Research Article

Ankara ve Antalya kızılçam (Pinus brutia Ten.) orijin deneme sahalarında bazı orijinlerin dona dayanıklılıklarının belirlenmesi

Volume: 20 Number: 4 December 27, 2019
EN TR

Ankara ve Antalya kızılçam (Pinus brutia Ten.) orijin deneme sahalarında bazı orijinlerin dona dayanıklılıklarının belirlenmesi

Abstract

Kızılçam kurağa dayanıklı olması ve hızlı büyümesi nedeniyle, Türkiye’de ağaçlandırmalarda kullanılan en önemli ağaç türüdür. Ancak bu türün kurak-soğuk alanlar ve yükseklerde yayılışındaki en önemli engel dondur. Bu çalışmada kızılçamın doğal yayılış alanı içerisinde ve dışında tesis edilen orijin deneme sahalarındaki (Antalya ve Ankara) bazı orijinlerin dona dayanıklılıkları araştırılmıştır. Antalya ve Ankara’daki orijin denemelerinden ocak ayı sonunda dokuz orijininin son yıl sürgünleri örneklenmiştir. Çalışma Tesadüf Parselleri Deneme Deseninde yürütülmüş olup düşük sıcaklıklar muameleleri oluşturmuştur. Kontrol grubu düşük sıcaklığa maruz bırakılmamıştır. Diğer sürgünler ise -5, -10, -12.5, -15, -17.5, -20, -22.5, -25, -30 ve -40 0C’de yapay dondurma testlerine tabi tutulmuştur. Dondurma testleri sonrasında sürgünlerde meydana gelen zararı tespit etmek için örneklerin elektrolit salımı ölçülmüş ve bu iletkenlik değerleri kullanılarak nispi yararlanma indeksi (It) hesaplanmıştır. It sonuçlarına göre, kızılçam hücre membranlarında don zararı ocak ayı sonunda; -15 ile 17.5 0C arasında, ölümcül oranda zarar ise -20 0C’de başlamıştır. Ayrıca dona dayanıklılık bakımından orijinler arasında istatistiksel anlamda önemli farklar bulunmuştur. Antalya deneme alanlanındaki Samsun-Bafra (BAF) ve Burdur-Gölhisar (GOL) orijinlerinin diğer orijinlerden dona daha dayanıklı oldukları belirlenmiştir. Ankara deneme alanında ise Burdur-Gölhisar (GOL), Antalya-Kaş (KAS) ve Kıbrıs-Güzelyurt (KIB) orijinleri dona diğerler orijinlerden daha dayanıklı bulunmuştur. Mersin-Gülnar (GUL), Antalya-Kaş (KAS), Kıbrıs-Güzelyurt (KIB) ve Mersin-Anamur (ANA) orijinlerinin Ankara deneme sahasında alınan örneklerinin dona dayanıklılık düzeyinin, Antalya deneme sahasından alınan aynı orijindeki örneklerden daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Bu orijinlerin dona dayanıklılığındaki artışın nedeni fenotipik plastisite olabilir.

Keywords

Supporting Institution

Orman Genel Müdürlüğü İç Anadolu Ormancılık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü

Project Number

23.1613/2014-2016

References

  1. Akman, Y., 1999. İklim ve Biyoiklim (Biyoiklim Metodları ve Türkiye İklimleri). Kariyer Matbaacılık. Ankara.
  2. OGM, 2015. Türkiye Orman Varlığı. Orman ve Su İşleri Bakanlığı Orman Genel Müdürlüğü, Ankara, https://www.ogm.gov.tr/ekutuphane/Yayinlar/T%C3%BCrkiye%20Orman%20Varl%C4%B1%C4%9F%C4%B1-2016-2017.pdf, Erişim: 05.05.2018.
  3. Atalay, İ., Sezer, İ., Çukur, H., 1998. Kızılçam (Pinus brutia Ten.) Ormanlarının Ekolojik Özellikleri ve Tohum Nakli Açısından Bölgelere Ayrılması. Orman Ağaçları ve Tohumları Islah Araştırma Müdürlüğü, Yayın No:6, İzmir.
  4. Bannister, P., Neuener, G., 2001. Conifer cold hardiness. In: Frost Resistance and The Distribution of Conifers, (Ed: Bigras, F. J., Colombo, S. J.), Kluwer Academic Publishers, pp. 3-21.
  5. Boydak, M., Dirik, H., Çalıkoğlu, M., 2006. Kızılçamın (Pinus brutia Ten.) Biyolojisi ve Silvikültürü. Ormancılığı Geliştirme ve Orman Yangınları ile Mücadele Hizmetlerini Destekleme Vakfı Yayını, Lazer Ofset Matbaası, Ankara.
  6. Burr, K. E., 1990. Bud dormancy and cold hardiness. Target Seedling Symposium, 13-17 August, Roseburg, Oregon-USA, pp.79-90.
  7. Burr, K. E.,Hawkins, C. D. B., Hirondelle, S. J. L., Binder, W. D., George, F. M:, Repo, T., 2001. Methods for measuring cold hardiness of conifers. In: Conifer Cold Hardiness (Ed: Bigras, F. J., Colombo, S. J.), Kluwer Academic Publishers, Dordrecht, pp. 369-401.
  8. Çalıkoğlu, M., 2002. Anadolu Karaçamı (Pinus nigra Arnold. ssp. pallasiana (Lamb.) Holmboe) Orijinlerinin Kuraklığa Karşı reaksiyonlarının Ekofizyolojik Analizi. Doktora Tezi, İstanbul Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Engineering

