EN
TR
Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma
Abstract
Amaç: Kanser teşhisi bireylerin yaşamlarında derin etkiler bırakan bir dönüm noktasıdır; fiziksel ve duygusal zorlukları içerir. Bu çalışma, kanser hastalarının teşhisi sonrası psikolojik tepkilerini kapsamlı bir şekilde araştırmayı amaçlamaktadır.
Yöntem: Tıbbi onkoloji bölümünde 199 kanser hastasını içeren bu kesitsel çalışmada, Hamilton Anksiyete Ölçeği (HAM-A) anketi kullanılarak sosyodemografik ve klinik veriler toplandı. İstatistiksel analiz, anksiyete düzeylerini ve çeşitli faktörlerle olan ilişkilerini değerlendirdi.
Bulgular: Çalışma, yaş ortalaması 57.28±11.76 olan, %47.7'si erkek ve %52.3'ü kadın olan 199 vaka içeriyordu. Kadınlar, erkeklere kıyasla daha yüksek bir ortalama yaşa sahipti (sırasıyla 55.18±1.15 ve 59.58±1.17). Katılımcıların 165'i evliydi ve %41.2'si lise mezunuydu, %67.8'i ise çalışmıyordu. Kolorektal ve pankreatik-biliyer sistem tümörleri en yaygın olanıydı (%26.1), merkezi sinir sistemi tümörleri ise en az yaygın olanıydı (%0.5). Katılımcıların çoğunluğu (%59.3) metastatik kansere sahipti ve %55.8'i klasik kemoterapi alıyordu. Ortalama Hamilton Anksiyete Ölçeği (HAM-A) puanı 25.63±7.90 idi ve kadınlar, erkeklere kıyasla daha yüksek puan aldı (%26.67±0.77 ve %24.48±0.80, p=0.025). Katılımcıların %46.7'sinde hafif anksiyete gözlemlendi, %53.3'ünde ise ciddi anksiyete yaşandı. Genitoüriner sistem tümörleri en yüksek HAM-A puanına sahipti (%26.08±1.54), metastatik hastalar ve immünoterapi alanlar daha yüksek anksiyete seviyelerini bildirdi. Anksiyete puanları ile sosyodemografik faktörler, kanser türü, eşlik eden hastalıklar, kanser evresi, tedavi yöntemi, Eastern Cooperative Oncology Group Performans Durumu veya radyoterapi arasında anlamlı bir ilişki bulunamadı.
Sonuçlar: Çalışma, anksiyetede cinsiyet farklılıklarını vurgulayarak mevcut literatürle uyumludur. Cinsiyet dışındaki sosyodemografik faktörlerin anksiyete seviyeleriyle anlamlı bir ilişkisinin olmadığı ortaya çıkmıştır. Belirli kanser türleri ve ileri evreler daha yüksek anksiyete göstermiştir, psikososyal destek ihtiyacının özellikle bu gruptaki hastalarda desteklenmesini gerektirir. Bu araştırma, kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete arasındaki karmaşık etkileşimi anlamamıza katkı sağlamaktadır.
