Research Article

İran’da Siyasal Ekoller Üzerine Bir Değerlendirme

Volume: 6 Number: 1 June 28, 2019
TR EN

İran’da Siyasal Ekoller Üzerine Bir Değerlendirme

Abstract

1979 Devrimi sonrasında İran’a hâkim olan İslami ideoloji ülkenin siyasal sistemini de bütünüyle dönüştürdü. 2500 yıllık monarşi rejiminin lağvedilen kurumlarının yerine Şeriata dayalı yeni kurumlar getirildi. Geçici Hükümet döneminde yaşanan görece özgürlük ortamından kısa süre sonra, Velayet-i Fakih doktrini ve idealizm felsefesi temelinde şekillenen jakobenist İslamcılık, devrim sürecinin sürükleyicisi olan birçok siyasi akımı sistemden tasfiye etti. İslami ideolojinin faklı söylemleri de Devrim Lideri’nin iktidarında yönetimden uzaklaştırıldı. Humeyni’nin ardından sistemi idealizmin açmazlarından kurtarma söyleminde olan pragmatistler, statüko yanlısı muhafazakâr kesimden ayrışarak reformistlerle ittifaka girdi. Günümüze değin bu temelde Muhafazakârlar ve Reformistler etrafında şekillenen siyasal sisteme, mevcut dönemde Ilımlılar olarak tanımlanan yeni bir akım eklemlenmiş durumdadır. Bu makalede Reformistler, Muhafazakârlar ve Ilımlılar bloğu tarafından oluşturulan siyasal ortam ve bu ortamı meydana getiren koşullar analiz edilmiştir.

Keywords

1979 Devrimi,İran’ın siyasal yapısı,reformistler,muhafazakârlar,ılımlılar

References

  1. Ametbek, Dinmuhammed. “İran Cumhurbaşkanlığı Seçimleri.” Ankara Kriz ve Siyaset Araştırmaları Merkezi, 15 Mayıs 2017, Erişim tarihi: 12.01.2019. https://ankasam.org/iran-cumhurbaskanligi-secimleri/.
  2. Arıkan, Pınar. “İran İslam Cumhuriyetinde Anayasal Sistem ve Siyasi Partiler.” Ortadoğu Stratejik Araştırmalar Merkezi, Rapor no. 112 (Mart 2012). Erişim tarihi: 02.04.2019. http://orsam.org.tr//d_hbanaliz/2012330_112tum.pdf.
  3. Beneton, Philippe. Muhafazakârlık. Çeviren Cüneyt Akalın. İstanbul: İletişim Yayınları, 2011.
  4. Bestinigâr, Muhammed. “Talegani An Çenan Kebûd.” Endişe-i Puya 2, no. 14 (1393): 29-32.
  5. Beşiriye, Hüseyin. İran’da Devlet, Toplum ve Siyaset. Çeviren Mehmet Koç. İstanbul: Ağaç Kitabevi Yayınları, 2009.
  6. Beşiriye, Hüseyin. Zeminaha-yı İçtimai-ye İnkılab-e İran. 2. baskı. İngilizce’den Çeviren Ali Erdestani. Tehran: Neşr-i Nigâh-ı Moesser, 1394.
  7. Buchta, Wilfried. Who Rules Iran?: The Structure of Power in the Islamic Republic. Washington: The Washington Institute for Near East Policy and the Konrad Adenauer Stiftung, 2000. Erişim tarihi: 09.05.2018. https://www.washingtoninstitute.org/uploads/Documents/pubs/WhoRulesIran.pdf.
  8. Buzan, Barry. İnsanlar, Devletler & Korku. Çeviren Emre Çıtak. İstanbul: Röle Akademik Yayıncılık, 2015.
  9. Celayipur, Hamid Reza ve Segefi, Murad. “Islahtaleb-i Nemorde Est?.” Endişe-i Puya 2, no. 8 (1392): 39-45.
  10. Creswell, John W. Educational Research: Planning, Conducting, and Evaluating Quantitative and Qualitative Research. 4th edition. Boston: Pearson Education Inc., 2012. Erişim tarihi: 11.03.2019. http://basu.nahad.ir/uploads/creswell.pdf.
APA
Sayın, H., & Çırakoğlu, A. (2019). İran’da Siyasal Ekoller Üzerine Bir Değerlendirme. Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi, 6(1), 85-112. https://doi.org/10.26513/tocd.553477
AMA
1.Sayın H, Çırakoğlu A. İran’da Siyasal Ekoller Üzerine Bir Değerlendirme. TJMES. 2019;6(1):85-112. doi:10.26513/tocd.553477
Chicago
Sayın, Hüdayi, and Ahmet Çırakoğlu. 2019. “İran’da Siyasal Ekoller Üzerine Bir Değerlendirme”. Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi 6 (1): 85-112. https://doi.org/10.26513/tocd.553477.
EndNote
Sayın H, Çırakoğlu A (June 1, 2019) İran’da Siyasal Ekoller Üzerine Bir Değerlendirme. Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi 6 1 85–112.
IEEE
[1]H. Sayın and A. Çırakoğlu, “İran’da Siyasal Ekoller Üzerine Bir Değerlendirme”, TJMES, vol. 6, no. 1, pp. 85–112, June 2019, doi: 10.26513/tocd.553477.
ISNAD
Sayın, Hüdayi - Çırakoğlu, Ahmet. “İran’da Siyasal Ekoller Üzerine Bir Değerlendirme”. Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi 6/1 (June 1, 2019): 85-112. https://doi.org/10.26513/tocd.553477.
JAMA
1.Sayın H, Çırakoğlu A. İran’da Siyasal Ekoller Üzerine Bir Değerlendirme. TJMES. 2019;6:85–112.
MLA
Sayın, Hüdayi, and Ahmet Çırakoğlu. “İran’da Siyasal Ekoller Üzerine Bir Değerlendirme”. Türkiye Ortadoğu Çalışmaları Dergisi, vol. 6, no. 1, June 2019, pp. 85-112, doi:10.26513/tocd.553477.
Vancouver
1.Hüdayi Sayın, Ahmet Çırakoğlu. İran’da Siyasal Ekoller Üzerine Bir Değerlendirme. TJMES. 2019 Jun. 1;6(1):85-112. doi:10.26513/tocd.553477