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 27, 2019

Submission Date

June 26, 2019

Acceptance Date

December 19, 2019

Published in Issue

Year 2019 Volume: 20 Number: 4

APA
Semerci, H., Semerci, A., İmal, B., & Kaşko Arıcı, Y. (2019). Ankara ve Antalya kızılçam (Pinus brutia Ten.) orijin deneme sahalarında bazı orijinlerin dona dayanıklılıklarının belirlenmesi. Turkish Journal of Forestry, 20(4), 290-296. https://doi.org/10.18182/tjf.582462
AMA
1.Semerci H, Semerci A, İmal B, Kaşko Arıcı Y. Ankara ve Antalya kızılçam (Pinus brutia Ten.) orijin deneme sahalarında bazı orijinlerin dona dayanıklılıklarının belirlenmesi. Turkish Journal of Forestry. 2019;20(4):290-296. doi:10.18182/tjf.582462
Chicago
Semerci, Hacer, Akkın Semerci, Bora İmal, and Yeliz Kaşko Arıcı. 2019. “Ankara Ve Antalya Kızılçam (Pinus Brutia Ten.) Orijin Deneme Sahalarında Bazı Orijinlerin Dona Dayanıklılıklarının Belirlenmesi”. Turkish Journal of Forestry 20 (4): 290-96. https://doi.org/10.18182/tjf.582462.
EndNote
Semerci H, Semerci A, İmal B, Kaşko Arıcı Y (December 1, 2019) Ankara ve Antalya kızılçam (Pinus brutia Ten.) orijin deneme sahalarında bazı orijinlerin dona dayanıklılıklarının belirlenmesi. Turkish Journal of Forestry 20 4 290–296.
IEEE
[1]H. Semerci, A. Semerci, B. İmal, and Y. Kaşko Arıcı, “Ankara ve Antalya kızılçam (Pinus brutia Ten.) orijin deneme sahalarında bazı orijinlerin dona dayanıklılıklarının belirlenmesi”, Turkish Journal of Forestry, vol. 20, no. 4, pp. 290–296, Dec. 2019, doi: 10.18182/tjf.582462.
ISNAD
Semerci, Hacer - Semerci, Akkın - İmal, Bora - Kaşko Arıcı, Yeliz. “Ankara Ve Antalya Kızılçam (Pinus Brutia Ten.) Orijin Deneme Sahalarında Bazı Orijinlerin Dona Dayanıklılıklarının Belirlenmesi”. Turkish Journal of Forestry 20/4 (December 1, 2019): 290-296. https://doi.org/10.18182/tjf.582462.
JAMA
1.Semerci H, Semerci A, İmal B, Kaşko Arıcı Y. Ankara ve Antalya kızılçam (Pinus brutia Ten.) orijin deneme sahalarında bazı orijinlerin dona dayanıklılıklarının belirlenmesi. Turkish Journal of Forestry. 2019;20:290–296.
MLA
Semerci, Hacer, et al. “Ankara Ve Antalya Kızılçam (Pinus Brutia Ten.) Orijin Deneme Sahalarında Bazı Orijinlerin Dona Dayanıklılıklarının Belirlenmesi”. Turkish Journal of Forestry, vol. 20, no. 4, Dec. 2019, pp. 290-6, doi:10.18182/tjf.582462.
Vancouver
1.Hacer Semerci, Akkın Semerci, Bora İmal, Yeliz Kaşko Arıcı. Ankara ve Antalya kızılçam (Pinus brutia Ten.) orijin deneme sahalarında bazı orijinlerin dona dayanıklılıklarının belirlenmesi. Turkish Journal of Forestry. 2019 Dec. 1;20(4):290-6. doi:10.18182/tjf.582462

Cited By