Research Article

Erken Doğum Sonrası Dönemdeki Kadınların Bilişsel Esneklik ve Bilişsel Duygu Düzenleme Durumlarının Annelik Rolü Üzerine Etkisi: Kesitsel Web Tabanlı Bir Çalışma

Volume: 18 Number: 3 September 5, 2024
TR EN

Erken Doğum Sonrası Dönemdeki Kadınların Bilişsel Esneklik ve Bilişsel Duygu Düzenleme Durumlarının Annelik Rolü Üzerine Etkisi: Kesitsel Web Tabanlı Bir Çalışma

Abstract

Amaç: Annelik rolü, kadının annelik davranışlarını öğrendiği ve bu davranışları yerine getirdiği dinamik ve gelişimsel bir süreçtir. Yeni rol ve sorumlulukların ortaya çıktığı bu dönemde, annelerin yaşam adaptasyonlarına fayda sağlayabilecek duyusal ve bilişsel fonksiyonların değerlendirilmesi önemlidir. Bu çalışmada, erken doğum sonrası dönemdeki kadınların bilişsel esneklik ve bilişsel duygu düzenleme durumlarının annelik rolü üzerine etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Kesitsel web tasarımdaki bu çalışma, 01 Mart-30 Haziran 2023 tarihleri arasında yürütülmüştür. Anketler “surveyy.com” web sitesi kullanılarak oluşturulmuş ve sosyal medya platformlarında paylaşılmıştır. Araştırma erken postpartum dönemdeki 482 anne ile gerçekleştirilmiştir. Verileri Kişisel Bilgi Formu, Anlamsal Farklılık Ölçeği-Anne Olarak Ben, Bilişsel Esneklik Envanteri ve Bilişsel Duygu Düzenleme Anketi Kısa Formu kullanılarak toplanmıştır. Veri analizinde t testi, Anova, Lineer Regresyon ve Tukey testleri kullanılmıştır. Bulgular: Doğum sonrası dönemdeki annelerin annelik rolü, bilişsel esneklik ve bilişsel duygu düzenleme ölçek toplam puan ortalamaları sırasıyla 57.91±10.27, 73.26±10.73 ve 51.00±10.41 olarak tespit edilmiştir. Annelerin sosyodemografik ve obstetrik özellikleri annelik rolü toplam puanını etkilememektedir. Bilişsel esneklik düzeyinin annelik rolü toplam puanı üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkisi varken (p<0.001) (R2=0.110); bilişsel duygu düzenleme stratejilerinden ruminasyon ve diğerlerini suçlama puanının annelik rolü toplam puanı üzerinde negatif ve anlamlı bir etkisi vardır (p<0.001) (R2=0.083). Sonuç: Bu araştırmanın sonuçları, bilişsel esneklik düzeyi ve bilişsel duygu düzenleme stratejilerinin annelik rolü üzerinde etkili bir faktör olduğunu göstermektedir. Çalışmamızda, annelik rolü ve bilişsel esneklik puanının iyi, duygu düzenleme stratejilerinin ortalama düzeyde olduğu belirlenmiştir. Doğum sonrası dönemde maternal bilişsel algılar dikkate alınarak anneye yaklaşım sağlanmalıdır. Doğum yapanların zihinsel durumu ile yeni rollerin anne üzerinde oluşturduğu stresin iyi anlaşılması, her kadın için daha kişiselleştirilmiş tedaviyi mümkün kılabileceği gibi bu sürece uyum sağlamayı da kolaylaştıracağı düşünülmektedir.

Keywords

Supporting Institution

Araştırmanın finansal destekleyicisi yoktur.

Ethical Statement

Bir kamu üniversitesinin Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik kurulundan (Sayı:2023/58) izin alınmıştır.

Thanks

Doğum sonu dönemde araştırmaya katılan tüm annelere teşekkür ederiz.

References

  1. 1. Fasanghari M, Kordi M, Asgharipour N. Effect of maternal role training program based on Mercer theory on maternal self-confidence of primiparous women with unplanned pregnancy. Journal of Education and Health Promotion. 2019; 8:4. DOI: 10.4103/jehp.jehp_202_17
  2. 2. Barkin JL, Wisner KL. The role of maternal self-care in new motherhood. Midwifery. 2013;29(9), 1050–1055. https://doi.org/10.1016/j.midw.2012.10.001
  3. 3. Bilgin Z, Ecevit Alpar Ş. Scale for maternity role perceptions. Health Care for Women International. 2021; 42(4-6), 485–502. https://doi.org/10.1080/07399332.2020.1815748
  4. 4. Mercer RT, Walker LO. A review of nursing ınterventions to foster becoming a mother. J Obstet Gynecol Neonatal Nurs. 2006;35(5):568-582. Doi: 10.1111/j.1552-6909.2006.00080.x.
  5. 5. Nelson AM. Transition to motherhood. J Obstet Gynecol Neonatal Nurs. 2003;32(4):465–477. https://doi.org/10.1177/0884217503255199.
  6. 6. Meighan M. Mercer’s becoming a mother theory in nursing practice. In M. Alligood (ed.), Nursing Theory, Utilization & Application. 5. Baskı, St. Louis, MO: Elsevier Mosby; 2014.p:332–350.
  7. 7. Cakmak AF, Cevik EI. Cognitive emotion regulation questionnaire: development of Turkish version of 18-item short form. African Journal of Business Management. 2010; 4(10), 2097-2102. URL: https://www.researchgate.net/publication/228631257_Cognitive_emotion_regulation_questionnaire_Development_of_Turkish_version_of_18-item_short_form . Erişim tarihi: 20.02.2023.
  8. 8. Garnefski N, Kraaij V. Cognitive emotion regulation questionnaire–development of a short 18-item version (CERQ-short). Personality and Individual Differences. 2006;41(6):1045-1053. https://doi.org/10.1016/j.paid.2006.04.010

