Research Article

Menopoz Dönemindeki Kadınlarda Yoga Pratiğinin Yaşam Kalitesi Bağlamında Deneyimlenmesi

Volume: 15 Number: 3 July 31, 2026
EN TR

Menopoz Dönemindeki Kadınlarda Yoga Pratiğinin Yaşam Kalitesi Bağlamında Deneyimlenmesi

Abstract

Bu çalışma, menopoz dönemindeki kadınlarda düzenli yoga pratiğinin yaşam kalitesi üzerindeki etkilerini katılımcı deneyimleri üzerinden incelemeyi amaçlamaktadır. Menopoz dönemi, kadınların yaşamında hem fiziksel hem de psikolojik değişimlerin yoğun olarak yaşandığı bir dönemdir. Menopoz dönemindeki kadınların çoğunda oldukça yaygın olarak görülen menopoz semptomları ve bunların etkilerinden kaynaklanan değişimlerin kadın sağlığına yönelik etkili müdahalelere olan ihtiyaca daha fazla dikkat çekilmesini gerektirmektedir. Bu değişimler bireylerin yaşam kalitesini çok farklı açılardan etkileyebilmektedir. Literatüre bakıldığında, yoga pratiğinin menopoz dönemine etkilerinin çoğunlukla nicel ölçümler ve fizyolojik çıktılar üzerinden değerlendirildiği; fakat bu sürecin kadınlar tarafından nasıl deneyimlendiğine ve nasıl anlamlandırıldığına ilişkin nitel çalışmaların sınırlı olduğu görülmektedir. Bu çalışma, söz konusu boşluğu doldurmayı hedefleyerek yoga pratiğinin deneyimsel ve öznel boyutuna odaklanmaktadır. Araştırma nitel araştırma deseninde tasarlanmış olup fenomenolojik yaklaşım benimsenmiştir. Çalışmaya, amaçlı örnekleme yöntemi ile seçilen menopoz döneminde bulunan ve düzenli yoga pratiği yapan 10 kadın katılmıştır. Veriler yarı yapılandırılmış görüşme yöntemi ile toplanmış ve tematik analiz yöntemi ile incelenmiştir. Analiz sonucunda katılımcı deneyimlerinin dört ana tema altında toplandığı görülmüştür: Psikolojik iyilik ve öz farkındalık, stres yönetimi, uyku kalitesi ve fiziksel iyileşme. Analizler, yoga pratiğinin katılımcılar tarafından çok boyutlu bir deneyim olarak algılanmış olabileceğini ve yaşam kalitesinin farklı alanları ile ilişkili olabileceğini düşündürmektedir. Katılımcılar, yoga pratiği ile kendilerini daha sakin, daha farkında ve fiziksel olarak daha rahat hissedebildiklerini ifade etmiş; özellikle stresle baş etme, uykuya geçiş ve ağrıların azalması gibi alanlarda değişimler yaşadıklarını belirtmişlerdir. Bununla birlikte, bu etkilerin her katılımcıda aynı düzeyde ortaya çıkmadığı, bazı bireylerde sürecin daha yavaş ilerlediği veya başlangıçta zorlayıcı deneyimler içerebildiği görülmüştür. Sonuç olarak, yoga pratiğinin menopoz dönemindeki kadınlar için yalnızca fiziksel değil, aynı zamanda psikolojik ve deneyimsel boyutları olan bütüncül bir süreç olarak değerlendirilebileceği; fakat bu sürecin bireysel farklılıklara bağlı olarak değişkenlik gösterebileceği söylenebilir. Bu çalışma, yoga pratiğinin menopoz dönemindeki kadınlar tarafından nasıl deneyimlendiğine dair derinlemesine bir bakış sunarak literatüre nitel bir katkı sağlamaktadır. Bu bulgular doğrultusunda, yoga pratiğinin menopoz dönemindeki kadınlar için destekleyici bir yaklaşım olarak değerlendirilebileceği düşünülmektedir.

