Review

Geleceğin Yemek Hizmetleri: Uzayda Beslenme Sistemleri

Volume: 3 Number: 1 June 30, 2023
EN TR

Geleceğin Yemek Hizmetleri: Uzayda Beslenme Sistemleri

Abstract

Giriş ve Çalışmanın Amacı: Beslenme, sağlığın korunması ve yaşamın sürdürülmesi için gerekli olan besin öğelerinin yeterli ve dengeli şekilde vücuda alınması ve kullanılmasıdır. Uzayda beslenme ise, uzayda sağlığın korunması için gerekli olan gıda maddelerini kapsar. İlk uzay görevi ile başlayan astronotların beslenme ihtiyacını karşılamak ile ilgili çalışmalar günümüzde hala devam etmektedir. Bu çalışma ile, uzayda beslenmenin önemi, uzay yiyeceğinin Merkür görevinden başlayarak mevcut Uluslararası Uzay İstasyonuna kadar olan gelişimi ve uzay beslenme sistemi (yemeklerin belirlenmesi, üretilmesi ve paketlenmesi) hakkında bilgilendirilme yapılması amaçlanmıştır. Kavramsal/Kuramsal Çerçeve: İnsanlar son yüzyılda çok sayıda uzay görevi yürütmüşlerdir ve bunların başarısında ana faktör astronotların fiziksel ve zihinsel sağlıkları olmuştur. Bunu sağlamada en önemli faktör uzay görevlerinde tüketilen gıda maddelerinin seçimi, üretilmesi ve paketlenmesidir. Yöntem: Gastronomi ve uzay yiyeceği kavramsal çerçevesini oluşturmak amacıyla yapılmış olan çalışmalardan yararlanılmış ve doküman analizi yöntemine başvurulmuştur. Bulgular: Sağlık ve beslenme, uzun süreli insanlı görevleri sırasında astronotların vücudunu canlı, sağlıklı ve enerjik tutmaya yardımcı olan yiyeceklerden elde edilen yaşamın hayati bileşenleridir. Araştırma ve teknolojinin gelişmesiyle birlikte, çoğu yeryüzünde tüketilenlere benzeyen çok çeşitli yemekleri uzay menüsüne dahil etmek mümkün hale gelmiştir. Sonuç: Uzay keşiflerinin insan vücudu üzerinde vücut kütlesi kaybı, görme ile ilgili değişiklikler, kemik yoğunluğunda kayıp -hatta anemi gibi birçok zararlı etkisi gözlemlenmiştir. Bu sorunların üstesinden gelmek için, uzay yiyeceği tasarlanırken çeşitli hususlar izlenmelidir. Beslenme gereksinimi, bir uzay görevinde önemli bir rol oynar. Çeşitli yiyecekler, bir uzay görevinin neden olduğu sınırlamaların üstesinden gelme potansiyeline sahiptir. Bu nedenle, uzay gıdası geliştirilirken eksiklikler ve hastalık gibi çeşitli parametreler dikkate alınmalıdır. Yiyecekler lokma büyüklüğünde, kolayca sindirilebilir ve raf ömürleri uzun olmalıdır. Bir uzay görevindeki astronotların beslenme durumu ve gereksinimleri göz önünde bulundurulurken teknolojik gelişmeler hakkında daha iyi fikir edinmek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır.

