Research Article

Türk yaylarının yapımında kullanılan geleneksel ve yeni nesil tutkalların yapışma performanslarının karşılaştırılması

Volume: 25 Number: 1 March 30, 2024
TR EN

Türk yaylarının yapımında kullanılan geleneksel ve yeni nesil tutkalların yapışma performanslarının karşılaştırılması

Abstract

İlkel toplumlardan günümüz modern ordularına kadar insanoğlu varoluşundan beri rekabet ve savaş halinde olmuş, bu mücadeleyi kazanmak için farklı silah sistemleri geliştirmiştir. İlk kullanılan ve geliştirilen silahlardan olan ok ve yayın ilk kez ne zaman, nerede kullanıldığı belli değildir fakat savaşlarda en etkili silahlardan biri olmuştur. Bütün kültürlerde ok ve yay kullanılmasına rağmen geliştirilmesi ve kompozit yay formunu alması göçebe Orta Asya kültürlerinde olmuştur. Kompozit yayın imalinde ana bileşenlerin en önemlisi olan hayvansal tutkalların işlevini vurgulamak gerekir. Ahşap, boynuz ve hayvan tendonlarından oluşan malzemeleri güçlü bir şekilde bir arada tutan tutkalların imali ve kullanımı kompozit yayların yapımını mümkün kılmıştır. Bu makalede yay yapımında kullanılan geleneksel tutkallar ile yeni nesil tutkalların yapışma performansları çekme testi ile karşılaştırılmıştır. Çalışmada Tatar akçaağacından (Acer tataricum L.) hazırlanan ahşap yapışma örnekleri 10 farklı tutkalla 5 bar basınç altında sıcaklık uygulanmadan yapıştırılıp hazırlanmıştır. Çekme testlerinde elde edilen verilere göre en yüksek yapışma mukavemeti deri tutkalından elde edilmiştir. Hayvansal tutkalların kimyasal yapıları, yapısında bulunan fonksiyonel gruplar ve faklılıkları FTIR analizi ile incelenmiştir. Elde edilen spektruma göre hayvansal proteinler için karakteristik pikler belirlenmiştir. Ancak farklı kaynaklardan elde edilen örneklerin amid pik şiddeti farklılıkları ve dalga boyu kaymaları ortaya konulmuştur. Ayrıca lap shear yapışma testi örneklerinin yapışma hattı ışık mikroskobu altında tutkal penetrasyonu ve ahşap tutkal etkileşimi açısından incelenmiştir.

Keywords

References

  1. Adams, R.D., Wake, W.C., 1986. Structural Adhesive Joints in Engineering. Elsevier Applied Science Publishers London and New York.
  2. Alfaro, A.T., Balbinot, E., Weber, C.I., Tonial, I.B., Lunkes, A.M., 2014. Fish Gelatin: Characteristics, Functional Properties, Applications and Future Potentials. Food Eng Rev DOI 10.1007/s12393-014-9096-5.
  3. Allely, S., Baker, T., Comstock, P., Hamm, J., HardcastleR., Massey J., Strunk, J., 1992. The Traditional Bowyer’s Bible, Volume one. The Lyons Press Guilford, Connecticut Canada.
  4. Asbell, G.F., Baker, T., Comstock, P., Grayson, B., Hamm, J., Herrin, A., Massey, J., Parker, G., 1993. The Traditional Bowyer’s Bible, Volume two. The Lyon S Pres S Guılford, Connectıcut Canada.
  5. Balogh, C., 2016. Karpat Havzası’nda bir Avar yay ustasının mezar kalıntıları Eski Türklerde bileşik (Kompozit) yay yapımına ilişkin arkeolojik bulgular. Art-Sanat 6: 109-120.
  6. Baty, A.M., Suci, P.A., Tyler, B.J., Geesey, G.G., 1996. Investigation of mussel adhesive protein adsorption on polystyrene and poly (octadecyl methacrylate) using angle dependent XPS, ATR-FTIR, and AFM. Journal of Colloid and Interface Science, 177(2), 307-315.
  7. Bergman, S., 2011. Wood Handbook, Wood as an Engineering Material. Forest Product Society. USA.
  8. Bir, A., Kaçar, M., Acar, Ş., 2006. Türk Menzil Okçuluğu, Yay ve Okları. Osmanlı Bilimi Araştırmaları VIII/1: 40-67. Bridarolli, A., Freeman, A.A., Fujisawa, N., Łukomski, M., 2022. Mechanical properties of mammalian and fish glues over range of temperature and humidity, Journal of Cultural Heritage, Volume 53, Pages 226-235, ISSN 1296-2074, https://doi.org/10.1016/j.culher.2021.12.005.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Wood Processing

