Kur’an’dan Hareketle Akıl- Vahiy İlişkisi Üzerine Bir Değerlendirme

The problem of how the relationship dimension between mind and revelation is one of the most fundamental and the most important issues that have been discussed throughout Islamic history of thought. Undoubtedly, one of the basic features that distinguish and differentiate the sects and schools of thought that have formed and developed in historical processes are the ways of understanding and evaluating the relationship dimension between mind and revelation. For this reason, it is possible to classify or disaggregate all sects and schools of thought according to their approach. Therefore, in this study, the meaning and importance of mind within the framework of meaning map of the Qur'an will be emphasized. In this context, the definition of the mind, its relationship with the heart, the functions of the mind are discussed. In the same way, the meaning, importance, position and types of revelation were emphasized within the meaning of the Qur'an. After revealing the concept of mind-revelation, which are different human phenomena in terms of nature, the issue of mind-revelation, one of the most effective factors in shaping Islamic thought, has been evaluated by taking the Qur'an to the center.                             

Akıl- vahiy arasındaki ilişkisel boyutun keyfiyeti problemi, Müslüman düşünce tarihi boyunca ele alınan ve üzerinde durulan, en temel ve önemli konuların başında gelmektedir. Tarihsel süreçlerde oluşan, biçimlenen, gelişen mezhepleri, düşünce ekollerini birbirinden ayıran, ayrıştıran temel niteliklerinden birisi de hiç şüphesiz akıl- vahiy arasındaki ilişki boyutunu anlama, anlamlandırma ve değerlendirme biçimleridir. İşte bu nedenden ötürü bütün mezhepleri, düşünce ekollerini bu konuya ilişkin yaklaşım tarzları kıstas alınarak sınıflandırmak veya ayrıştırmak mümkündür. Dolayısıyla bu çalışmada Kur’an’ın anlam haritası çerçevesi içinde, aklın anlamı, önemi ve akla biçilen rol üzerinde durulacaktır. Bu bağlamda aklın tarifi, kalp ile olan bağlantısı, aklın işlevleri ve benzeri konular ele alınacaktır. Yine Kur’an’ın anlam bütünlüğü çerçevesinde, vahyin anlamı, önemi, konumu, çeşitleri ve benzeri meseleler üzerinde durulacaktır. Mahiyet itibariyle birbirinden farklı insani olgular olan akıl-vahiy kavramlarının neliği ortaya koyduktan sonra, İslam düşüncesinin şekillenmesinde en etkin faktörlerden biri olan, İslam düşüncesinin biçimlenmesini derinden etkileyen, akıl -vahiy meselesi ve söz konusu edilen bu iki kavramın ilişkisel bağlamı, Kur’an merkeze alınarak değerlendirilecektir.