Research Article

Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri

Volume: 9 Number: 1 June 30, 2022

Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri

Abstract

18.asrın ortalarına doğru, o zamanlar Osmanlı devletine bağlı olan Arabistan yarımadasının Necd bölgesinde Hanbelî ekolünden türeyen yeni bir akım ortaya çıktı. Muhammed b. Abdülvehhâb’ın (ö.1792) fikirleri etrafında gelişen ve temel olarak tevhidi esas alan, şirk ve bid‘ata karşı çıkan bu yeni hareket, Vehhâbîlik olarak adlandırılmıştır. Bid‘atı oldukça geniş yorumlayan Vehhâbîler, bid‘at ehli olarak gördükleri Müslümanların şirke ve küfre girdiklerini iddia etmişler ve onların öldürülmesini meşru kabul etmişlerdir. Selefi anlayış doğrultusunda hareket eden ve Müslümanlara saldırmayı meşru gören Vehhâbîlik, günümüzde, bid‘atçı diye tanımladıkları Müslümanlara ve başta ABD olmak üzere diğer Batılı güçlere karşı savaştığını söyleyen, kuralsız şiddet yanlısı radikal dini hareketlerin beslendiği en önemli kaynak durumundadır. Bu durum, İslam eşittir terörizm ve Müslüman eşittir terörist algısı üretmeyi hedefleyen çevrelerce kullanılmakta, böylece tüm dünyada İslamofobi oluşturulmaya çalışılmaktadır. Bu makalede Selefiliğin son dönem yorumunu oluşturan Vehhâbîliğin, kendi içlerinde Müslümanlara karşı şiddetin meşrulaştırılmasını sağlayan, temel görüşleri ele alınmaktadır.

Keywords

Thanks

İlginiz için teşekkürler

References

  1. Abdülvehhâb, Muhammed b. Süleymân. Keşfu'ş-Şubuhât, Mecmuatü’t- Tevhid. Kahire: 1375.
  2. Abdülvehhâb, Muhammed b. Süleymân. Mecmû’atü’t-Tevhid en-Necdiyye, Riyad: 1419/1999.
  3. Abdülvehhâb, Muhammed b. Süleymân. Tevhid Risaleleri-1. thk. Abdullah Hanif. İstanbul: Muvahhid Yayınları, 2013.
  4. Abdülvehhâb, Muhammed b. Süleymân. Kitâbü’t-Tevhid. Şerh Abdurrahmân b. Nâsır es-Sa’dî. https://gift2shia.files.wordpress.com/2011/02/tawhid.pdf
  5. Akın, Murat. “Muhammed b. Abdülvehhâb’ın Tevhid Anlayışına Eleştirel Bir Yaklaşım”. Cumhuriyet Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 19/1 (2015), 109-134.
  6. Akpınar, Mahmut. “İran ve Selefiler İslam’ı İki Cihetten Aşındırıyor”. Erişim 3 Mart 2022. https://mahmutakpinar.wordpress.com/2017/01/06/iran-ve-selefiler-islami-iki-cihetten-asindiriyor/
  7. Altındaş, Mücteba. “Dinsel Şiddetin Teolojik Temelleri: Hâricî Zihniyet Örneği”. Rahmet ve Çatışma Bağlamında İslam Mezhepleri Sempozyumu. ed. Halit Çalış vd. 193-209. Karaman: İslami ilimler Derneği Yayınları, 2017.
  8. Baz, Abdulaziz b. Abdüllah, “Muhammed b. Abdülvehhâb”. trc. Enbiya Yıldırım. Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 9/9 (2000), 657-670.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Religious Studies

Journal Section

Research Article

Publication Date

June 30, 2022

Submission Date

April 29, 2022

Acceptance Date

May 30, 2022

Published in Issue

Year 2022 Volume: 9 Number: 1

APA
Şahin, H. (2022). Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri. Trabzon İlahiyat Dergisi, 9(1), 191-220. https://doi.org/10.33718/tid.1111416
AMA
1.Şahin H. Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri. Trabzon İlahiyat Dergisi. 2022;9(1):191-220. doi:10.33718/tid.1111416
Chicago
Şahin, Hüseyin. 2022. “Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri”. Trabzon İlahiyat Dergisi 9 (1): 191-220. https://doi.org/10.33718/tid.1111416.
EndNote
Şahin H (June 1, 2022) Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri. Trabzon İlahiyat Dergisi 9 1 191–220.
IEEE
[1]H. Şahin, “Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri”, Trabzon İlahiyat Dergisi, vol. 9, no. 1, pp. 191–220, June 2022, doi: 10.33718/tid.1111416.
ISNAD
Şahin, Hüseyin. “Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri”. Trabzon İlahiyat Dergisi 9/1 (June 1, 2022): 191-220. https://doi.org/10.33718/tid.1111416.
JAMA
1.Şahin H. Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri. Trabzon İlahiyat Dergisi. 2022;9:191–220.
MLA
Şahin, Hüseyin. “Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri”. Trabzon İlahiyat Dergisi, vol. 9, no. 1, June 2022, pp. 191-20, doi:10.33718/tid.1111416.
Vancouver
1.Hüseyin Şahin. Radikal Dini Hareketlere Kaynaklık Açısından Vehhabiliğin Temel Görüşleri. Trabzon İlahiyat Dergisi. 2022 Jun. 1;9(1):191-220. doi:10.33718/tid.1111416