OSMANLIDA VAKIF TEFTİŞLERİ VE VAKIF İDARESİNİN MERKEZİLEŞMESİ

Number: 42 November 29, 2019
  • Kenan Yıldız
TR EN

OSMANLIDA VAKIF TEFTİŞLERİ VE VAKIF İDARESİNİN MERKEZİLEŞMESİ

Abstract

Vakıflar, Osmanlı sisteminin vazgeçilmez unsurlarındandı. Değişik tür- deki binlerce vakıf dinî, sosyal ve ekonomik alanlarda faaliyet yürütmek- teydi. Paraya dayalı yapıları nedeniyle vakıflar suistimale her zaman açık kurumlardı. Bu nedenle, vakıflara ait her türlü işlemler, gelir ve gider kayıtları, Osmanlı merkezi idaresi tarafından katı bir denetim/teftişe tabi tutulmaktaydı.Karmaşık bir yapıya sahip olan vakıf teftişleri olağan ve olağanüstü olmak üzere iki türlüydü. Olağan teftişler kadılar tarafından mutat/periyodik ola- rak yürütülürdü. Olağanüstü teftişler ise takvime uyulmadığı veya her- hangi başka bir sorunun yaşandığı hallerde resen alınan kararla gerçekleştirilirdi.Bu çalışmada, vakıflarda yaşanan aksaklık ve usulsüzlükler ele alınacak, teftişlerin sebepleri ve çeşitleri hakkında tespitler yapılacaktır. 16. yüzyıl sonunda özel yetkili Evkaf-ı Haremeyn Müfettişliği’nin teşekkülü ile başlayan ve vakıflarda 19. yüzyıl ortalarına kadar süren idari değişimin nedenleri ve arka planı üzerinde durulacaktır.

Keywords

References

  1. Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Arşivi BOA – İstanbul Müftülüğü Şer’iyye Sicilleri Arşivi - İSAM Kütüphanesi Arşivi
  2. Evkaf-ı Hümayun Müfettişliği Şer‘iyye Sicilleri EHM ŞS , no: 1, 48, 54, 130, 137, 364, 367, 372, 374.
  3. Evkaf Muhasebeciliği Şer‘iyye Sicilleri, no: 111, 112, 113, 114, 115
  4. Bursa Şeriyye Sicilleri, no: A-7
  5. İstanbul Ahkâm Defterleri, no: 20
  6. Atik Şikâyet Defterleri, no: 11, 18
  7. 7 Numaralı Mühimme Defteri: 975-976/1567-1569 : Özet-Transkripsiyon-İndeks, c. 3, yay. haz. Hacı Osman Yıldırım vd., BOA Yay., Ankara 1999.
  8. 12 Numaralı Mühimme Defteri: 978-979/1570-1572 : Özet, Transkripsiyon ve İndeks, c. 2, yay. Haz. Hacı Osman Yıldırım vd., proje yön.: İsmet Binark, BOA Yay., Ankara 1996.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

-

Authors

Kenan Yıldız This is me

Publication Date

November 29, 2019

Submission Date

-

Acceptance Date

-

Published in Issue

Year 2019 Number: 42

APA
Yıldız, K. (2019). OSMANLIDA VAKIF TEFTİŞLERİ VE VAKIF İDARESİNİN MERKEZİLEŞMESİ. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, 42, 33-72. https://izlik.org/JA67XF73KB
AMA
1.Yıldız K. OSMANLIDA VAKIF TEFTİŞLERİ VE VAKIF İDARESİNİN MERKEZİLEŞMESİ. TKID. 2019;(42):33-72. https://izlik.org/JA67XF73KB
Chicago
Yıldız, Kenan. 2019. “OSMANLIDA VAKIF TEFTİŞLERİ VE VAKIF İDARESİNİN MERKEZİLEŞMESİ”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, nos. 42: 33-72. https://izlik.org/JA67XF73KB.
EndNote
Yıldız K (November 1, 2019) OSMANLIDA VAKIF TEFTİŞLERİ VE VAKIF İDARESİNİN MERKEZİLEŞMESİ. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi 42 33–72.
IEEE
[1]K. Yıldız, “OSMANLIDA VAKIF TEFTİŞLERİ VE VAKIF İDARESİNİN MERKEZİLEŞMESİ”, TKID, no. 42, pp. 33–72, Nov. 2019, [Online]. Available: https://izlik.org/JA67XF73KB
ISNAD
Yıldız, Kenan. “OSMANLIDA VAKIF TEFTİŞLERİ VE VAKIF İDARESİNİN MERKEZİLEŞMESİ”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi. 42 (November 1, 2019): 33-72. https://izlik.org/JA67XF73KB.
JAMA
1.Yıldız K. OSMANLIDA VAKIF TEFTİŞLERİ VE VAKIF İDARESİNİN MERKEZİLEŞMESİ. TKID. 2019;:33–72.
MLA
Yıldız, Kenan. “OSMANLIDA VAKIF TEFTİŞLERİ VE VAKIF İDARESİNİN MERKEZİLEŞMESİ”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, no. 42, Nov. 2019, pp. 33-72, https://izlik.org/JA67XF73KB.
Vancouver
1.Kenan Yıldız. OSMANLIDA VAKIF TEFTİŞLERİ VE VAKIF İDARESİNİN MERKEZİLEŞMESİ. TKID [Internet]. 2019 Nov. 1;(42):33-72. Available from: https://izlik.org/JA67XF73KB