Research Article

Korunan alanlarda tampon zon belirlemede ve yönetiminde etkili faktörler

Volume: 20 Number: 4 December 27, 2019
EN TR

Korunan alanlarda tampon zon belirlemede ve yönetiminde etkili faktörler

Abstract

Korunan alan politikaları özellikle yaşamı bu kaynaklara bağlı olan yerel insanları olumsuz etkilemekte ve alan yöneticileri ile yerel halk arasında çatışmalara neden olmaktadır. Ortaya çıkan sorunların çözümü için geliştirilen araçlardan birisi tampon zon yönetimidir. Tampon zonların belirlenmesinde ise bazı sosyal, ekonomik ve ekolojik temel göstergelerin tanımlanması gereklidir. Ancak en belirleyici etken korunan alan içerisinde yaşayan yerel halktır. Bu amaçla çalışmada, konuyla ilgili çalışan uzmanlarla ve Kovada Gölü Milli Parkı’nda yaşayan yerel halkla anket ve görüşme yöntemi kullanılarak tampon zon belirlenmesi ve yönetiminde etkili olan faktörler araştırılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 20 istatistik paket programı kullanılarak Mann-Whitney U testi ve Kruskal Wallis H testleri ile analiz edilmiştir. Ayrıca konunun açıklanmasında frekans ve yüzde değerlerden de faydalanılmıştır. Çalışma bulgularına göre, 35 ifadeden oluşan ve uzmanlarca değerlendirilen tampon zon belirlemede dikkate alınması gereken faktörlerin tümü ortalama 3.5 puan üzerinde bir puan almış ve uzmanlarca önemli bulunmuştur. Uzmanlarca yapılan bu değerlendirmelerde en yüksek puanları ekolojik ve biyolojik içerikli faktörler almıştır. Yerel halk tarafından yapılan değerlendirmelerde ise, çevresel koruma (bitki ve hayvanların korunması, kaçak avcılığın önlenmesi) ve idari hususlar (hukuksal düzenlemeler, katılım, bilgi verme) ile ilgili konular önemli olarak bulunmuştur. Tüm bu bulgulardan hareketle, araştırmaya konu olan faktörlerin, korunan alanların özelliklerine de bağlı olarak uygun ve kullanışlı olduğu düşünülmektedir.

Keywords

Supporting Institution

Süleyman Demirel Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Yönetim Birimi Başkanlığı

Project Number

4006-YL1-14

Thanks

Bu çalışma, Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Orman Mühendisliği Anabilim Dalı’nda Savaş Karakaya (2019) tarafından hazırlanan yüksek lisans tezinin bir özetidir. Araştırmanın yürütülmesine katkı sağlayan Kovada Gölü Milli Parkı yöneticilerine, çalışanlarına ve bölge sakinlerine teşekkür ederiz. Ayrıca, 4006-YL1-14 No’lu Proje ile çalışmayı maddi olarak destekleyen Süleyman Demirel Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Yönetim Birimi Başkanlığı’na teşekkür ederiz.

References

  1. Abdullah, J., Ahmad, C.B., Jaafar, J., Sa’ad, S.R.M., 2013. Stakeholders’ perspectives of criteria for delineation of buffer zone at conservation reserve: FRIM heritage site. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 105: 610-618.
  2. Ahmad, C.B., Abdullah, J., Jaafar, J., 2016. Buffer zone delineation at conservation reserve. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 222: 685-692.
  3. Ahmad, C.B., Hashim, I.H.M., Abdullah, J., Jaafar, J., 2012. Stakeholders’ perception on buffer zone potential implementation: A preliminary study of Tasek Bera, M’sia. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 50: 582-590.
  4. Akten, S., Gül, A., Akten, M., 2012. Korunan doğal alanlarda kullanılabilecek ziyaretçi yönetim modelleri ve karşılaştırılması. Süleyman Demirel Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 13(1): 57-65.
  5. Akyol, A., Türkoğlu, T., Bekiroğlu, S., Tolunay, A., 2018. Resident perceptions of livelihood impacts arising from the Kızıldağ National Park, Turkey. Environ. Dev. Sustain., 20(3): 1037-1052.
  6. Alkan, H., 2009. Negative impacts of rural settlements on natural resources in the protected areas: An example from Kovada Lake National Park. Journal of Environmental Biology, 30(3): 363-372.
  7. Alkan, H., Korkmaz, M., Tolunay, A., 2009. Assessment of primary factors causing positive or negative local perceptions on protected areas. Journal of Environmental Engineering and Landscape Management, 17(1): 20-27.
  8. Allan, J.R., Venter, O., Maxwell, S., Bertzky, B., Jones, K., Shi, Y., Watson, J.E.M., 2017. Recent increases in human pressure and forest loss threaten many Natural World Heritage Sites. Biological Conservation, 206: 47-55.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 27, 2019

Submission Date

September 5, 2019

Acceptance Date

October 23, 2019

Published in Issue

Year 2019 Volume: 20 Number: 4

APA
Akyol, A., & Karakaya, S. (2019). Korunan alanlarda tampon zon belirlemede ve yönetiminde etkili faktörler. Turkish Journal of Forestry, 20(4), 381-390. https://doi.org/10.18182/tjf.616100
AMA
1.Akyol A, Karakaya S. Korunan alanlarda tampon zon belirlemede ve yönetiminde etkili faktörler. Turkish Journal of Forestry. 2019;20(4):381-390. doi:10.18182/tjf.616100
Chicago
Akyol, Ayhan, and Savaş Karakaya. 2019. “Korunan Alanlarda Tampon Zon Belirlemede Ve Yönetiminde Etkili Faktörler”. Turkish Journal of Forestry 20 (4): 381-90. https://doi.org/10.18182/tjf.616100.
EndNote
Akyol A, Karakaya S (December 1, 2019) Korunan alanlarda tampon zon belirlemede ve yönetiminde etkili faktörler. Turkish Journal of Forestry 20 4 381–390.
IEEE
[1]A. Akyol and S. Karakaya, “Korunan alanlarda tampon zon belirlemede ve yönetiminde etkili faktörler”, Turkish Journal of Forestry, vol. 20, no. 4, pp. 381–390, Dec. 2019, doi: 10.18182/tjf.616100.
ISNAD
Akyol, Ayhan - Karakaya, Savaş. “Korunan Alanlarda Tampon Zon Belirlemede Ve Yönetiminde Etkili Faktörler”. Turkish Journal of Forestry 20/4 (December 1, 2019): 381-390. https://doi.org/10.18182/tjf.616100.
JAMA
1.Akyol A, Karakaya S. Korunan alanlarda tampon zon belirlemede ve yönetiminde etkili faktörler. Turkish Journal of Forestry. 2019;20:381–390.
MLA
Akyol, Ayhan, and Savaş Karakaya. “Korunan Alanlarda Tampon Zon Belirlemede Ve Yönetiminde Etkili Faktörler”. Turkish Journal of Forestry, vol. 20, no. 4, Dec. 2019, pp. 381-90, doi:10.18182/tjf.616100.
Vancouver
1.Ayhan Akyol, Savaş Karakaya. Korunan alanlarda tampon zon belirlemede ve yönetiminde etkili faktörler. Turkish Journal of Forestry. 2019 Dec. 1;20(4):381-90. doi:10.18182/tjf.616100