Muhammed b. Ġāzî’nin Ravżatu’l-ʿUkûl Adlı Eserinde Geçen Arapça Şiirlerde Hikmet
Öz
Hayatta kazanılmış tecrübe ve deneyimlerin bilgece söylenmiş veciz sözleri olarak görülen hikmet, geçmişten günümüze kadar daha çok öğüt verme ve yol gösterme amacına yönelik hakîm kimseler tarafından bütün dillerde kullanılmışlardır. Arap edebiyatında hikmet, edebi bir tür olarak daha çok şiirler vasıtasıyla günümüze kadar ulaşmıştır. Arap şairleri, şiir inşa ederken bu şiirlerinin içine hikmetli sözler yerleştirmişler, böylece şiirlerine ilgi çektikleri gibi onların edebi değerlerini de artırmışlardır. Şiir içinde okuyucuyla buluşan bu hikmetli sözler, dinleyen ve okuyan kimseler için bir tecrübe ve bilgi kaynağı olmuş, onların kalplerine nüfuz etmiş ve akıllarında kalıcı olmuştur.
Muhammed b. Ġāzî’nin Ravżatu’l-ʿUkûl adlı eserinde bu şiirlerin yoğun bir şekilde
işlendiğini tespit ettik. Bu çalışmada, söz konusu hikmetlerin Ravżatu’l-ʿUkûl ile daha önceki
kaynaklardaki benzer kullanımların ele alınması suretiyle değerlendirilmesi
amaçlanmıştır.
Anahtar Kelimeler
References
- Abdu Rabbih, Şihabuddin Ahmed b. Muhammed. el-ʿIkdu’l-ferîd, Beyrut: Dâru’l-Kutubi’l-İlmiyye, 1404.
- Âmidî, Ebû’l-Kâsım Hasan b. Bişr. el-Muvâzane beyne şiʿr Ebî Temmâm ve’l-Buḥturî. Thk. Abdullah el-Mahârib. Kahire: Mektebetu Hancî, 1994.
- Amîdî, Muhammed b. Ahmed b. Muhammed. el-İbâne an sikâti’l-Mutenebbî lafẓen ve maʿnen. Thk. İbrahim ed-Dusûkî. Kahire: Dâru’l-Maârif, 1961.
- Askerî, Ebu Hilâl el-Hasan b. Abdullah. Dîvânu’l-meʿânî. Beyrut: Daru’l-Ceyl, ts..
- Askerî, Ebû Hilâl Hasan b. Abdullah. Cemheretu’l-emsâl. Beyrut: Dâru’l-Fikr, ts..
- Bagdâdî, Ebû Bekr Ahmed b. Ali b. Sâbit. Târîḫu Baġdâd. Thk. Şakir Avvâd. Beyrut: Dâru’l-Garb, 2002.
- Beyhakî, Ahmed b. El-Hasan b. Ali Ebû Bekr. Kitâbu’z-zuhdi’l-kebîr. Thk. Âmir Ahmed Hayder. Beyrut: Muessesetu’l-Kutubi’s-Sekâfiyye, 1996.
- Beyhakî, Ahmed b. El-Hasan b. Ali Ebû Bekr. Şuʿabu’l-imân. Thk. Abdulali Abdulhamid. Bombay, Dâru’s-Selefiyye, 2003.
- Buhturî, Safiyuddîn Ebû’l-Feth İsâ. Unsu’l-mescûn ve râḥatu’l-maḥzûn. Thk. Muhammed Edîb el-Câdir. Beyrut, Dâru’s-Sadr, 1997.
- Bûnsî, Ebû İshâk İbrahim. Kenzu’l-kitâb ve munteḫabu’l-âdâb. Thk. Hayat Karre. Edu Dabi: y.y., 2004.