Nevşehir İl Meralarının Floristik Özellikleri

Öz

Bu çalışmada, Nevşehir’de yapılan 31 adet mera vejetasyon etüdüne dayalı olarak il meralarının floristik özellikleri incelenmiştir. Vejetasyon etüdü tekerlek-nokta yöntemiyle yapılmıştır. Bu çalışma sonuçlarına göre 42 familya, 120 cins içinde 183 tür tespit edilmiştir. Bitki türlerinin 25 tanesi endemik olarak bulunmuştur.  En yüksek örtüş gösteren familyalar; Poaceae, Asteraceae, Lamiaceae ve Fabaceae familyaları olmuştur. En yüksek örtüş gösteren türler ise; Festuca valesiaca Schleicher Ex Gaudin, Poa bulbosa L., Bromus tomentellus Boiss. ve Thymus sipyleus Boiss. olmuştur. F. valesiaca ve P. bulbosa türlerine 24 farklı durakta rastlanırken, Eryngium campestre L. ve T. sipyleus türlerine 23 farklı durakta rastlanmıştır. Meralarda ortalama tür sayısı 27 olarak bulunmuştur. Bitki türleri otlatmaya tepkisi bakımından sınıflandırılmış ve türlerin 8 tanesi azalıcı, 11 tanesi çoğalıcı ve 164 tanesi istilacı olarak bulunmuştur.  Nevşehir ili mera alanlarının floristik kompozisyon açısından zengin olduğu belirlenmiştir. Bu mevcut zenginliğin uygun mera yönetim teknikleriyle muhafazası ve geliştirilmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Nevşehir,mera

Floristic Features of Rangelands in Nevşehir Province

Öz

In this study, the floristic features of rangelands were examined based on 31 vegetation surveys completed in Nevşehir Province. Vegetation survey was performed with wheel-point method. According to results of this study, the 183 species in 120 genera of 42 families were identified. The 25 plant species were found as  endemic.  The families of the highest covering areas were Poaceae, Asteraceae, Lamiaceae and Fabaceae. The plant species of the highest covering areas became F. valesiaca, P. bulbosa, B. tomentellus and T. sipyleus. When F. valesiaca and P. bulbosa were found in the 24 different sites,  E. campestre and T. sipyleus were met in the 23 different sites. The mean species number in the rangelands was 27. Plant species for grazing response were categorized and found as 8  decreaser,  11 increaser and 164 invader of species. The rangeland areas of Nevsehir were determined rich for the floristic composition. This current rich status is recommended to be maintained and improved with suitable rangeland management techniques.

Anahtar Kelimeler

• Nevşehir,rangeland

Kaynakça

1. Anonim 2008. Nevşehir ili iklim verileri. T.C. Devlet Meteoroloji İşleri Gen. Müd. Aylık Klimatoloji Rasat Cetveli
2. Anonim 2009. Nevşehir ili toprak analiz sonuçları. Toprak Gübre ve Su Kaynakları Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü, Ankara
3. Atamov V., Cevheri A. C., Parmaksız A., Yavuz M. ve Aslan M., 2005. Şanlıurfa’nın Doğal Mera Florası, Bitki Birlikleri ve Ekolojik Durumu. Türkiye 6. Tarla Bitkileri Kongresi, 5-9 Eylül 2005, Antalya Bildiriler Kitabı Cilt 2, s. 917-922
4. Avağ A., Koç A. ve Kendir H., 2012. Ulusal Mera Kullanım ve Yönetim Projesi. TÜBİTAK KAMAG 106G017 nolu Proje Raporu, 1226 s, Ankara
5. Bakır Ö., 1987. Çayır-Mera Amenajmanı. Ankara Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Yayın No:992, Ankara
6. Başköse İ. ve Dural H., 2011. The Flora of Hasan (Aksaray Region, Turkey) Mountain. Biological Diversity and Conservation 4(2): 125-148
7. Bozok F. ve Aksoy A., 2013. Hodul Dağı (Nevşehir-Kayseri) ve Çevresinin Florası. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 29(1):10-28
8. Brown W. J. and Schuster J. L., 1969. Effects of Grazing on a Hardland Site in the Southern High Plains. Journal of Range Management, 22(6):418-423