Keywords

References

  1. AGTE, V. & TARWADI, K. (2010). The importance of nutrition in the prevention of ocular disease with special reference to cataract. Ophthalmic Research, 44(3), 166-72. doi: 10.1159/000316477.
  2. AL ZUHAIRI, S. & DOĞAN, M. (2021). Fonksiyonel Gıdaların Gastronomideki Önemi, ART/icle: Sanat ve Tasarım Dergisi, 1(2), 249-267.
  3. ALFREY, C.P., UDDEN, M.M., LEACH-HUNTOON, C., DRISCOLL, T., PICKETT, M.H. (1996). Control of red blood cell mass in spaceflight. Journal of Applied Physiology, 81(1), 98-104. doi: 10.1152/jappl.1996.81.1.98.
  4. ALLAITH, A.A.A. (2008). Antioxidant activity of Bahraini date palm (Phoenix dactylifera L.) fruit of various cultivars. International Journal of Food Science & Technology, 43(6), 1033-1040. doi:10.1111/j.1365-2621.2007.01558.x.
  5. AMANAT, A., WALY, M., MOHAMED ESSA, M. & DEVARAJAN, S. (2012). Nutritional and medicinal value of date fruit. In book: Dates: Production, Processing, Food, and Medicinal Values. Publisher: CRC press, pp. 361-376.
  6. BAKER, E.S., BARRATT, M.R., SAMS, C.F. & WEAR, M.L. (2019). Human response to space flight. In: Principles of clinical medicine for space flight. New York, NY: Springer, pp. 367-411.
  7. BERGOUIGNAN, A., STEIN, T.P., HABOLD, C., COXAM, V., O’ GORMAN, D. & BLANC, S. (2016). Towards human exploration of space: the THESEUS review series on nutrition and metabolism research priorities. NPJ Microgravity, 2:16029. doi: 10.1038/npjmgrav.2016.29.
  8. BHATIA, S. (2018). Predicting risk perception: new insights from data science. Management Science, Articles in Advance, 65(8), 1–24. doi: 10.1287/mnsc.2018.3121.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Gastronomy

Journal Section

Review

Early Pub Date

July 3, 2023

Publication Date

June 30, 2023

Submission Date

April 26, 2023

Acceptance Date

June 8, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 3 Number: 1

APA
Ay, M., & Özdemir, E. (2023). Geleceğin Yemek Hizmetleri: Uzayda Beslenme Sistemleri. ART/Icle:/Sanat/Ve/Tasarım/Dergisi, 3(1), 56-76. https://doi.org/10.56590/stdarticle.1287779
AMA
1.Ay M, Özdemir E. Geleceğin Yemek Hizmetleri: Uzayda Beslenme Sistemleri. ART/icle. 2023;3(1):56-76. doi:10.56590/stdarticle.1287779
Chicago
Ay, Murat, and Esranur Özdemir. 2023. “Geleceğin Yemek Hizmetleri: Uzayda Beslenme Sistemleri”. ART/Icle:/Sanat/Ve/Tasarım/Dergisi 3 (1): 56-76. https://doi.org/10.56590/stdarticle.1287779.
EndNote
Ay M, Özdemir E (June 1, 2023) Geleceğin Yemek Hizmetleri: Uzayda Beslenme Sistemleri. ART/icle: Sanat ve Tasarım Dergisi 3 1 56–76.
IEEE
[1]M. Ay and E. Özdemir, “Geleceğin Yemek Hizmetleri: Uzayda Beslenme Sistemleri”, ART/icle, vol. 3, no. 1, pp. 56–76, June 2023, doi: 10.56590/stdarticle.1287779.
ISNAD
Ay, Murat - Özdemir, Esranur. “Geleceğin Yemek Hizmetleri: Uzayda Beslenme Sistemleri”. ART/icle: Sanat ve Tasarım Dergisi 3/1 (June 1, 2023): 56-76. https://doi.org/10.56590/stdarticle.1287779.
JAMA
1.Ay M, Özdemir E. Geleceğin Yemek Hizmetleri: Uzayda Beslenme Sistemleri. ART/icle. 2023;3:56–76.
MLA
Ay, Murat, and Esranur Özdemir. “Geleceğin Yemek Hizmetleri: Uzayda Beslenme Sistemleri”. ART/Icle:/Sanat/Ve/Tasarım/Dergisi, vol. 3, no. 1, June 2023, pp. 56-76, doi:10.56590/stdarticle.1287779.
Vancouver
1.Murat Ay, Esranur Özdemir. Geleceğin Yemek Hizmetleri: Uzayda Beslenme Sistemleri. ART/icle. 2023 Jun. 1;3(1):56-7. doi:10.56590/stdarticle.1287779

ART/icle: Journal of Art and Design

ISSN: 2718-1057
e-ISSN: 2791-7665