Journal Section

Research Article

Publication Date

March 30, 2024

Submission Date

September 4, 2023

Acceptance Date

December 25, 2023

Published in Issue

Year 2024 Volume: 25 Number: 1

APA
Parlak, S., & Gönültaş, O. (2024). Türk yaylarının yapımında kullanılan geleneksel ve yeni nesil tutkalların yapışma performanslarının karşılaştırılması. Turkish Journal of Forestry, 25(1), 89-99. https://doi.org/10.18182/tjf.1355170
AMA
1.Parlak S, Gönültaş O. Türk yaylarının yapımında kullanılan geleneksel ve yeni nesil tutkalların yapışma performanslarının karşılaştırılması. Turkish Journal of Forestry. 2024;25(1):89-99. doi:10.18182/tjf.1355170
Chicago
Parlak, Salih, and Oktay Gönültaş. 2024. “Türk Yaylarının Yapımında Kullanılan Geleneksel Ve Yeni Nesil Tutkalların Yapışma Performanslarının Karşılaştırılması”. Turkish Journal of Forestry 25 (1): 89-99. https://doi.org/10.18182/tjf.1355170.
EndNote
Parlak S, Gönültaş O (March 1, 2024) Türk yaylarının yapımında kullanılan geleneksel ve yeni nesil tutkalların yapışma performanslarının karşılaştırılması. Turkish Journal of Forestry 25 1 89–99.
IEEE
[1]S. Parlak and O. Gönültaş, “Türk yaylarının yapımında kullanılan geleneksel ve yeni nesil tutkalların yapışma performanslarının karşılaştırılması”, Turkish Journal of Forestry, vol. 25, no. 1, pp. 89–99, Mar. 2024, doi: 10.18182/tjf.1355170.
ISNAD
Parlak, Salih - Gönültaş, Oktay. “Türk Yaylarının Yapımında Kullanılan Geleneksel Ve Yeni Nesil Tutkalların Yapışma Performanslarının Karşılaştırılması”. Turkish Journal of Forestry 25/1 (March 1, 2024): 89-99. https://doi.org/10.18182/tjf.1355170.
JAMA
1.Parlak S, Gönültaş O. Türk yaylarının yapımında kullanılan geleneksel ve yeni nesil tutkalların yapışma performanslarının karşılaştırılması. Turkish Journal of Forestry. 2024;25:89–99.
MLA
Parlak, Salih, and Oktay Gönültaş. “Türk Yaylarının Yapımında Kullanılan Geleneksel Ve Yeni Nesil Tutkalların Yapışma Performanslarının Karşılaştırılması”. Turkish Journal of Forestry, vol. 25, no. 1, Mar. 2024, pp. 89-99, doi:10.18182/tjf.1355170.
Vancouver
1.Salih Parlak, Oktay Gönültaş. Türk yaylarının yapımında kullanılan geleneksel ve yeni nesil tutkalların yapışma performanslarının karşılaştırılması. Turkish Journal of Forestry. 2024 Mar. 1;25(1):89-9. doi:10.18182/tjf.1355170