Research Article

Deprem Kaynaklı Olabilecek İyonosfer Anomalilerinin Araştırılması

Volume: 6 Number: 2 December 30, 2024
EN TR

Deprem Kaynaklı Olabilecek İyonosfer Anomalilerinin Araştırılması

Abstract

Bu çalışmada, depremlerle ilişkili iyonosferik anomaliler incelenmiş ve 2017-2023 yılları arasında gerçekleşmiş Mw≥6 büyüklüğündeki depremler ele alınmıştır. Deprem verileri AFAD ve KRDAE kataloglarından, iyonosfer verileri ise TUSAGA-Aktif, NASA ve IGS gibi veri servislerinden temin edilmiştir. Toplam Elektron İçeriği (TEİ) yöntemi ile depremler öncesi ve sonrası 14 günlük periyotlarda iyonosferik değişiklikler analiz edilmiştir. 1964 Alaska depreminden sonra ortaya atılan Lithosphere-Atmosphere-Ionosphere Coupling (LAIC) modeli, depremler öncesinde iyonosferde gözlemlenen değişikliklerin deprem tahmini için kullanılabileceğini öne sürmektedir. Bu model doğrultusunda yapılan çalışmada, depremler öncesi iyonosferde çeşitli yükselişler ve alçalışlar gözlemlenmiştir. Ancak, bu anomalilerin depremlerle doğrudan bir ilişkisinin olup olmadığı kesin olarak belirlenememiştir. Bulgular, iyonosferik anomalilerin deprem tahmininde potansiyel bir gösterge olarak kullanılabileceğini işaret etmekle birlikte, daha fazla veri ve analiz gerekliliğini ortaya koymaktadır. Deprem öncesi iyonosferde gözlemlenen bu değişikliklerin daha iyi anlaşılması ve kesin sonuçlara varılması için ileri araştırmalara ihtiyaç duyulmaktadır.

Keywords

Supporting Institution

AFAD

Project Number

UDAP-Ç-19-32

Ethical Statement

Bu çalışmanın, özgün bir çalışma olduğunu; çalışmanın hazırlık, veri toplama, analiz ve bilgilerin sunumu olmak üzere tüm aşamalarından bilimsel etik ilke ve kurallarına uygun davrandığımı; bu çalışma kapsamında elde edilmeyen tüm veri ve bilgiler için kaynak gösterdiğimi ve bu kaynaklara kaynakçada yer verdiğimi; kullanılan verilerde herhangi bir değişiklik yapmadığımı, çalışmanın etik görev ve sorumluluklarına riayet ettiğimi beyan ederim.

Thanks

Bu çalışmanın tamamlanması, birçok değerli insanın desteği ve katkılarıyla mümkün olmuştur. Bu vesileyle, hepsine en içten teşekkürlerimi sunmak isterim. Başta sayın Prof. Dr. Bahadır AKTUĞ'a, bana bu araştırma projesinin kapılarını açtığı ve her aşamada rehberliği, desteği ve cesaretlendirmesi için minnettarım. Onun engin bilgisi ve tecrübesi olmadan bu çalışmayı tamamlamak mümkün olmazdı. UDAP-Ç-19-32 numaralı "İyonosferik Anomaliler İle Deprem Öncesi Ve Sonrası İlişkisinin İncelenmesi" projesi kapsamında sağlanan destekler için Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı'na (AFAD) teşekkür ederim. Ayrıca, proje sürecinde bana katkıları ve destekleriyle yol gösteren: Prof. Dr. Bülent KAYPAK Dr. Öğr. Üyesi Begüm KOCA Doç. Dr. Kamil TEKE hocalarımıza da şükranlarımı sunuyorum. Görüşleri, önerileri ve ayırdıkları zaman, araştırmamın gelişmesinde ve olgunlaşmasında büyük rol oynadı.

