Araştırma Makalesi

Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma

Cilt: 15 Sayı: 3 30 Eylül 2024
PDF İndir
EN TR

Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma

Öz

Amaç: Kanser teşhisi bireylerin yaşamlarında derin etkiler bırakan bir dönüm noktasıdır; fiziksel ve duygusal zorlukları içerir. Bu çalışma, kanser hastalarının teşhisi sonrası psikolojik tepkilerini kapsamlı bir şekilde araştırmayı amaçlamaktadır. Yöntem: Tıbbi onkoloji bölümünde 199 kanser hastasını içeren bu kesitsel çalışmada, Hamilton Anksiyete Ölçeği (HAM-A) anketi kullanılarak sosyodemografik ve klinik veriler toplandı. İstatistiksel analiz, anksiyete düzeylerini ve çeşitli faktörlerle olan ilişkilerini değerlendirdi. Bulgular: Çalışma, yaş ortalaması 57.28±11.76 olan, %47.7'si erkek ve %52.3'ü kadın olan 199 vaka içeriyordu. Kadınlar, erkeklere kıyasla daha yüksek bir ortalama yaşa sahipti (sırasıyla 55.18±1.15 ve 59.58±1.17). Katılımcıların 165'i evliydi ve %41.2'si lise mezunuydu, %67.8'i ise çalışmıyordu. Kolorektal ve pankreatik-biliyer sistem tümörleri en yaygın olanıydı (%26.1), merkezi sinir sistemi tümörleri ise en az yaygın olanıydı (%0.5). Katılımcıların çoğunluğu (%59.3) metastatik kansere sahipti ve %55.8'i klasik kemoterapi alıyordu. Ortalama Hamilton Anksiyete Ölçeği (HAM-A) puanı 25.63±7.90 idi ve kadınlar, erkeklere kıyasla daha yüksek puan aldı (%26.67±0.77 ve %24.48±0.80, p=0.025). Katılımcıların %46.7'sinde hafif anksiyete gözlemlendi, %53.3'ünde ise ciddi anksiyete yaşandı. Genitoüriner sistem tümörleri en yüksek HAM-A puanına sahipti (%26.08±1.54), metastatik hastalar ve immünoterapi alanlar daha yüksek anksiyete seviyelerini bildirdi. Anksiyete puanları ile sosyodemografik faktörler, kanser türü, eşlik eden hastalıklar, kanser evresi, tedavi yöntemi, Eastern Cooperative Oncology Group Performans Durumu veya radyoterapi arasında anlamlı bir ilişki bulunamadı. Sonuçlar: Çalışma, anksiyetede cinsiyet farklılıklarını vurgulayarak mevcut literatürle uyumludur. Cinsiyet dışındaki sosyodemografik faktörlerin anksiyete seviyeleriyle anlamlı bir ilişkisinin olmadığı ortaya çıkmıştır. Belirli kanser türleri ve ileri evreler daha yüksek anksiyete göstermiştir, psikososyal destek ihtiyacının özellikle bu gruptaki hastalarda desteklenmesini gerektirir. Bu araştırma, kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete arasındaki karmaşık etkileşimi anlamamıza katkı sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Dinapoli L, Colloca G, Di Capua B, Valentini V. Psychological Aspects to Consider in Breast Cancer Diagnosis and Treatment. Curr Oncol Rep. 2021;23(3):38. doi:10.1007/s11912-021-01049-3
  2. Tommasi C, Balsano R, Corianò M, et al. Long-Term Effects of Breast Cancer Therapy and Care: Calm after the Storm? J Clin Med. 2022;11(23):7239. doi:10.3390/jcm11237239
  3. Wang L, Dong Q, Ye M, Du J, Zhou R, Cai X. Effect of Different Repair and Reconstruction Methods Combined with Psychological Intervention on Quality of Life and Negative Emotion in Patients with Oral Cancer. Comput Math Methods Med. 2022;2022:1-6. doi:10.1155/2022/7359584
  4. Aminisani N, Nikbakht HA, Shojaie L, Jafari E, Shamshirgaran M. Gender Differences in Psychological Distress in Patients with Colorectal Cancer and Its Correlates in the Northeast of Iran. J Gastrointest Cancer. 2022;53(2):245-252. doi:10.1007/s12029-020-00558-x
  5. Rodin G, An E, Shnall J, Malfitano C. Psychological Interventions for Patients With Advanced Disease: Implications for Oncology and Palliative Care. Journal of Clinical Oncology. 2020;38(9):885-904. doi:10.1200/JCO.19.00058
  6. Naser AY, Hameed AN, Mustafa N, et al. Depression and Anxiety in Patients With Cancer: A Cross-Sectional Study. Front Psychol. 2021;12. doi:10.3389/fpsyg.2021.585534
  7. Goerling U, Hinz A, Koch-Gromus U, Hufeld JM, Esser P, Mehnert-Theuerkauf A. Prevalence and severity of anxiety in cancer patients: results from a multi-center cohort study in Germany. J Cancer Res Clin Oncol. 2023;149(9):6371-6379. doi:10.1007/s00432-023-04600-w
  8. Vitale E, Halemani K, Shetty A, et al. Sex Differences in Anxiety and Depression Conditions among Cancer Patients: A Systematic Review and Meta-Analysis. Cancers (Basel). 2024;16(11):1969. doi:10.3390/cancers16111969

