Almanya’da İslam Din Dersinin Teşekkül Sürecindeki Temel Bazı Meseleler
Abstract
Almanya’ya ilk misafir işçi göç dalgasının üzerinden yarım asrı aşkın süre geçmiş ve ülkede Müslüman nüfus artık dört ayrı kuşağa genişlemiştir. İki binli yılların başından itibaren de Alman devlet okullarına devam eden Müslüman öğrenci sayısının 700 ila 900 bin arasında değiştiği görülmektedir. Bu sosyo-demografik gerçeklik ve İslam’ın Almanya’da “Türk göçmenlerin yabancı dini” olmaktan çıkarak toplumun bir parçası haline geldiği kabulü karşısında artık Müslüman öğrencilere yönelik bir İslam din dersinin gerekliliğinden ziyade bu dersin nasıl verilebileceği tartışılmaktadır. Meseleye biraz daha yakından bakıldığında ise Almanya’da İslam din dersi konusunun çok yönlü sorunlarla iç içe olduğu; bu konunun uzun yıllardır gerek akademik camianın gerekse politikanın ve kamuoyunun en önde gelen gündemlerinden birini teşkil etmeye devam ettiği görülmektedir. Bu makalenin amacı Almanya’da İslam din dersinin teşekkül sürecindeki tartışmalı bazı temel meseleleri arka planıyla ele almaktır. Bu konular; muhatap dinî cemaat, dersin içeriği, dersin dili ve dersin öğretmeni başlıkları halinde incelenecektir. Çalışmada, Almanya’da, anayasaya uygun düzenli bir İslam din dersi yolunda birtakım gelişmeler yaşanmakla birlikte hâlen çok sayıda sorunun olduğu ortaya konmuştur. Bunlardan öne çıkan bazıları; dersi yürütme yetkisini üstlenecek tek bir Müslüman dinî cemaatin halen olmaması ve ders uygulamalarının geçici ara çözümlerle çoğunlukla belli bir tarihle sınırlandırılması; ders muhtevasının anayasa ile çelişen bir yönünün olup olmaması ve İslam içi çoğulluğu ne derece göz önünde bulundurduğu; İslam dinî kavramlarının Arapça, Türkçe veya Almanca hangi dilde kullanılacağı; sahada artan öğretmen açığının ne kadar sürede kapatılacağı ve İslam din dersi öğretmenlerinin, dersi verme yetkisi için bir icazet alıp almayacağı, alacaksa bu yetkiyi kendilerine kimin vereceği üzerine odaklanmaktadır.
Keywords
References
- Abdel-Rahman, Annett. “Überlegungen zur Konzeptionierung von Unterrichtsmate¬rial für den Islamischen Religionsunterricht aus
- Autorensicht”. Integrati¬onsmedium Schulbuch: Anforderungen an islamischen Religionsunterricht und seine Bildungsmaterialen. Ed. Klaus Spenlen - Susanne Kröhnert-Othman. 75-97. Göttingen: V & R Unipress, 2012.
- Adıgüzel, Yusuf. “Almanya’daki Devlet Okullarında ‘İslam Din Dersi’ Sorunu ve Çözüm Arayışları”. Akademik İncelemeler Dergisi 5/2 (2010): 59-72.
- Ahrens, Rebecca. Islamischer Religionsunterricht an öffentlichen Schulen als multi-faktorielle Problematik und Chance. Münster: Haus Monsenstein und Van¬nerdat, 2012.
- Akdeniz, Oya. Sind die Muslimischen Migranten in Deutschland angekommen? – Ein Blick auf den Sprachgebrauch im Islamunterricht in Nordrhein-Westfalen. Yüksek Lisans Tezi, Ruhr-Universitaet Bochum, 2009.
- Altıner, Avni. “Erfahrungen in der Kooperation am Beispiel des islamischen Religionsunterrichts aus der Sicht des Landesverbandes der Muslime in Niedersachsen”. Islam einbürgern – Auf dem Weg zur Anerkennung muslimischer Vertretungen in Deutschland (Berlin, 25 April 2005). Haz. Bundesregierung für Migration, Flüchtlinge und Integration. 42-47. Bonn: Bonner Universitaets - Buchdruckerei, 2005.
- Altunbaş, Ayşe Uygun. Konzepte islamischer Religionspaedagogik anhand von Experteninterviews: Eine qualitativ-emprische Untersuchung. Norderstedt: GRIN Verlag, 2008.
- Aslan, Ednan. “Situation und Strömungen der islamischen Religionspaedagogik im deutschsprachigen Raum”. Theo-Web. Zeitschrift für Religionspaedagogik 11/2 (2012): 10-18.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Religious Studies
Journal Section
Research Article
Authors
Semra Çinemre
*
0000-0002-2924-1129
Türkiye
Publication Date
December 31, 2018
Submission Date
November 5, 2018
Acceptance Date
December 12, 2018
Published in Issue
Year 2018 Volume: 5 Number: 2