KAVRAMSAL OLARAK YOKSULLUK VE TÜRKİYE’DE YOKSULLUKLA MÜCADELE POLİTİKALARININ ETKİLERİ
Abstract
ÖZ
Günümüzde yoksulluk tüm dünyada çok önemli bir sorun haline gelmiştir. Yoksulluk hem gelişmiş hem de gelişmekte olan ülkeler için bir sorundur. Yoksulluğun üzerinde fikir birliğine varılan net bir tanımı yoktur. Genel olarak insanların yaşaması için gerekli olan mal ve hizmetlere sahip olamaması olarak tanımlanabilir. Dünya nüfusunun yaklaşık yarısı 2 dolarlık yoksulluk sınırının altında yaşamaktadır. Yoksulluk tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de göz ardı edilemeyecek bir sorundur. 1980’li yıllar sonrasında Türkiye’de gelir dağılımı eşitsizliği ve yoksulluk artış göstermiştir. Türkiye’de yoksulluk oranları hanehalkı kullanılabilir fert gelirine, gelire dayalı kent ve kır ayrımına, hanehalkı tipine ve eğitim durumuna göre farklılıklar göstermektedir. Yoksullukla mücadele politikaları doğrudan ve dolaylı yöntemler olmak üzere ikiye ayrılır. Türkiye’de son yıllara kadar yoksullukla mücadelede dolaylı yöntemler hakim olmuştur. Fakat dolaylı yöntemlerin yetersiz olduğunun anlaşılması ile doğrudan yöntemler uygulanmaya başlanmıştır. Bu amaçla bir takım sivil toplum örgütlerinin faaliyetleri ön plana çıkmaktadır. Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Teşvik Fonu, Yeşil Kart uygulaması, kadınlara yönelik verilen mikrokrediler bu uygulamalardan bazılarıdır.
Anahtar
Kelimeler: Yoksulluk, yoksullukla mücadele, yoksulluğun
ölçülmesi, yoksullukla mücadele yöntemleri
Jel Kodları:I32, I38, H53
Keywords
References
- Aktan, C.C., Vural, İ. Y. (E(2002), Yoksulluk: Terminoloji, temel kavramlar ve ölçüm yöntemleri, C.C. Aktan (Ed.), Yoksullukla mücadele stratejileri, Ankara: Hak-İş Konfederasyonu Yayınları.Arpacıoğlu, Ö., Yıldırım, M. (2011), Dünya’da ve Türkiye’de yoksulluğun analizi, Niğde Üniversitesi İİBF Dergisi, Cilt:4, Sayı:2.Bayındırlık ve İskan Bakanlığı (2009), Kentsel yoksulluk, göç ve sosyal politikalar komisyonu raporu, Kentleşme Şurası, Ankara, http://www.kentges.gov.tr/_dosyalar/sura_raporları/kitap7.pdf, Erişim Tarihi:09.12.2015.Bhagwati, J. N. (1988), Poverty and public policy, World Development, Vol:16, No:5.Buğra, A. (2008), Kapitalizm, yoksulluk ve Türkiye’de sosyal politika, İstanbul: İletişim Yayınları.Devlet Planlama Teşkilatı (2007), Gelir dağılımı ve yoksullukla mücadele, Özel ihtisas komisyonu raporu, dokuzuncu kalkınma planı 2007-2013, Yayın No: DPT: 2742-ÖİK:691, Ankara.Drewnowski, J. (1977), Poverty: It’s meaning and measurement, Development and change, Vol:8, No:2.Dumanlı, R. (1996), Yoksulluk ve Türkiye’deki boyutları, Uzmanlık tezi, Sosyal Sektörler ve Koordinasyon Genel Müdürlüğü, Yayın No:DPT:2449.Fields, S.G. (1994), Poverty and income distribution data for measuring poverty and inequality changes in the developing countries, Journal of development economics, 44,87-102.Gündoğan, N. (2003), Yoksullukla mücadelede istihdam politikalarının rolü ve önemi, A.E. Bilgil, İ. Altan (Ed.), Yoksulluk I. Cilt, İstanbul: Deniz Feneri Yayınları.Gündoğan, N. (2008), Türkiye’de yoksulluk ve yoksullukla mücadele, Ankara Sanayi Odası, Ocak-Şubat.Güneş, F. (2009), Kentsel yoksulluk/dışlanma(Mı), göç ve istihdam: Eskişehir’de belediyeden yardım