Research Article

Çarpışma Sonrası Pliyo-Kuvaterner Gözucu (Taşlıçay-Ağrı) Volkaniklerinin Jeokimyasal Özellikleri ve Magma Kaynak Bölge Karakteristikleri, Doğu Anadolu, Türkiye

Volume: 63 Number: 2 February 10, 2020
EN TR

Çarpışma Sonrası Pliyo-Kuvaterner Gözucu (Taşlıçay-Ağrı) Volkaniklerinin Jeokimyasal Özellikleri ve Magma Kaynak Bölge Karakteristikleri, Doğu Anadolu, Türkiye

Abstract

Bu çalışma Pliyo-Kuvaterner yaşlı Gözucu (Taşlıçay-Ağrı) volkaniklerinin petrografik ve jeokimyasal özelliklerinin belirlenmesini amaçlar. İncelenen volkanikler subalkali, kalkalkali, yüksek K’lu seri ve şoşonitik özelliklere sahip olup, bazalt, andezit, trakiandezit, trakidasit ve dasitlerden meydana gelirler. Gözucu volkanikleri hafif nadir toprak elementleri (HNTE) ve büyük iyonlu litofil elementlerde (BİLE) zenginleşme, ağır nadir toprak elementleri (ANTE) ve kalıcılığı yüksek elementlerde (KYE) tüketilmeye sahiptirler. Gözucu volkanikleri kıtasal kabuğun ortalama Sr ve Ba değerlerine yakın Sr ve Ba değerlerine (Sr-379 ppm Ba-639 ppm) sahiptirler. Bu yüksek değerler Gözucu volkaniklerinin oluşumu sırasında kıtasal kabuk kayaçlarından kirlenmeye uğradığına işaret eder. Düşük Nb/La (5,13 ppm) ve yüksek Ba/Rb (16,75 ppm) oranı Gözucu volkaniklerinin kirlenme süreci sırasında akışkanlardan ziyade sediment katkısının daha baskın rol oynadığını ifade etmektedir. Ana ve eser elementlerin ikili değişim diyagramlarındaki artma ve azalma eğilimleri fraksiyonel kristallenmeye ve tek bir manto kaynağına işaret etmektedir. Jeodinamik ortam olarak kıtasal yay ortamında ve çarpışma sonrasında oluşmuştur. Gözucu volkanikleri spinel mineralojisi açısından zengin bir litosferik manto kaynak bölgesinin %0,1 ile %3 oranında kısmi erimesi sonucu oluşmuştur. 

Keywords

Supporting Institution

Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Başkanlığı

Project Number

2010-FBE-YL 145

References

  1. Adam, J., Green, T. 2006. Trace element partitioning between mica- and amphibole-bearing garnet lherzolite and hydrous basanitic melt: 1. Experimental results and the investigation of controls on partitioning behavior. Contributions to Mineralogy and Petrology, 152, 1-17.
  2. Açlan, M., Turgut, İ.K. 2017. Şekerbulak (Diyadin-Ağrı) Dolaylarında Yüzeyleyen Volkanik Kayaçların Mineralojik-Petrografik ve Jeokimyasal Özellikleri Çukurova Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi, 32 (4), 163-174.
  3. Açlan, M., Altun, Y. 2018. Syn-collisional I-type Esenköy Pluton (Eastern Anatolia-Turkey): An indication for collision between Arabian and Eurasian plates. Journal of African Earth Sciences, 142, 1-11.
  4. Açlan, M., Duruk, H.İ. 2018. Geochemistry, zircon U-Pb geochronology and tectonic setting of the Taşlıçay Granitoids, Eastern Anatolia, Turkey. Arabian Journal of Geosciences, 11 (336), 1-19.
  5. Açlan, M., Davran, N. 2019. Karlıca Volkanitlerinin (Hamur-Ağrı) Petrografik ve Jeokimyasal Özellikleri. Hacettepe Üniversitesi Yerbilimleri Uygulama ve Araştırma Merkezi Bülteni, 40 (1), 72-91.
  6. Al-Lazki, A., Seber, D., Sandvol, E., Türkelli, N., Mohamad, R., Barazangi, M. 2003. Tomographic Pn velocity and anisotropy structure beneath the Anatolian plateau (Eastern Turkey) and the surrounding regions. Geophysical Research Letters, 30, 8043.
  7. Altun, Y. 2016. Oğlaklı-Gözucu (Taşlıçay-Ağrı) Dolaylarında Yüzeyleyen Kayaçların Mineralojik-Petrografik İncelenmesi. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, 141 s., (yayınlanmamış).
  8. Alvarado, A., Audin, L., Nocquet, J.M., Lagreulet, S., Segovia Font, Y., Lamarque, G., Yepes, H., Mothes, P., Rolandone, F., Jarrin, P., Quidelleur, X. 2014. Active tectonics in Quito, Ecuador, assessed by geomorphological studies, GPS data, and crustal seismicity. Tectonics, 33, 67-83.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Geological Sciences and Engineering (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