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Psikiyatri, Kanser Tedavisi (Kemoterapi ve Radyoterapi hariç)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2024

Gönderilme Tarihi

4 Nisan 2024

Kabul Tarihi

3 Temmuz 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 15 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Aydın, A., & Kayıkçıoğlu, E. (2024). Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma. Turkish Journal of Clinics and Laboratory, 15(3), 337-342. https://doi.org/10.18663/tjcl.1464946
AMA
1.Aydın A, Kayıkçıoğlu E. Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma. TJCL. 2024;15(3):337-342. doi:10.18663/tjcl.1464946
Chicago
Aydın, Armağan, ve Erkan Kayıkçıoğlu. 2024. “Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma”. Turkish Journal of Clinics and Laboratory 15 (3): 337-42. https://doi.org/10.18663/tjcl.1464946.
EndNote
Aydın A, Kayıkçıoğlu E (01 Eylül 2024) Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma. Turkish Journal of Clinics and Laboratory 15 3 337–342.
IEEE
[1]A. Aydın ve E. Kayıkçıoğlu, “Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma”, TJCL, c. 15, sy 3, ss. 337–342, Eyl. 2024, doi: 10.18663/tjcl.1464946.
ISNAD
Aydın, Armağan - Kayıkçıoğlu, Erkan. “Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma”. Turkish Journal of Clinics and Laboratory 15/3 (01 Eylül 2024): 337-342. https://doi.org/10.18663/tjcl.1464946.
JAMA
1.Aydın A, Kayıkçıoğlu E. Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma. TJCL. 2024;15:337–342.
MLA
Aydın, Armağan, ve Erkan Kayıkçıoğlu. “Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma”. Turkish Journal of Clinics and Laboratory, c. 15, sy 3, Eylül 2024, ss. 337-42, doi:10.18663/tjcl.1464946.
Vancouver
1.Armağan Aydın, Erkan Kayıkçıoğlu. Kanser hastalarında sosyodemografik faktörler, klinik özellikler ve anksiyete düzeyleri arasındaki ilişki: Kesitsel bir çalışma. TJCL. 01 Eylül 2024;15(3):337-42. doi:10.18663/tjcl.1464946

e-ISSN: 2149-8296

Publication Model: Continuous Publication

Peer Review Model: Double-Blind Peer Review

Publication Language: Turkish and English

Access Model: Open Access

DOI Prefix: (Crossref DOI numaranız)

Publisher: DNT Ortadoğu Publishing Inc.

Journal Abbreviation: Turk J Clin Lab

Indexed in J-Gate

The content of this site is intended for health care professionals. All the published articles are distributed under the terms of

Creative Commons Attribution Licence,

which permits unrestricted use, distribution, and reproduction in any medium, provided the original work is properly cited.