alan haneler, Sosyal ve Araştırmalar Dergisi Selçuk Üniversitesi İİBF, 9(18).Gürer, A. (2010), Dünya’da ve Türkiye’de küreselleşme ve yoksulluk süreci, Yüksek lisans tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Anabilim Dalı Yönetim ve Çalışma Bilim Dalı, İstanbul.Gürses, D. (2007), Türkiye’de yoksulluk ve yoksullukla mücadele politikaları, Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt:17, Sayı:1.Lipton, M. (1997), Poverty: Are there holes in the consensus?, World Development, 25 (2)McNicoll, G. (1997), Population and poverty: A review and restatement, United Nations Population Fund, No:105.Morawetz, D. (1977), Twenty five years of economic development 1950 to 1975, The World Bank, Report No:10098, Washington.Önder, H., Şenses, F. (2005), Türkiye’de yoksulluk ve yoksulluk düşüncesi, B. Ülman, İ. Akça (Ed), İktisat, Siyaset, Devlet Üzerine Yazılar, İstanbul: Bağlam.Özdoğan, F. (2009), Yoksulluk kültürü yaklaşımına eleştirel bir bakış, Sosyal Yardım Uzmanlık Tezi, TC. Başbakanlık Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Genel Müdürlüğü, AnkaraÖztürk, M., Çetin, B. I.(2009), Dünya’da ve Türkiye’de yoksulluk ve kadınlar, Journal of Yasar University, 3(11).Pamuk, Ş. (2014), Türkiye’nin 200 yıllık iktisadi tarihi (4. Basım), İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.Şenses, F. (2003), Yoksullukla mücadelenin neresindeyiz: gözlemler ve öneriler, A.H. Köse, F. Şenses, E. Yeldan (Ed.), İktisat Üzerine Yazılar I, Küresel Düzen: Birikim, Devlet ve Sınıflar, İstanbul: İletişim Yayınları.Şenses, F. (2009), Küreselleşmenin öteki yüzü: yoksulluk (5. Baskı), İstanbul: İletişim Yayınları.Taş, Y., Özcan, S. (2012), Türkiye’de ve Dünyada yoksulluk üzerine bir araştırma, SESSION 3D: Büyüme ve Gelişme III, International Conference on Eurasion Economies.World Bank Development Report (2000), World Bank Development Report 2000/2001 Attacking Poverty, World Bank Oxford University Press.Yücel, D. (2007), Gelir dağılımı teorileri ve politikaları: Türkiye’de gelir dağılımı-yoksulluk sorunu, Doktora Tezi, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İktisat Ana Bilim Dalı, İstanbul.www.ocakmedya.com/ekonomi/2017/09/20/aile-bakani-acikladi- yesil-kartli-sayisi-8-milyon-983-bin-853/, Erişim Tarihi: 02.01.2018www.kedv.org.tr/maya/mayanın-hedef-kitlesi/, Erişim Tarihi:04.01.2018www.medikalakademi.com.tr/ulkemizde-yesl-kart-gerceg-ve-guncel-uygulamalarla-degerlendrme, Erişim Tarihi: 02.01.2018www.sosyalyardimlar.aile.gov.tr/hakkimizda/sosyal-yardimlasma-ve-dayanismayı-tesvik-fonu/sydtf-gorevler, Erişim Tarihi: 02.01.2018www.tgmp.net/tr/sayfa/sunumlar/118/0, Erişim Tarihi: 24.01.2018www.tuik.gov.trwww.worldbank.org
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Business Administration
Journal Section
Research Article
Publication Date
October 31, 2019
Submission Date
September 26, 2018
Acceptance Date
July 30, 2019
Published in Issue
Year 2019 Volume: 19 Number: 38
Cited By
KOVİD-19 PANDEMİSİNİN TÜRKİYE’DEKİ KENTSEL YOKSULLUĞA ETKİLERİ
ANASAY
https://doi.org/10.33404/anasay.966331KAMU SOSYAL HARCAMALARININ YOKSULLUK RİSKİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİNİN EKONOMETRİK ANALİZİ
Gaziosmanpasa Universitesi Sosyal Bilimler Arastirmalari Dergisi
