Mekâna Özgü Performansta Beden- Mekân Etkileşimi, Kolektif Yaratım ve Epistemoloji: Prelude
Abstract
Bu çalışma, mekâna özgü performans yaratımı yoluyla beden ile mekân arasındaki etkileşim sürecini, kolektif yaratımın belirleyici rolünü ve sanatsal bir eylemin bilgi üretimine nasıl dönüşebileceğini PRELUDE adlı eser üzerinden incelemektedir. Performans, Çanakkale’deki M. O. Korfmann Kütüphanesinde kurgulanmıştır. Kolektif üretim yaklaşımının benimsendiği yaratım süreci, disip-linler arası bir yöntemle yapılandırılmıştır. Gelişim aşamasında mekânın fiziki, tarihi ve sosyo-kültürel katmanları beden, sezgi ve duyular aracılığıyla araştırılmıştır. Bu metin, yaratım sürecinde kullanılan metodların işlevselliği ile bunların performansa ve katılımcılara nasıl yansıdığını analiz etmeyi amaçlamaktadır. Otoetnografik bir dille aktarılan çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden yararlanılmıştır. Araştırmada, yazarın gözlemlerinden ve gösteri sonrası gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış oyuncu-seyirci görüşmelerinden elde edilen veriler literatürle ilişkilendirilerek sunulmuştur. Görüşmeler, performansın liminal bir deneyim yarattığını, anlam üretiminin çoğullaştığını ve mekânın katılımcılar tarafından bireysel ve kolektif hafızanın buluştuğu, canlı bir karşılaşma alanı olarak algılandığını ortaya koymuştur. Bu makale, sanat ve araştırma pratiklerini birbirine örerek hem sahne sanatları alanına hem de mekân temelli çalışmalara yöntemsel katkılar sunmayı hedeflemektedir.
Keywords
References
- Bacon, Jennie M. ve Vida L. Midgelow. “Creative Articulations Process (CAP).” Choreographic Practices 5, no. 1 (2014): 7–31. https://doi.org/10.1386/chor.5.1.7_1. google scholar
- Berliner Philharmoniker. “What Is a Prelude?” A Short Piano Lexicon. Erişim tarihi 15 Mayıs 2025. https://www.berliner-philharmoniker.de/en/stories/a-short-piano-lexicon/what-is-a-prelude/. google scholar
- Birch, Anna ve Joanne Tompkins, ed. Performing Site-Specific Theatre: Politics, Place, Practice. Basingstoke, Hampshire: Palgrave Macmillan, 2012. google scholar
- Bogart, Anne ve Tina Landau. The Viewpoints Book: A Practical Guide to Viewpoints and Composition. New York: Theatre Communications Group, 2005. google scholar
- Çelik, Selda. “Foucault’nun İktidar Anlayışındaki Tarihsel Dönüşüm ve Beden Üzerindeki Yansımaları.” İmgelem 15 (2024): 363–386. https://doi.org/10.53791/imgelem.1501974. google scholar
- Hudson, Polly. “Beyond Technique.” Skinner Releasing Technique: A Movement and Dance Practice içinde, editör Manny A. Emslie, 63–80. Axminster: Triarchy Press, 2021. google scholar
- Hunter, Victoria, ed. Moving Sites: Investigating Site-Specific Dance Performance. Abingdon, Oxon: Routledge, 2015. google scholar
- Kalay, Reyya. “Bedenin ve Mekânın Dönüşümselliği: Mekânın Teni.” Yüksek lisans tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, 2018. google scholar
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Dance and Choreography, Acting-Stage Direction, Applied Theatre, Performing Arts (Other)
Journal Section
Research Article
Authors
Şebnem Yüksel
*
0000-0002-0078-9772
Türkiye
Publication Date
July 1, 2026
Submission Date
May 25, 2025
Acceptance Date
April 15, 2026
Published in Issue
Year 2026 Number: 42