9. Büyükburç U., 1983. Orta Anadolu Bölgesi Meralarının Özellikleri ve Islah Olanakları. Çayır-Mera ve Zootekni Araştırma Enstitüsü. Yayın No:80, Ankara
10. Çaçan E., Aydın A. ve Başbağ M., 2014. Korunan ve Otlatılan İki Farklı Doğal Alanın Botanik Kompozisyon Açısından Karşılaştırılması. Turkish Journal of Agricultural and Natural Sciences, Special Issue:2, 1734-1741
11. Çomaklı B., Öner T. ve Daşcı M., 2012. Farklı Kullanım Geçmişine Sahip Mera Alanlarında Bitki Örtüsünün Değişimi. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 2(2):75-82
12. Davis P. H. 1965-1985. Flora of Turkey and the East Aegean Islands, Vol. 1-9, Edinburgh Univ. Press, Edinburgh
13. Davis P. H. Mill R. R. and Tan K., 1988. Flora of Turkey and the East Aegean Islands (supplement 1). Edinburgh Univ. Press, Edinburgh
14. Ekim T., Koyuncu M., Vural M., Duman H., Aytaç Z. ve Adıgüzel N., 2000. Türkiye Bitkileri Kırmızı Kitabı. Türkiye Tabiatını Koruma Derneği, Van 100. Yıl Üni., Ankara.146 s
15. Fırıncıoğlu H. K., Şahin B., Seefeldt S. S., Mert F., Hakyemez H. ve Vural M., 2008. Pilot Study for an Asessment of Vegetation Structure for Steppe Rangelands of Central Anatolia, Turkey. Turkish Journal of Agriculture and Forestry, 32: 401-414
16. Gençkan M. S., Çelen A. E. ve Okatan A., 1994. Trabzon Yöresi Vertikal Kuşaklarında Mera Florası Tiplerini Oluşturan Taksonların Floristik Kompozisyonları Üzerine Bir Araştırma. Türkiye 1. Tarla Bitkileri Kongresi, 25-29 Nisan 1994, İzmir, Bildiriler Kitabı Cilt 3, s. 88-91
17. Gül İ. ve Başbağ M., 2005. Karacadağ’da Otlatılan ve Korunan Meralarda Bitki Tür ve Kompozisyonlarının Karşılaştırılması. Harran Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 9(1):9-13
18. Güner A., Özhatay N., Ekim T. ve Başer K. H. C., 2000. Flora of Turkey and the East Aegean Islands, (supplement 2), Edinburgh University Press, Edinburgh
19. Hamzaoğlu E., 1996. Kervansaray Dağının florası (Kırşehir). OT Sistematik Botanik Dergisi 3(1):1-24
20. Koç A, ve Çakal S. 2004. Comparison of Some Rangeland Canopy Coverage Methods. Int Soil Cong on Natural Resource Management for Sustainable Development, Erzurum, Turkey, pp. 41–45
21. Özbek B., 2004. Hırka Dağı'nın (Nevşehir) Florası. Hacettepe Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi (Basılmamış), Ankara
22. Polat, T., Okan M., Şılbır Y., Baysal İ. ve Kandemir S., 1998. Şanlıurfa ili Yaslıca Köyü Doğal Merasının Korunan ve Otlatılan Alanlarda Botanik Kompozisyon ve Verimleri Yönünden İncelenmesi. Harran Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 2(2):45-54
23. Şahin B., Aslan S., Ünal S., Mutlu Z., Mermer A., Urla Ö., Ünal E., Özaydın K. A., Avağ A., Yıldız H. ve Aydoğmuş O., 2015. Çankırı İli Meralarının Floristik Özellikleri. Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi 24(1):1-15
24. Ünal A. ve Dinç M., 2000. Ekicek Dağı (Aksaray) ve Çevresinin Florası. OT Sistematik Botanik Dergisi 7(2):89-110
25. Ünal S., Karabudak E., Öcal M. B. ve Koç A., 2011. Interpretations of Vegetation Changes of Some Villages Rangelands in Nevşehir province of Turkey. Turkish Journal of Field Crops, 16(1):39-47
26. Ünal S., Mutlu Z., Mermer A., Urla Ö., Ünal E., Özaydın K. A., Avağ A., Yıldız H., Aydoğmuş O., Şahin B. ve Aslan S., 2012. Çankırı ili Meralarının Mera Durumu ve Sağlığının Belirlenmesi Üzerine Bir Çalışma. Tarım Bilimleri Araştırma Dergisi, 5(2):131-135
27. Ünal S., Mutlu Z., Urla Ö., Sahin B. ve Koc A. 2013. the Determination of Indicator Plant Species for Ecological Rangeland Model in the Province of Nevsehir in Turkey. Turkish Journal of Agricultur and Forestry 37, 401-409
28. Ünal S., Mutlu Z., Urla Ö., Yıldız H., Aydoğdu M., Şahin B. ve Aslan S., 2014. Improvement Possibilities and Effects of Vegetation Subjected to Long-Term Heavy Grazing in the Steppe Rangelands of Sivas. Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi, 23(1):22-30
29. Vural C. ve Aytaç Z., 2005. The Flora of Erciyes Dağı (Kayseri, Turkey). Turkish Journal Of Botany, 29: 185-236
30. Vural M., Kol Ü., Çopuroğlu S. ve Umut B., 1996. Göreme Milli Parkındaki Bitkilerin Tespiti Ve Bunların Peyzaj Mimarisi Yönünden Değerlendirilmesi. Ormancılık Araştırma Enstitüsü Yayınları, Teknik Bülten, No: 263, Ankara
31. Walter H., 1962. İç Anadolu Step Problemi. (Çev: Selman Uslu) İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Yayınları, Yayın No: 943, Ankara Matbaası, İstanbul
32. Yıldırımlı Ş., 2008. The Genus Erysimum L. (Brassicaceae) in Turkey, Some New Taxa, Records, a Synopsis and a Key. OT Sistematik Botanik Dergisi, 15(2):1-80
33. Yıldırımlı Ş., 2010. Some New Taxa, Records and Taxonomic Treatments from Turkey. OT Sistematik Botanik Dergisi 17(2):1-114
34. Yılmaz İ., Terzioğlu Ö., Akdeniz H., Keskin B. ve Özgökçe F., 1999. Ağır ve Nispeten Hafif Otlatılan Bir Meranın Bitki Örtüleri ile Kuru Ot Verimlerinin İncelenmesi Üzerine Bir Araştırma. Türkiye 3. Tarla Bitkileri Kongresi, 15-18 Kasım 1999, Adana, Bildiriler Kitabı Cilt 3, s. 23-28
35. Zengin H. ve Güncan A., 1996. Erzurum ve Aşkale Çayırlarında Bulunan Bitkiler, Bunların Yoğunlukları ve Rastlama Sıklıkları Üzerinde Araştırmalar. Türkiye 3. Çayır Mera ve Yem Bitkileri Kongresi 17-19 Haziran 1996, Erzurum, Bildiriler Kitabı, s. 82-89