
39. Serçekuş, P., & Okumuş, H. (2009). “Fears Associated with Childbirth Among Nulliparous Women in Turkey”, Midwifery, 25(2), 155-62.
40. Subaşı, B., Özcan, H., Pekçetin, S., Göker, B., Tunç, S., Budak, B. (2013). “Doğum Eğitiminin Doğum Kaygısı ve Korkusu Üzerine Etkisi”, Selçuk Tıp Dergisi, 29(4), 165-167.
41. Şahin, N., Dinç, H., Dişsiz M. (2009). “Gebelerin Doğuma İlişkin Korkuları ve Etkileyen Faktörler”, Zeynep Kamil Tıp Bülteni, 40(2), 57-62.
42. Şen, S. ve Kavlak, O. (2011). “Çocuk Gelinler: Erken Yaş Evlilikleri ve Adölesan Gebeliklere Yaklaşım”, Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 25(25).
43. Taylan, S., Alan, S., Kadıoğlu, S. (2012). “Hemşirelik Rolleri ve Özerklik”, Hemşirelikte Araştırma ve Geliştirme Dergisi, 3, 66-74.
44. Top, E. D., Ertem, G. (2016). “Perinatal Hasta Güvenliği ve Mesleki Sorumluluklar”, Sevil, Ü., Ertem, G. (Ed.), Perinatoloji ve Bakım, içinde (51-72), Ankara: Nobel Tıp Kitapevi.
45. Uçar, T., ve Gölbaşı, Z. (2015). “Nedenleri ve Sonuçlarıyla Doğum Korkusu”, İnönü Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 4(2), 54-58.
46. Yiğitoğlu, S. (2009). Adölesan Gebe ve Eşlerinin Antenatal ve Postnatal Kaygı Düzeyleri ile Evlilikte Uyumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ege Üniversitesi, İzmir.