Sürdürülebilir Bilimsel İletişim için Açık Atıf Verisi
Abstract
Bilimsel araştırmalarda şeffaflık ve sürdürülebilirliği sağlamak amacıyla açık atıf verisinin önemi giderek artmaktadır. Açık atıflar, bilimsel yayınların kaynakça bilgilerinin makinece okunabilir, ana kaynaktan bağımsız olarak erişilebilir ve herhangi bir kısıtlama olmaksızın kullanılabilir olmasını ifade eder. Bu yaklaşım, bilimsel çalışmalarda tekrarlanabilirliği, bilgi erişim süreçlerini ve bilim politikalarını iyileştirir, ayrıca yeni bilgi hizmetlerinin üretilmesine olanak tanır. 2010 yılında başlayan OpenCitations girişimi, açık atıf verilerinin semantik web teknolojileri kullanılarak yayımlanmasını sağlarken, I4OC (Initiative for Open Citations) de açık atıfların yaygınlaşmasını teşvik etmektedir. Türkiye'de ise DergiPark ve TR Dizin gibi platformlar, açık atıf uygulamalarını destekleyerek, bilimsel yayınların ulusal ve uluslararası düzeyde görünürlüğünü artırmaktadır. Bu görüş yazısı TÜBİTAK ULAKBİM ev sahipliğinde yürütülen ve TÜBİTAK 2218 Yurt İçi Doktora Sonrası Araştırma Burs Programı kapsamında desteklenen “Türkçe Bilimsel Literatür için Sürdürülebilir Açık Atıf Verisi” projesinin ön bulgularını tartışmakta ve açık atıfların sürdürülebilir bilimsel iletişim için önemini vurgulamaktadır.
Keywords
Açık atıflar, açık atıf girişimleri, Türkiye, I4OC, OpenCitations, DergiPark, TR Dizin
Supporting Institution
TÜBİTAK
Project Number
121C401
Thanks
Bu çalışma TÜBİTAK 2218 Yurt İçi Doktora Sonrası Araştırma Burs Programı çerçevesinde 121C401 proje numarasıyla ve TÜBİTAK ULAKBİM ev sahipliğinde desteklenen “Türkçe Bilimsel Literatür için Sürdürülebilir Açık Atıf Verisi” başlıklı projenin çıktılarından biridir.
References
- Ancion, Z., Borrell-Damián, L., Mounier, P., Rooryck, J., ve Saenen, B. (2023). Elmas açık erişim için eylem planı [Çev. Zehra Taşkın]. Doi: https://doi.org/10.5281/ZENODO.7844635
- Garfield, E. (1997). The concept of citation indexing: A unique and innovative tool for navigating the research literature. Erişim adresi: https://garfield.library.upenn.edu/papers/vladivostok.html
- Gladwell, M. (2009). Outliers: The story of success (Çizginin dışındakiler) [Çev. Aytül Özer]. Kapital Medya Hizmetleri A.Ş.
- Hutchins, B. I. (2021). A tipping point for open citation data. Quantitative Science Studies, 2(2), 433–437. Doi: https://doi.org/10.1162/qss_c_00138
- Initiative for Open Citations (I4OC). (2020). Erişim adresi: https://i4oc.org/
- Peroni, S. (2018, September 25). The open citations movement: The story so far [Sunu]. figshare. Doi: https://doi.org/10.6084/m9.figshare.7110653.v3
- Peroni, S., ve Shotton, D. (2018). Open citation: Definition. Doi: https://doi.org/10.6084/m9.figshare.6683855.v1
- Shotton, D. (2013). Open citations. Nature, 502(7471), 295–297. Doi: https://doi.org/10.1038/502295a
- Taşkın, Z. (2020). Birikimli üstünlük ve “bilimin seçkinleri.” Türk Kütüphaneciliği, 34(2), 249-254. Erişim adresi: http://www.tk.org.tr/index.php/TK/article/view/3081/2952