Research Article

Patikalardan Otobanlara Hız Kültürü Karşısında Yavaşlamanın İmkanı Üzerine Bir Soruşturma

Number: 19 June 14, 2023
EN TR

Patikalardan Otobanlara Hız Kültürü Karşısında Yavaşlamanın İmkanı Üzerine Bir Soruşturma

Öz

Günümüzde hayatın her alanını etkisi altına alan hıza uyum sağlama adına insan, yavaş kalan yetkinliklerini hızlandırma çabası içerisine girmiştir. Bu yetkinliklerin başında ise insanın hareket edebilme kabiliyeti gelmektedir. Bu amaç doğrultusunda üretilen çeşitli teknolojiler, doğrudan veya dolaylı olarak insanın görme, duyma ve düşünme gibi kabiliyetlerinin de geliştirilmesi gerektiği düşüncesine neden olmuştur. Ancak insanın yetkinliklerine dair yürütülen bu geliştirme çabaları, insanın kendisine ve gerçekliğe dair algısını ve bu gerçeklik ile kurduğu ilişkiyi sorunlu hale getirmiştir. Patikalardan modern otoyollara yaşamı ve kültürü karakterize eden hız, insanın ayırt edici yönü olarak değerlendirilen bu yetkinliklere müdahale etmiştir. Bu da insan, düşünme ve gerçekliğin yerinden edilmesine neden olmuştur. İnsan giderek otonomisini kaybetmeye, akıl yerini yapay zekâya bırakmaya ve gerçekliğin yerini ise sanal (üretilmiş) gerçeklik almaya başlamıştır. Modern çağda yerini aldıkları eski versiyonlara göre idealleştirilen bu üç kavrama dair sorunların ele alındığı bu çalışmada, insanın kendi otonomisini tekrar kazanabilmesi için mevcut düzenin hızını kesecek patikalar ile yeniden yavaşlayabilmesinin imkânı tartışılmıştır. Buna göre insan, mevcut kültürün dayatmış olduğu hızlı yaşam pratikleri ve rotalarını flâneur vari bir direniş ile kesintiye uğratmadıkça Platon’un mağara alegorisindeki elleri bağlı köleler gibi kendisine ve gerçekliğe dair sahici bir deneyime sahip olamayacaktır.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Adorno, T. Minima Moralia (6. Baskı). Çeviren: Orhan Koçak ve Ahmet Doğukan, İstanbul: Metis Yayınları, 2009.
  2. Adorno, T. ve Horkheimer, M. Aydınlanmanın Diyalektiği. Çeviren: Nihat Ülner ve Elif Ö. Karadoğan, İstanbul: Kabalcı Yayınevi, 2010.
  3. Amato, J. A. On Foot: A History of Walking. New York: New York University Press, 2004.
  4. Benjamin, W. Pasajlar (9. Baskı). Çeviren: Ahmet Cemal, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2012.
  5. Breton, D. L. Yürümeye Övgü (5. Baskı). Çeviren: İsmail Yerguz, İstanbul: Sel Yayıncılık, 2019.
  6. Claxton, G. Hare Brain, Tortoise Mind: How Intelligence Increases When You Think Less. New York: Harper Collins Publishers, 1999.
  7. Crawford, M. B. Why We Drive. New York: Harper Collins Publishers, 2020.
  8. DeSilva, J. First Step. New York: Harper Collins Publishers, 2021.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Philosophy

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 14, 2023

Submission Date

January 26, 2023

Acceptance Date

March 29, 2023

Published in Issue

Year 2023 Number: 19

Chicago
Bahadır, Murat. 2023. “Patikalardan Otobanlara Hız Kültürü Karşısında Yavaşlamanın İmkanı Üzerine Bir Soruşturma”. Temaşa Erciyes Üniversitesi Felsefe Bölümü Dergisi, nos. 19: 18-35. https://doi.org/10.55256/temasa.1242579.

Cited By