Keywords

References

  1. Badve, R., Varadharajan, E., Govindasamy, K., Dongre, S., Velusamy, S., Valappil, I., Karmakar, D., Çitozi, R., & Geantă, V. (2025). Considering the impact of yoga on psychological well-being and quality of life in perimenopausal women: A randomized controlled trial. Physical Education Theory and Methodology. https://doi.org/10.17309/tmfv.2025.2.14
  2. Cramer, H., Lauche, R., Langhorst, J., & Dobos, G. (2018). Yoga for menopausal symptoms: A systematic review and meta-analysis. Maturitas, 109, 13–25.
  3. Elavsky, S., & McAuley, E. (2007). Physical activity and mental health outcomes during menopause: A randomized controlled trial. Annals of Behavioral Medicine, 33(2), 132–142.
  4. Ertüngealp, E., & Seyisoğlu, H. (2000). Menopoz ve osteoporoz. Menopoz ve Osteoporoz Derneği Yayınları.
  5. Fang, Y., Liu, F., Zhang, X., Chen, L., Liu, Y., Yang, L., & Li, Z. (2024). Mapping global prevalence of menopausal symptoms among middle-aged women: A systematic review and meta-analysis. BMC Public Health, 24(1), 1767.
  6. Felce, P., & Perry, J. (1996). Exploring current conceptions of quality of life. In I. Brown, R. Renwick, & M. Nagler (Eds.), Quality of life in health promotion and rehabilitation. Sage Publications.
  7. Fruitasari, K. (2024). Yoga meningkatkan kualitas hidup wanita menopause: Scoping review berbasis MENQOL. Jurnal Medika Nusantara. https://doi.org/10.59680/medika.v2i2.1248
  8. Gangadharan, S., Arulappan, J., Matua, G., Bhagavathy, M., & Alrahbi, H. (2024). Effectiveness of yoga on menopausal symptoms and quality of life among menopausal women: A systematic review. International Journal of Nutrition, Pharmacology, Neurological Diseases. https://doi.org/10.4103/ijnpnd.ijnpnd_23_24

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Physical Training and Sports Pedagogy, Exercise and Sports Psychology

Journal Section

Research Article

Publication Date

July 31, 2026

Submission Date

May 6, 2026

Acceptance Date

July 24, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 15 Number: 3

APA
Cam Albaş, P. N., & Zekioğlu, A. (2026). Menopoz Dönemindeki Kadınlarda Yoga Pratiğinin Yaşam Kalitesi Bağlamında Deneyimlenmesi. The Online Journal of Recreation and Sports, 15(3), 379-387. https://doi.org/10.22282/tojras.1946041
AMA
1.Cam Albaş PN, Zekioğlu A. Menopoz Dönemindeki Kadınlarda Yoga Pratiğinin Yaşam Kalitesi Bağlamında Deneyimlenmesi. TOJRAS. 2026;15(3):379-387. doi:10.22282/tojras.1946041
Chicago
Cam Albaş, Pelin Nalan, and Aylin Zekioğlu. 2026. “Menopoz Dönemindeki Kadınlarda Yoga Pratiğinin Yaşam Kalitesi Bağlamında Deneyimlenmesi”. The Online Journal of Recreation and Sports 15 (3): 379-87. https://doi.org/10.22282/tojras.1946041.
EndNote
Cam Albaş PN, Zekioğlu A (July 1, 2026) Menopoz Dönemindeki Kadınlarda Yoga Pratiğinin Yaşam Kalitesi Bağlamında Deneyimlenmesi. The Online Journal of Recreation and Sports 15 3 379–387.
IEEE
[1]P. N. Cam Albaş and A. Zekioğlu, “Menopoz Dönemindeki Kadınlarda Yoga Pratiğinin Yaşam Kalitesi Bağlamında Deneyimlenmesi”, TOJRAS, vol. 15, no. 3, pp. 379–387, July 2026, doi: 10.22282/tojras.1946041.
ISNAD
Cam Albaş, Pelin Nalan - Zekioğlu, Aylin. “Menopoz Dönemindeki Kadınlarda Yoga Pratiğinin Yaşam Kalitesi Bağlamında Deneyimlenmesi”. The Online Journal of Recreation and Sports 15/3 (July 1, 2026): 379-387. https://doi.org/10.22282/tojras.1946041.
JAMA
1.Cam Albaş PN, Zekioğlu A. Menopoz Dönemindeki Kadınlarda Yoga Pratiğinin Yaşam Kalitesi Bağlamında Deneyimlenmesi. TOJRAS. 2026;15:379–387.
MLA
Cam Albaş, Pelin Nalan, and Aylin Zekioğlu. “Menopoz Dönemindeki Kadınlarda Yoga Pratiğinin Yaşam Kalitesi Bağlamında Deneyimlenmesi”. The Online Journal of Recreation and Sports, vol. 15, no. 3, July 2026, pp. 379-87, doi:10.22282/tojras.1946041.
Vancouver
1.Pelin Nalan Cam Albaş, Aylin Zekioğlu. Menopoz Dönemindeki Kadınlarda Yoga Pratiğinin Yaşam Kalitesi Bağlamında Deneyimlenmesi. TOJRAS. 2026 Jul. 1;15(3):379-87. doi:10.22282/tojras.1946041