Between Crisis and Care: School Counselors’ Self-Efficacy in Communities Stricken by the 2023 Türkiye Earthquake

Year 2026, Volume: 16 Issue: 80, 220 - 233, 27.03.2026

Merve Nur Doğan , Hatice İrem Özteke Kozan , Selahattin Avşaroğlu

https://doi.org/10.17066/tpdrd.1768903

https://izlik.org/JA55ML57KU

Abstract

This study examines the self-efficacy beliefs of school psychological counselors working in regions affected by the 2023 Kahramanmaraş earthquakes in Türkiye. Using a phenomenological research design, in-depth semi-structured interviews were conducted with 10 counselors employed in primary, middle, and high schools across five affected provinces. Data were analyzed with thematic analysis, which yielded four main themes: providing counseling, collaboration, crisis management, and working with different cultural or ethnic groups. Counselors identified factors influencing their self-efficacy, such as professional experience, physical working conditions, traumatic background, knowledge level, communication barriers, and cultural awareness. Recommendations for enhancing self-efficacy encompassed training, psychosocial support, supervision, improved physical conditions, and role clarity. The findings highlight the need for targeted interventions to strengthen counselors’ competencies and resilience in post-disaster contexts and emphasize the importance of both professional development and institutional support.

Keywords

Self-efficacy , school counseling , earthquake

References

• Akşab, G., & Türk, F. (2022). Psikolojik danışmanların psikolojik danışma öz-yeterlik algılarına ilişkin bir derleme çalışması. Okul Psikolojik Danışmanlığı Dergisi, 5(1), 1–40.
• Aksoy, H. H., & Aksoy, N. (2003). Okullarda kri̇ze müdahale planlamasi. Ankara Universitesi Egitim Bilimleri Fakultesi Dergisi, 36(1–2), 001–013. https://doi.org/10.1501/egifak_0000000076
• Aksoy, V., & Diken, I. H. (2009). Rehber öğretmenlerin özel eğitimde psikolojik danışma ve rehberliğe ilişkin öz yeterlik algılarının incelenmesi. İlköğretim Online, 8(83), 709–719.
• Aldemir, A., & İlhan, T. (2018). Okul psikolojik danışmanlarının mesleki algıları üzerine bir inceleme. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 8(51), 53–80.
• Arslan, M. (2023). Okul müdürlerinin 6 Şubat Kahramanmaraş depremi sonrası okullarda karşılaştıkları sorunlar ve bu sorunlara ilişkin çözüm önerileri. Uluslararası Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırma Dergisi, 10(97), 1550–1559.
• Aslan, A. M., & Güven, M. (2019). Okul psikolojik danışmanlarının ailelerle yürüttükleri konsültasyon çalışmaları. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 9(52), 109–148.
• Bakalım, O., Şanal-Karahan, F., & Şensoy, G. (2018). The effect of group supervision on the psychological counseling self-efficacy levels of psychological counseling candidates. Turkish Online Journal of Qualitative Inquiry, 9(4), 412–428. https://doi.org/10.17569/tojqi.439769
• Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The Exercise of control. W.H. Freeman and Company. https://doi.org/10.1177/0032885512472964
• Bilal, M. S., Rana, M. H., Rahim, S., & Ali, S. (2007). Psychological trauma in a relief worker - A case report from earthquake-struck areas of north Pakistan. Prehospital and Disaster Medicine, 22(5), 458–461. https://doi.org/10.1017/S1049023X00005215
• Bıyıkoğlu, C. (2020). İlköğretim okul yöneticilerinin kriz yönetimi becerilerine ilişkin görüşlerinin incelenmesi. İstanbul Kültür Üniversitesi.
• Braun, V., & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77–101.
• Connorton, E., Perry, M. J., Hemenway, D., & Miller, M. (2012). Humanitarian relief workers and trauma-related mental illness. Epidemiologic Reviews, 34, 145–155. https://doi.org/10.1093/epirev/mxr026
• Creswell, J. W. (2007). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches. In 2nd ed. Sage Publications. https://doi.org/10.1111/1467-9299.00177
• Çitil Akyol, C. (2024). Lived experiences of school counsellors: Needs after the earthquake. Journal of Psychologists and Counsellors in Schools, 34(4), 433-450.
• Gülüm, İ. V. (2016). Etkili terapist özellikleri için farkındalık eğitim ve uygulamaları: bir meta-sentez çalışması. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 8(4), 337–353. https://doi.org/10.18863/pgy.253439
• Gündüz, B., & Çelikkaleli, Ö. (2009). Okul psikolojik danışmanlarında mesleki yetkinlik inancı. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(1), 119–133.
• Günlü, A., Sağlam, A., Gürat, C., & Uz-Baş, A. (2020). Okul psikolojik danışmanlarının mülteci öğrencilere yönelik sundukları hizmetlerin değerlendirmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 55, 168–205.
• Hackney, H., & Cormier, S. (2008). Psikolojik Danışma İlke ve Teknikleri: Psikolojik Yardım Süreci El Kitabı. Mentis Yayıncılık.
• İlhan, B., Berikol, G. B., Eroğlu, O., & Deniz, T. (2023). Prevalence and associated risk factors of post-traumatic stress disorder among survivors of the 2023 Turkey earthquake. American Journal of Emergency Medicine, 72, 39–43. https://doi.org/10.1016/j.ajem.2023.07.026
• Kağnıcı, D. Y. (2017). Suriyeli mülteci çocuklarin kültürel uyum sürecinde okul psikolojik danişmanlarina düşen rol ve sorumluluklar. İlköğretim Online, 16(4), 1768–1776. https://doi.org/10.17051/ilkonline.2017.342990
