II. MEŞRUTİYET DÖNEMİNDE KONYA’DA İSLAMCI MUHALEFETİN SESİ: MEŞRIK-I İRFAN
Abstract
II. Meşrutiyet dönemi Konya gazetelerinden biri olan Meşrık-ı İrfan, yayın hayatına Islah-ıMedâris-i İslâmiye bünyesinde başlar. II. Meşrutiyet sonrasıkendini yenileyen medrese, bir de gazete yayınlama ihtiyacıduymuştur. Medresenin kurucumüderrislerinden Nakşibendîliğin Hâlidiye kolu şeyhi Zeynelabidin Efendi’nin siyasî çizgisi, Meşrık-ı İrfan’ın yayın politikasınıda tayin eder. Gazete, medrese temelinde oluşan İttihat ve Terakki muhalefetinin önce Ahali Fırkası, sonra da Hürriyet ve İtilâf nezdinde sözcülüğünü üstlenmiştir. Bu süreç, Hürriyet ve İtilâf’la birlikte Meşrık-ı İrfan’ın, 1917’de de Islah-ıMedâris’in sonunu getirir.
Keywords
Meşrık-ı İrfan,Islah-ıMedâris,Zeynelabidin Efendi,Ahali Fırkası,Hürriyet ve İtilâf Fırkası
References
- AHMAD Feroz, 1999, İttihat ve Terakki (1908–1914), Kaynak Yayınları, İstanbul.
- AKŞİN Sina, 1999, “İttihat ve Terakki Basın Özgürlüğü ve Tabanca”, Osmanlı Basın Hayatı Sempozyumu 6–7 Aralık 1999, Gazi Ü. İletişim Fakültesi Yayınları, Ankara.
- ARABACI Caner, 1998, Osmanlı Dönemi Konya Medreseleri 1900–1924, KTO Yayınları, Konya.
- BİRİNCİ Ali, 1990, Hürriyet ve İtilâf Fırkası, Dergâh Yayınları, İstanbul.
- DEVELİOĞLU Ferit, 2002, Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lûgat, Aydın Kitabevi Yayınları, Ankara.
- EVREN Afif, 1944, Konya İçin, Babalık Basımevi, Konya.
- KABACALI Alpay, 1999, Türk Basınında Demokrasi, T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara.
- KARATAY Namdar Rahmi, 1952, Kitaplarımın Hikâyesi, Berksoy Basımevi, İstanbul.
- Konya 1973 İl Yıllığı, 1973, Yeni Kitap Basımevi, Konya.
- KÜÇÜKDAĞ Yusuf, 1999, “Osmanlı Dönemi Konya Tekke ve Zaviyeleri”, Dünden Bugüne Konya’nın Kültür Birikimi ve Selçuk Üniversitesi, S.Ü. Yayınları, Konya.