References

  1. AFAD, 2023a. Deprem Kataloğu, AFAD Deprem ve Risk Azaltma Genel Müdürlüğü, Ankara, Erişim adresi: https://deprem.afad.gov.tr/.
  2. AFAD, 2023b. 06 Şubat 2023 Pazarcık-Elbistan (Kahramanmaraş) Mw: 7.7 – Mw: 7.6 Depremleri Raporu. Deprem ve Risk Azaltma Genel Müdürlüğü, Deprem Dairesi Başkanlığı.
  3. AIUB, 2023a. CODE EPH Dosyaları, Ankara, Erişim adresi: ftp://ftp.aiub.unibe.ch/CODE/.
  4. AIUB, 2023b. CODE DCB Dosyaları, Ankara, Erişim adresi: ftp://ftp.aiub.unibe.ch/CODE/.
  5. Astafyeva E., Lognonne P., Rolland L., 2011. First ionospheric images of the seismic fault slip on the example of the Tohoku-oki earthquake, Geophysical Research Letters, 38(22), 104-110.
  6. Davies K., Baker D.M., 1965. Ionospheric effects observed around the time of the Alaskan earthquake of March 28, 1964, J. Geophys. Res., 70(9), 2251–2253.
  7. DEÜ, 2017. 12 Haziran 2017 (15:28 TSİ) Mw=6.2 İzmir Karaburun (Ege Denizi) Depremi Değerlendirme Raporu, Buca- İZMİR: Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Jeofizik Mühendisliği Bölümü.
  8. Emre Ö., Duman T.Y., Özalp S., Elmacı H., Olgun Ş., Şaroğlu F., 2013. Açıklamalı Türkiye Diri Fay Haritası. Ölçek 1:1.250.000, Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü, Özel Yayın Serisi-30, Ankara-Türkiye.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Seismology

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

December 5, 2024

Publication Date

December 30, 2024

Submission Date

April 3, 2024

Acceptance Date

August 19, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 6 Number: 2

APA
Çelik, O. B., & Aktuğ, B. (2024). Deprem Kaynaklı Olabilecek İyonosfer Anomalilerinin Araştırılması. Türk Deprem Araştırma Dergisi, 6(2), 329-348. https://doi.org/10.46464/tdad.1461932
AMA
1.Çelik OB, Aktuğ B. Deprem Kaynaklı Olabilecek İyonosfer Anomalilerinin Araştırılması. TDAD. 2024;6(2):329-348. doi:10.46464/tdad.1461932
Chicago
Çelik, Osman Batur, and Bahadır Aktuğ. 2024. “Deprem Kaynaklı Olabilecek İyonosfer Anomalilerinin Araştırılması”. Türk Deprem Araştırma Dergisi 6 (2): 329-48. https://doi.org/10.46464/tdad.1461932.
EndNote
Çelik OB, Aktuğ B (December 1, 2024) Deprem Kaynaklı Olabilecek İyonosfer Anomalilerinin Araştırılması. Türk Deprem Araştırma Dergisi 6 2 329–348.
IEEE
[1]O. B. Çelik and B. Aktuğ, “Deprem Kaynaklı Olabilecek İyonosfer Anomalilerinin Araştırılması”, TDAD, vol. 6, no. 2, pp. 329–348, Dec. 2024, doi: 10.46464/tdad.1461932.
ISNAD
Çelik, Osman Batur - Aktuğ, Bahadır. “Deprem Kaynaklı Olabilecek İyonosfer Anomalilerinin Araştırılması”. Türk Deprem Araştırma Dergisi 6/2 (December 1, 2024): 329-348. https://doi.org/10.46464/tdad.1461932.
JAMA
1.Çelik OB, Aktuğ B. Deprem Kaynaklı Olabilecek İyonosfer Anomalilerinin Araştırılması. TDAD. 2024;6:329–348.
MLA
Çelik, Osman Batur, and Bahadır Aktuğ. “Deprem Kaynaklı Olabilecek İyonosfer Anomalilerinin Araştırılması”. Türk Deprem Araştırma Dergisi, vol. 6, no. 2, Dec. 2024, pp. 329-48, doi:10.46464/tdad.1461932.
Vancouver
1.Osman Batur Çelik, Bahadır Aktuğ. Deprem Kaynaklı Olabilecek İyonosfer Anomalilerinin Araştırılması. TDAD. 2024 Dec. 1;6(2):329-48. doi:10.46464/tdad.1461932

OPEN ACCESS AND CC LICENSE

Content of this journal is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International Non-Commercial License





Flag Counter