Research Article

Üniversite Yerleşme Başarısını Etkileyen Faktörlerin Yapay Zekâ Yöntemleriyle Araştırılması

Volume: 22 Number: 3 December 31, 2024
EN TR

Üniversite Yerleşme Başarısını Etkileyen Faktörlerin Yapay Zekâ Yöntemleriyle Araştırılması

Abstract

Öğrencilerin akademik başarılarını etkilediği düşünülen birçok faktör bulunmaktadır. Bu çalışmada özellikle üniversite yerleşme başarısını etkileyen faktörler araştırılmıştır. Uzmanların görüşleri alınarak kırk soruluk bir anket hazırlanmış ve çeşitli alanlarda eğitim görmekte olan üniversite öğrencilerine uygulanmıştır. Anketten elde edilen veriler kullanılarak başarıyı en çok etkileyen faktörler önem sırasına göre yapay zekâ yöntemleriyle tahmin edilmiştir. Bu tahminlerin başarıları performans ölçüm metrikleriyle değerlendirilmiştir. Çalışmada dört farklı makine öğrenimi kullanılmıştır. Tahminlere ait performans metriklerine göre en başarılı yöntemler değişmektedir. Metrikler incelendiğinde en iyi sonuçlar, 4,95 MSE ve 2,22 RMSE değerleriyle Rastgele Orman yöntemi, 1,60 MAE değeriyle Aşırı Gradyan Yükseltme yöntemi, 0,36 MAPE değeriyle Lineer Regresyon yöntemidir. Destek Vektör Makineleri yönteminin başarısı ise tüm metriklere göre diğer yöntemlerden görece daha düşüktür. Çalışma sonucunda önem sırasına göre üniversite yerleşme başarısına etki eden faktörler dikkate alınarak öğrencilerin başarısını artırmanın mümkün olabileceği düşünülmektedir. Böylece eğitimciler, aileler, danışmanlar ve öğrenciler bu önem sırasını dikkate alacak şekilde mümkün olan alanlarda iyileştirmeler ve çalışmalar yapabilir, gerekli önlemleri alabilirler.

Keywords

References

  1. Acı, M. & Doğansoy, A. G. (2022). Makine öğrenmesi ve derin öğrenme yöntemleri kullanılarak e-perakende sektörüne yönelik talep tahmini. Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 37(3), 1325-1340. https://doi.org/10.17341/gazimmfd.944081
  2. Adak, M. F. & Duralioğlu, Ö. (2023). Makine öğrenmesi yöntemleri kullanılarak öğrencilerin kazanım bilgileri ile sınavlardaki başarı durumunun tahmini. Journal of Intelligent Systems: Theory and Applications, 6(1), 43-51. https://doi.org/10.38016/jista.1183353
  3. Agustiningsih, A., Findawati, Y., & Kautsar, I. A. (2023). Classification of vocational high school graduates' ability in industry using extreme gradient boosting (xgboost), random forest, and logistic regression. Jurnal Teknik Informatika (Jutif), 4(4), 977-985. https://doi.org/10.52436/1.jutif.2023.4.4.945
  4. Arnold, K. E. (2017). The effects of educational technology usage profiles and legally protected bio-demographic data on behaviorally-based predictive student success models in learning analytics: An exploratory study (PhD Thesis). Available from ProQuest Dissertations and Theses database (UMI No. 10269454).
  5. Aydoğan, M. & Karcı, A. (2018). Meslek yüksekokulu öğrencilerinin başarı performanslarının makine öğrenmesi yöntemleri ile analizi. 2nd International Symposium on Multidisciplinary Studies and Innovative Technologies’de sunulmuş bildiri, Ekim 2018, Kızılcahamam, Ankara. https://www.ismsitconf.org/?go=ismsit2018 sayfasından erişilmiştir.
  6. Baykul, Y. (1979). Örtük özellikler ve klasik test kuramları üzerine bir karşılaştırma (Doktora Tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
  7. Breiman, L. (2001). Random forests. Machine Learning, 45(1), 5-32.
  8. Brown, M., DeMonbrun, R. M., & Teasley, S. (2018). Taken together: conceptualizing students' concurrent course enrollment across the post-secondary curriculum using temporal analytics. Journal of Learning Analytics, 5(3), 60-72. http://dx.doi.org/10.18608/jla.2018.53.5

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Educational Technology and Computing

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

November 8, 2024

Publication Date

December 31, 2024

Submission Date

February 17, 2024

Acceptance Date

August 28, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 22 Number: 3

APA
Doğan, A., & Ünal, C. (2024). Üniversite Yerleşme Başarısını Etkileyen Faktörlerin Yapay Zekâ Yöntemleriyle Araştırılması. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 22(3), 1678-1698. https://doi.org/10.37217/tebd.1438947
AMA
1.Doğan A, Ünal C. Üniversite Yerleşme Başarısını Etkileyen Faktörlerin Yapay Zekâ Yöntemleriyle Araştırılması. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi. 2024;22(3):1678-1698. doi:10.37217/tebd.1438947
Chicago
Doğan, Ayhan, and Cihan Ünal. 2024. “Üniversite Yerleşme Başarısını Etkileyen Faktörlerin Yapay Zekâ Yöntemleriyle Araştırılması”. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi 22 (3): 1678-98. https://doi.org/10.37217/tebd.1438947.
EndNote
Doğan A, Ünal C (December 1, 2024) Üniversite Yerleşme Başarısını Etkileyen Faktörlerin Yapay Zekâ Yöntemleriyle Araştırılması. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi 22 3 1678–1698.
IEEE
[1]A. Doğan and C. Ünal, “Üniversite Yerleşme Başarısını Etkileyen Faktörlerin Yapay Zekâ Yöntemleriyle Araştırılması”, Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, vol. 22, no. 3, pp. 1678–1698, Dec. 2024, doi: 10.37217/tebd.1438947.
ISNAD
Doğan, Ayhan - Ünal, Cihan. “Üniversite Yerleşme Başarısını Etkileyen Faktörlerin Yapay Zekâ Yöntemleriyle Araştırılması”. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi 22/3 (December 1, 2024): 1678-1698. https://doi.org/10.37217/tebd.1438947.
JAMA
1.Doğan A, Ünal C. Üniversite Yerleşme Başarısını Etkileyen Faktörlerin Yapay Zekâ Yöntemleriyle Araştırılması. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi. 2024;22:1678–1698.
MLA
Doğan, Ayhan, and Cihan Ünal. “Üniversite Yerleşme Başarısını Etkileyen Faktörlerin Yapay Zekâ Yöntemleriyle Araştırılması”. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, vol. 22, no. 3, Dec. 2024, pp. 1678-9, doi:10.37217/tebd.1438947.
Vancouver
1.Ayhan Doğan, Cihan Ünal. Üniversite Yerleşme Başarısını Etkileyen Faktörlerin Yapay Zekâ Yöntemleriyle Araştırılması. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi. 2024 Dec. 1;22(3):1678-9. doi:10.37217/tebd.1438947

Cited By

The Journal of Turkish Educational Sciences is published by Gazi University.