February 10, 2020

Submission Date

May 23, 2019

Acceptance Date

September 16, 2019

Published in Issue

Year 2020 Volume: 63 Number: 2

APA
Açlan, M., & Altun, Y. (2020). Çarpışma Sonrası Pliyo-Kuvaterner Gözucu (Taşlıçay-Ağrı) Volkaniklerinin Jeokimyasal Özellikleri ve Magma Kaynak Bölge Karakteristikleri, Doğu Anadolu, Türkiye. Türkiye Jeoloji Bülteni, 63(2), 195-214. https://doi.org/10.25288/tjb.569247
AMA
1.Açlan M, Altun Y. Çarpışma Sonrası Pliyo-Kuvaterner Gözucu (Taşlıçay-Ağrı) Volkaniklerinin Jeokimyasal Özellikleri ve Magma Kaynak Bölge Karakteristikleri, Doğu Anadolu, Türkiye. Geol. Bull. Turkey. 2020;63(2):195-214. doi:10.25288/tjb.569247
Chicago
Açlan, Mustafa, and Yusuf Altun. 2020. “Çarpışma Sonrası Pliyo-Kuvaterner Gözucu (Taşlıçay-Ağrı) Volkaniklerinin Jeokimyasal Özellikleri Ve Magma Kaynak Bölge Karakteristikleri, Doğu Anadolu, Türkiye”. Türkiye Jeoloji Bülteni 63 (2): 195-214. https://doi.org/10.25288/tjb.569247.
EndNote
Açlan M, Altun Y (March 1, 2020) Çarpışma Sonrası Pliyo-Kuvaterner Gözucu (Taşlıçay-Ağrı) Volkaniklerinin Jeokimyasal Özellikleri ve Magma Kaynak Bölge Karakteristikleri, Doğu Anadolu, Türkiye. Türkiye Jeoloji Bülteni 63 2 195–214.
IEEE
[1]M. Açlan and Y. Altun, “Çarpışma Sonrası Pliyo-Kuvaterner Gözucu (Taşlıçay-Ağrı) Volkaniklerinin Jeokimyasal Özellikleri ve Magma Kaynak Bölge Karakteristikleri, Doğu Anadolu, Türkiye”, Geol. Bull. Turkey, vol. 63, no. 2, pp. 195–214, Mar. 2020, doi: 10.25288/tjb.569247.
ISNAD
Açlan, Mustafa - Altun, Yusuf. “Çarpışma Sonrası Pliyo-Kuvaterner Gözucu (Taşlıçay-Ağrı) Volkaniklerinin Jeokimyasal Özellikleri Ve Magma Kaynak Bölge Karakteristikleri, Doğu Anadolu, Türkiye”. Türkiye Jeoloji Bülteni 63/2 (March 1, 2020): 195-214. https://doi.org/10.25288/tjb.569247.
JAMA
1.Açlan M, Altun Y. Çarpışma Sonrası Pliyo-Kuvaterner Gözucu (Taşlıçay-Ağrı) Volkaniklerinin Jeokimyasal Özellikleri ve Magma Kaynak Bölge Karakteristikleri, Doğu Anadolu, Türkiye. Geol. Bull. Turkey. 2020;63:195–214.
MLA
Açlan, Mustafa, and Yusuf Altun. “Çarpışma Sonrası Pliyo-Kuvaterner Gözucu (Taşlıçay-Ağrı) Volkaniklerinin Jeokimyasal Özellikleri Ve Magma Kaynak Bölge Karakteristikleri, Doğu Anadolu, Türkiye”. Türkiye Jeoloji Bülteni, vol. 63, no. 2, Mar. 2020, pp. 195-14, doi:10.25288/tjb.569247.
Vancouver
1.Mustafa Açlan, Yusuf Altun. Çarpışma Sonrası Pliyo-Kuvaterner Gözucu (Taşlıçay-Ağrı) Volkaniklerinin Jeokimyasal Özellikleri ve Magma Kaynak Bölge Karakteristikleri, Doğu Anadolu, Türkiye. Geol. Bull. Turkey. 2020 Mar. 1;63(2):195-214. doi:10.25288/tjb.569247

Instructions for Authors: http://www.jmo.org.tr/yayinlar/tjb_yazim_kurallari.php
Ethical Statement and Copyrighy Form:  https://www.jmo.org.tr/yayinlar/tjb_telif_etik_formlar.php