https://doi.org/10.48145/gopsbad.1072734A Semiotic Study on the Representation of Elderly People in the Media in the Context of Poverty
Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.47130/bitlissos.1121117COVID-19 PANDEMİSİ SÜRECİNDE SOSYAL SORUNLAR VE SOSYAL HİZMET
19 Mayıs Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.52835/19maysbd.1061258Türkiye’de Yoksullukla Mücadelede Sosyal Yardım Kurumlarının Etkinliği
Çalışma ve Toplum
https://doi.org/10.54752/ct.1280837Sil Baştan: Pandemi Sürecinde Kadınların Derinleşen Yoksulluk Deneyimleri
Çalışma ve Toplum
https://doi.org/10.54752/ct.1280828Yoksulluk Kültürünün Öğrencilerin Eğitim Yaşantılarına ve Gelişim Alanlarına Yansımalarının İncelenmesi (Annelerin Deneyimleri)
İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.46928/iticusbe.1136832Türkiye, Avrupa Birliği ve ABD’nin Sosyal Devlet Anlayışları Çerçevesinde Yoksullukla Mücadelesi
Uluslararası Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.57114/jswrpub.1310644TÜRKİYE’DE YOKSULLUKLA MÜCADELEDE YEREL YÖNETİMLERİN ROLÜ: ANTALYA KEPEZ BELEDİYESİ ÖRNEĞİ
Oğuzhan Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.55580/oguzhan.1383835KADIN YOKSULLUĞUYLA MÜCADELEDE SOSYAL YARDIMLARIN ROLÜ: DÜZCE SOSYAL YARDIMLAŞMA VE DAYANIŞMA VAKFI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA
Pamukkale University Journal of Social Sciences Institute
https://doi.org/10.30794/pausbed.1385335YENİLENMİŞ ÜRÜNLERİN YÜKSELİŞİ: SÜRDÜRÜLEBİLİR EKONOMİYE YÖNELİK ÜRETİM VE TÜKETİM ÜZERİNE ÇÖZÜM ARAYIŞLARI
Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.16953/deusosbil.1380906TÜRKİYE’DE GELİR DAĞILIMI ÇALIŞMALARI VE GELİR DAĞILIMINDA SOSYAL TRANSFERLERİN ETKİSİNİN TÜRKİYE VE AVRUPA BİRLİĞİ KARŞILAŞTIRMASI
Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.29029/busbed.1393920KENT YOKSULLUĞU PROFİL ARAŞTIRMASI (MUĞLA İLİ ÖRNEĞİ)
Sosyoloji Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.18490/sosars.1476297BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI DÖNEMİNDE FRANSA ESİR KAMPLARINDA OSMANLI VATANDAŞLARI (BESLENME, BARINMA VE GİYİM)
Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.18244/cttad.1440961Turizm Gelirleri Ve Yoksulluk Riski Arasındaki İlişkiyi Belirlemeye Yönelik Bir Araştırma
Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.54600/igdirsosbilder.1546789Yoksulluk ve Suç İlişkisinin Sosyal Hizmet Perspektifinden Değerlendirilmesi
Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.70854/sobbiad.1570278The Relationship Between Menstrual Poverty and Depressive Symptoms in Women Aged 15-49 in Balçova District of İzmir
Journal of Basic and Clinical Health Sciences
https://doi.org/10.30621/jbachs.1562886Z Kuşağı Üniversite Öğrencilerinin Yoksulluğa İlişkin Atıfları: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümü Örneği
Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi
https://doi.org/10.63556/tisej.2025.1485Yoksulluk Kavramının “Karanlıkta Dans” Filmi Üzerinden İncelenmesi
Anasay
https://doi.org/10.33404/anasay.1726074TÜRKİYE’DE KAMUSAL SOSYAL YARDIM UYGULAMALARI SÜRECİNDE ORTAYA ÇIKAN SORUNLAR: BİR OLGUBİLİM ARAŞTIRMASI
International Journal of Management Economics and Business
https://doi.org/10.17130/ijmeb.1666129