Sel sonrasında görülen post-travmatik stres bozukluğu: Kesitsel bir çalışma
Abstract
Amaç: Bu çalışmanın amacı; Trabzon ili Beşikdüzü ilçesinde gerçekleşen sel afetinden etkilenen bölgelerde, sellerden sonra en fazla görülen ruhsal bozukluk olan post-travmatik stres bozukluğu sıklığının belirlenmesi ve bu sıklıkla ilişkili faktörlerin saptanmasıdır. Yöntem: Kesitsel tipteki bu çalışmaya 401 kişi katılmıştır. Verilerin toplanmasında; katılımcıların sosyodemografik özellikleri, selden etkilenme durumları ve ruhsal sağlık durumları ile ilgili soruları içeren bir anket ve post-travmatik stres bozukluğunu ölçmekte kullanılan Travmatik Stres Belirti Ölçeği kullanılmıştır. Tanımlayıcı istatistikler ve ki-kare testi kullanılmıştır. Bulgular: Katılımcıların %5.0’i Travmatik Stres Belirti Ölçeği’nden yüksek puan almıştır. Kadın olmak (p=0.018), sele kapılıp sürüklenmek (p=0.031), sel sırasında fiziksel travma yaşamak (p=0.046), daha önceden sel yaşayıp etkilenmiş olmak (p=0.001), sele bağlı maddi durumda kötüleşme (p=0.028), tarlanın selden etkilenmesi (p=0.043), selden önce psikiyatrik hastalığı bulunmak (p<0.001) ve psikiyatrik ilaç kullanıyor olmanın (p<0.001) yüksek ölçek puanıyla ilişkili olduğu saptanmıştır. Sonuç: Sellerden sonra post-travmatik stres bozukluğu görülebileceği unutulmamalı ve riskli gruplarda taraması yapılmalıdır.
Keywords
References
- 1. United Naitons Office for Risk Disaster Reduction. PreventionWeb, Disaster Data&Statistics. Available at: http://www.preventionweb.net/english/professional/statistics/index.php. Accesed September 12, 2017.
- 2. Center for Research on the Epidemiology of Disasters. The International Disaster Database, Disaster Trends, 2017. Available at: http://www.emdat.be/disaster_trends/index.html. Accessed March 08, 2017.
- 3. World Health Organization. Climate change, Data and statistics. Regional Office for Europe: 2011, Available at: http://www.euro.who.int/en/health-topics/environment-and-health/Climate-change/data-and-statistics. Accessed May 10, 2017.
- 4. Uçku R, Civaner M. Sel Sonrası Sağlık Hizmetlerinin Organizasyonu, Olağandışı Durumlarda Sağlık Hizmetleri Sağlık Çalışanının El Kitabı. Türk Tabipleri Birliği Yayını, 2002; 263-271.
- 5. Neria Y, Nandi A, Galea S. Post-traumatic stress disorder following disasters: a systematic review. Psychological medicine, 2008; 38(04), 467-480.
- 6. Dai W, Chen L, Lai Z, Li Y, Wang J, Liu A. The incidence of post-traumatic stress disorder among survivors after earthquakes: a systematic review and meta-analysis. BMC psychiatry,2016; 16(1), 188.
- 7. Chen L, Liu A. The Incidence of Posttraumatic Stress Disorder After Floods: A meta-analysis. Disaster Medicine and Public Health Preparedness, 2015;9(3):329-333.
- 8. Zohar J, Juven-Wetzler A, Sonnino R, Cwikel-Hamzany S, Balaban E, Cohen H. New insights into secondary prevention in post-traumatic stress disorder. Dialogues in clinical neuroscience, 2011; 13(3), 301.
- 9. Sareen J. Posttraumatic stress disorder in adults: impact, comorbidity, risk factors, and treatment. The Canadian Journal of Psychiatry, 2014; 59(9), 460-467.
- 10. Lancaster CL, Teeters JB, Gros DF, Back SE. Posttraumatic stress disorder: overview of evidence-based assessment and treatment. Journal of clinical medicine, 2016; 5(11), 105.