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Family Medicine, Primary Health Care

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

August 26, 2024

Publication Date

September 5, 2024

Submission Date

November 27, 2023

Acceptance Date

May 26, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 18 Number: 3

APA
Bay Özçalık, H., Kılıç, S., & Dereli Yılmaz, S. (2024). Erken Doğum Sonrası Dönemdeki Kadınların Bilişsel Esneklik ve Bilişsel Duygu Düzenleme Durumlarının Annelik Rolü Üzerine Etkisi: Kesitsel Web Tabanlı Bir Çalışma. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care, 18(3), 346-356. https://doi.org/10.21763/tjfmpc.1396608
AMA
1.Bay Özçalık H, Kılıç S, Dereli Yılmaz S. Erken Doğum Sonrası Dönemdeki Kadınların Bilişsel Esneklik ve Bilişsel Duygu Düzenleme Durumlarının Annelik Rolü Üzerine Etkisi: Kesitsel Web Tabanlı Bir Çalışma. TJFMPC. 2024;18(3):346-356. doi:10.21763/tjfmpc.1396608
Chicago
Bay Özçalık, Habibe, Süreyya Kılıç, and Sema Dereli Yılmaz. 2024. “Erken Doğum Sonrası Dönemdeki Kadınların Bilişsel Esneklik Ve Bilişsel Duygu Düzenleme Durumlarının Annelik Rolü Üzerine Etkisi: Kesitsel Web Tabanlı Bir Çalışma”. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care 18 (3): 346-56. https://doi.org/10.21763/tjfmpc.1396608.
EndNote
Bay Özçalık H, Kılıç S, Dereli Yılmaz S (September 1, 2024) Erken Doğum Sonrası Dönemdeki Kadınların Bilişsel Esneklik ve Bilişsel Duygu Düzenleme Durumlarının Annelik Rolü Üzerine Etkisi: Kesitsel Web Tabanlı Bir Çalışma. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care 18 3 346–356.
IEEE
[1]H. Bay Özçalık, S. Kılıç, and S. Dereli Yılmaz, “Erken Doğum Sonrası Dönemdeki Kadınların Bilişsel Esneklik ve Bilişsel Duygu Düzenleme Durumlarının Annelik Rolü Üzerine Etkisi: Kesitsel Web Tabanlı Bir Çalışma”, TJFMPC, vol. 18, no. 3, pp. 346–356, Sept. 2024, doi: 10.21763/tjfmpc.1396608.
ISNAD
Bay Özçalık, Habibe - Kılıç, Süreyya - Dereli Yılmaz, Sema. “Erken Doğum Sonrası Dönemdeki Kadınların Bilişsel Esneklik Ve Bilişsel Duygu Düzenleme Durumlarının Annelik Rolü Üzerine Etkisi: Kesitsel Web Tabanlı Bir Çalışma”. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care 18/3 (September 1, 2024): 346-356. https://doi.org/10.21763/tjfmpc.1396608.
JAMA
1.Bay Özçalık H, Kılıç S, Dereli Yılmaz S. Erken Doğum Sonrası Dönemdeki Kadınların Bilişsel Esneklik ve Bilişsel Duygu Düzenleme Durumlarının Annelik Rolü Üzerine Etkisi: Kesitsel Web Tabanlı Bir Çalışma. TJFMPC. 2024;18:346–356.
MLA
Bay Özçalık, Habibe, et al. “Erken Doğum Sonrası Dönemdeki Kadınların Bilişsel Esneklik Ve Bilişsel Duygu Düzenleme Durumlarının Annelik Rolü Üzerine Etkisi: Kesitsel Web Tabanlı Bir Çalışma”. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care, vol. 18, no. 3, Sept. 2024, pp. 346-5, doi:10.21763/tjfmpc.1396608.
Vancouver
1.Habibe Bay Özçalık, Süreyya Kılıç, Sema Dereli Yılmaz. Erken Doğum Sonrası Dönemdeki Kadınların Bilişsel Esneklik ve Bilişsel Duygu Düzenleme Durumlarının Annelik Rolü Üzerine Etkisi: Kesitsel Web Tabanlı Bir Çalışma. TJFMPC. 2024 Sep. 1;18(3):346-5. doi:10.21763/tjfmpc.1396608

English or Turkish manuscripts from authors with new knowledge to contribute to understanding and improving health and primary care are welcome. 


Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care © 2024 by Academy of Family Medicine Association is licensed under CC BY-NC-ND 4.0