• Kaya, M., & Bayram, S. S. (2024). Determining the impact of earthquakes on university students’ hope and anxiety levels. International Journal of Disaster Risk Reduction, 110(June), 104637. https://doi.org/10.1016/j.ijdrr.2024.104637
• Kaya, M., & Yıldırım, T. (2017). Liselerde çalışan psikolojik danışmanların okullarda yaşanan kriz durumlarına ilişkin algıları. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 6(2), 835–857.
• Küçükbahçe, S. N., & Canpolat, M. (2024). Okul Psikolojik Danışmanlarının Deprem Sonrası Süreçte Gözlemledikleri Sorunlar ve Çözümleri. İnönü Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 11(22), 124–136. https://doi.org/10.29129/inujgse.1505645
• Larson, L. M. (1998). The Social Cognitive Model of Counselor Training. The Counseling Psychologist, 26(2), 219–273.
• Larson, L. M., & Daniels, J. A. (1998). Review of the Counseling Self-Efficacy Literature. The Counseling Psychologist, 26(2), 179–218. https://doi.org/10.1177/0011000098262001
• Larson, L. M., Suzuki, L. A., Gillespie, K. N., Potenza, M. T., Bechtel, M. A., & Toulouse, A. L. (1992). Development and validation of the counseling self-estimate inventory. Journal of Counseling Psychology, 39(1), 105–120. https://doi.org/10.1037/0022-0167.39.1.105
• Lincoln, Y. S., & Guba, E. G. (1985). Naturalistic Inquiry. In Sustainability (Switzerland) (Vol. 11, Issue 1). Sage Publications.
• Maddux, J. E. (2016). Self-efficacy: The power of believing you can. In C. R. Snyder & S. J. Loperz (Eds.), Handbook of Positive Psychology (pp. 277–287). Oxford University Press.
• Nicolas, G., Jean-Jacques, R., & Wheatley, A. (2012). Mental health counseling in Haiti: Historical overview, current status, and plans for the future. Journal of Black Psychology, 38(4), 509-519.
• Ooi, P. B., Wan Jaafar, W. M. Bin, & Baba, M. B. (2018). Relationship between sources of counseling self-efficacy and counseling self-efficacy among Malaysian school counselors. Social Science Journal, 55(3), 369–376. https://doi.org/10.1016/j.soscij.2017.05.005
• Openshaw, L. L. (2011). School-based support groups for traumatized students. School Psychology International, 32(2), 163–178. https://doi.org/10.1177/0143034311400830
• Özteke Kozan, H. I. (2022). A Qualitative Approach to School Counsellor Self-Efficacy: Sources and Enhancement Strategies. Journal of Psychologists and Counsellors in Schools, 32(1), 107–123. https://doi.org/10.1017/jgc.2019.34
• Parmaksız, İ., & Gök, A. (2018). Okul psikolojik danışmanlarının psikolojik danışma ve rehberlik hizmetlerinin yürütülmesinde karşılaştıkları güçlükler. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 47, 247–265. https://doi.org/10.21764/maeuefd.359595
• Sartor, T. A. (2016). Vicarious trauma and its influence on self-efficacy. Vistas Online 2016, 1-13.
• Sawyer, C., Peters, M. L., & Willis, J. (2013). Self-efficacy of beginning counselors to counsel clients in crisis. The Journal for Counselor Preparation and Supervision, 5(2). https://doi.org/10.7729/52.1015
• Sehlikoğlu, Ş., Yilmaz-Karaman, I. G., Kaçar, C. Y., & Canakci, M. E. (2023). Earthquake and mental health of healthcare workers: A systematic review. Klinik Psikiyatri Dergisi, 26, 309–318. https://doi.org/10.5505/kpd.2023.70845
• Seto, M., Nemoto, H., Kobayashi, N., Kikuchi, S., Honda, N., Kim, Y., ... & Tomita, H. (2019). Post-disaster mental health and psychosocial support in the areas affected by the Great East Japan Earthquake: A qualitative study. BMC psychiatry, 19(1), 261.
• T.C. Millî Eğitim Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı. (2025). Türk eğitim sistemi: Temel unsurlar, politikalar ve reformlar (Y. Canbolat, Ed.). T.C. Millî Eğitim Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı.
• Tagay, Ö. (2022). Effect of psychological counseling with experiential relational focus group on psychological counselors’ self-efficacy and listening skills. Current Psychology, 41(9), 6568–6576. https://doi.org/10.1007/s12144-020-01128-x
• Tang, M., Addison, K. D., LaSure‐Bryant, D., Norman, R., O’Connell, W., & Stewart‐Sicking, J. A. (2004). Factors that influence self-efficacy of counseling students: An exploratory study. Counselor Education and Supervision, 44(1), 70–80.
• Tunç Aksan, A., Gündüz, B., & Yildiz, M. C. (2022). Effect of self-efficacy on vicarious trauma and resiliency in school counsellors in Turkey. International Journal for the Advancement of Counselling, 44(1), 145-163.
• Wilson, S. E. (2005). The effect of vicarious traumatization on trainees' counseling self-efficacy. [Doctoral dissertation, University of Oregon].
• Yavrutürk, R. A. (2023). Psikolojik danışmanların travma ve travma sonrası stres bozukluğuna müdahale deneyimlerinin incelenmesi. Hakkâri Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(2), 47–63.
• Zhang, J. W., Chen, S., Tomova Shakur, T. K., Bilgin, B., Chai, W. J., Ramis, T., Shaban-Azad, H., Razavi, P., Nutankumar, T., & Manukyan, A. (2019). A compassionate self is a true self? Self-compassion promotes subjective authenticity. Personality and Social Psychology Bulletin, 45(9), 1323–1337. https://doi.org/10.1177/0146167218820914