Keywords
References
- Dinapoli L, Colloca G, Di Capua B, Valentini V. Psychological Aspects to Consider in Breast Cancer Diagnosis and Treatment. Curr Oncol Rep. 2021;23(3):38. doi:10.1007/s11912-021-01049-3
- Tommasi C, Balsano R, Corianò M, et al. Long-Term Effects of Breast Cancer Therapy and Care: Calm after the Storm? J Clin Med. 2022;11(23):7239. doi:10.3390/jcm11237239
- Wang L, Dong Q, Ye M, Du J, Zhou R, Cai X. Effect of Different Repair and Reconstruction Methods Combined with Psychological Intervention on Quality of Life and Negative Emotion in Patients with Oral Cancer. Comput Math Methods Med. 2022;2022:1-6. doi:10.1155/2022/7359584
- Aminisani N, Nikbakht HA, Shojaie L, Jafari E, Shamshirgaran M. Gender Differences in Psychological Distress in Patients with Colorectal Cancer and Its Correlates in the Northeast of Iran. J Gastrointest Cancer. 2022;53(2):245-252. doi:10.1007/s12029-020-00558-x
- Rodin G, An E, Shnall J, Malfitano C. Psychological Interventions for Patients With Advanced Disease: Implications for Oncology and Palliative Care. Journal of Clinical Oncology. 2020;38(9):885-904. doi:10.1200/JCO.19.00058
- Naser AY, Hameed AN, Mustafa N, et al. Depression and Anxiety in Patients With Cancer: A Cross-Sectional Study. Front Psychol. 2021;12. doi:10.3389/fpsyg.2021.585534
- Goerling U, Hinz A, Koch-Gromus U, Hufeld JM, Esser P, Mehnert-Theuerkauf A. Prevalence and severity of anxiety in cancer patients: results from a multi-center cohort study in Germany. J Cancer Res Clin Oncol. 2023;149(9):6371-6379. doi:10.1007/s00432-023-04600-w
- Vitale E, Halemani K, Shetty A, et al. Sex Differences in Anxiety and Depression Conditions among Cancer Patients: A Systematic Review and Meta-Analysis. Cancers (Basel). 2024;16(11):1969. doi:10.3390/cancers16111969
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Psychiatry, Cancer Therapy (Excl. Chemotherapy and Radiation Therapy)
Journal Section
Research Article
Publication Date
September 30, 2024
Submission Date
April 4, 2024
Acceptance Date
July 3, 2024
Published in Issue
Year 2024 Volume: 15 Number: 3
APA
Aydın, A., & Kayıkçıoğlu, E. (2024). Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma. Turkish Journal of Clinics and Laboratory, 15(3), 337-342. https://doi.org/10.18663/tjcl.1464946
AMA
1.Aydın A, Kayıkçıoğlu E. Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma. TJCL. 2024;15(3):337-342. doi:10.18663/tjcl.1464946
Chicago
Aydın, Armağan, and Erkan Kayıkçıoğlu. 2024. “Kanser Hastalarında Sosyodemografik Faktörler, Klinik özellikler Ve Anksiyete Düzeyleri Arasındaki Ilişki: Kesitsel Bir çalışma”. Turkish Journal of Clinics and Laboratory 15 (3): 337-42. https://doi.org/10.18663/tjcl.1464946.
EndNote
Aydın A, Kayıkçıoğlu E (September 1, 2024) Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma. Turkish Journal of Clinics and Laboratory 15 3 337–342.
IEEE
[1]A. Aydın and E. Kayıkçıoğlu, “Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma”, TJCL, vol. 15, no. 3, pp. 337–342, Sept. 2024, doi: 10.18663/tjcl.1464946.
ISNAD
Aydın, Armağan - Kayıkçıoğlu, Erkan. “Kanser Hastalarında Sosyodemografik Faktörler, Klinik özellikler Ve Anksiyete Düzeyleri Arasındaki Ilişki: Kesitsel Bir çalışma”. Turkish Journal of Clinics and Laboratory 15/3 (September 1, 2024): 337-342. https://doi.org/10.18663/tjcl.1464946.
JAMA
1.Aydın A, Kayıkçıoğlu E. Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma. TJCL. 2024;15:337–342.
MLA
Aydın, Armağan, and Erkan Kayıkçıoğlu. “Kanser Hastalarında Sosyodemografik Faktörler, Klinik özellikler Ve Anksiyete Düzeyleri Arasındaki Ilişki: Kesitsel Bir çalışma”. Turkish Journal of Clinics and Laboratory, vol. 15, no. 3, Sept. 2024, pp. 337-42, doi:10.18663/tjcl.1464946.
Vancouver
1.Armağan Aydın, Erkan Kayıkçıoğlu. Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma. TJCL. 2024 Sep. 1;15(3):337-42. doi:10.18663/tjcl.1464946