Beyond The Starting Five: Roster Depth, Player Rotation, and Team Performance in Youth Men’s Basketball

Abstract

Managing team rosters and player rotation is an important coaching issue that may influence team performance and competitive success in youth basketball. This study examined differences in team performance, roster size, and player rotation patterns between playoff-qualifying and non-qualifying teams across seasons of the Turkish Basketball Youth League (Boys Category). Fifty-nine teams competing during the 2017–2018, 2018–2019, and 2019–2020 seasons were included. Team performance was assessed using the Hollinger Efficiency Rating, whereas playoff qualification represented competitive success. In addition, the number of players receiving 5–10 minutes of playing time per game represents bench utilization, whereas the number of players receiving 10 or more minutes represents the team's core rotation. Descriptive statistics, two-way ANOVA, and independent-samples t-tests for simple main effects were performed. Two-way ANOVA revealed that no significant seasonal differences were found in team performance, roster size, or player rotation patterns (p > .05). However, playoff teams demonstrated significantly higher team performance, larger roster sizes, and a greater number of players who played 5–10 minutes compared with non-playoff teams (p < .05). Furthermore, no interaction effects were found for team performance, roster size, or the number of players who played 5–10 minutes. Conversely, a significant interaction effect was found between playoff status and season for the number of players who played 10 or more minutes (p<.05), indicating that core rotation depth differed according to competitive season. These findings suggest that successful youth basketball teams tend to combine larger rosters with greater player involvement in limited playing-time roles, while season-specific differences exist in the depth of the core playing rotation. Together, these rotation characteristics may reflect different coaching approaches to player utilization across competitive contexts. Establishing standardized roster regulations may therefore contribute to competitive balance, league sustainability, and long-term athlete development.

Keywords

• Roster Management
• Team Squad
• Core Rotation
• Bench Utilization
• Young Basketball Players

Supporting Institution

Ardahan University

Project Number

2023-021

Ethical Statement

Ethical committee approval was received from the Ethics Committee of Ardahan University (Approval no: E-67796128-819-2400012361, Date: 04.04.2024).

Thanks

This research was presented at the 2024 International Academic Sports Studies Congress, Trabzon, Türkiye (October 07-09, 2024).

İlk Beşin Ötesinde: Genç Erkek Basketbolunda Kadro Derinliği, Oyuncu Rotasyonu ve Takım Performansı

Abstract

Takım kadrolarını ve oyuncu rotasyonunu yönetmek, genç basketbolunda takım performansını ve rekabetçi başarıyı etkileyebilecek önemli bir koçluk konusudur. Bu çalışma, Türkiye Genç Basketbol Ligi (Erkekler Kategorisi) sezonları boyunca finallere kalan ve kalmayan takımlar arasındaki takım performansı, kadro büyüklüğü ve oyuncu rotasyon modellerindeki farklılıkları incelemiştir. 2017–2018, 2018–2019 ve 2019–2020 sezonlarında mücadele eden 59 takım çalışmaya dahil edilmiştir. Takım performansı, Hollinger verimlilik oranları kullanılarak değerlendirilirken, takımların finallere kalıp kalmamaları takım başarısı olarak kabul edilmiştir. Buna ek olarak, araştırmada maç başına 5-10 dakika arası süre alan oyuncu sayısı yedek oyuncu kullanımını temsil ederken, 10 dakika veya daha fazla süre alan oyuncu sayısı takımın temel rotasyonunu temsil etmektedir. Analizlerde betimleyici istatistikler, iki yönlü ANOVA ve basit ana etkiler için bağımsız örneklem t-testleri uygulanmıştır. İki yönlü ANOVA, takım performansı, kadro büyüklüğü veya oyuncu rotasyon modellerinde mevsimsel olarak anlamlı bir fark bulunmadığını ortaya koymuştur (p>.05). Bununla birlikte, finale kalan takımlar, finale kalmayan takımlara kıyasla anlamlı derecede daha yüksek takım performansı, daha büyük kadro büyüklükleri ve 5-10 dakika oynayan daha fazla oyuncuya sahip olduklarını göstermiştir (p<.05). Ayrıca, takım performansı, kadro büyüklüğü veya 5-10 dakika oynayan oyuncu sayısı için herhangi bir etkileşim etkisi bulunmamıştır. Buna karşılık, finale kalma durumu ile sezon arasında 10 dakika veya daha fazla oynayan oyuncu sayısı için anlamlı bir etkileşim bulunmuştur (p<.05), bu da temel rotasyon derinliğinin sezona göre farklılık gösterdiğini göstermektedir. Bu bulgular, başarılı genç basketbol takımlarının daha büyük kadroları, sınırlı oyun süresi rollerinde daha fazla oyuncu katılımıyla birleştirme eğiliminde olduğunu, ancak temel oyun rotasyonunun derinliğinde sezona özgü farklılıkların bulunduğunu göstermektedir. Bu bulgular birlikte değerlendirildiğinde, bu rotasyon özelliklerinin rekabetçi bağlamlarda oyuncu kullanımına yönelik farklı koçluk yaklaşımlarının faydalarını yansıtabileceği düşünülmektedir. Bu nedenle, kadro düzenlemelerinin oluşturulması rekabet dengesine, ligin sürdürülebilirliğine ve uzun vadeli sporcu gelişimine katkı sağlayabilir.

Keywords

• Kadro Yönetimi
• Takım Kadrosu
• Temel Rotasyon
• Yedek Oyuncu Kullanımı
• Genç Basketbolcular

Supporting Institution

Ardahan Üniversitesi

Project Number

2023-021

Ethical Statement

Ardahan Üniversitesi Etik Kurulu'ndan etik kurul onayı alınmıştır (Onay no: E-67796128-819-2400012361, Tarih: 04.04.2024).

Thanks

Bu araştırma, 2024 Uluslararası Akademik Spor Çalışmaları Kongresi'nde (Trabzon, Türkiye, 7-9 Ekim 2024) sunulmuştur.

References

1. 1. Green BC. Sport development theory building sport programs to optimize athlete recruitment, retention, and transition: Toward a normative theory of sport development. Journal of Sport Management. 2005;19(3):233–53. doi: 10.1123/jsm.19.3.233
2. 2. Guo T, Cui Y, Ley C, Zhang W, Shen Y, Mi J, et al. From core to peripheral: A network analysis of lineup types in NBA playoff teams. Chaos, Solitons & Fractals: X. 2024 Dec;13:100115. doi:10.1016/j.csfx.2024.100115
3. 3. Guo T, Cui Y, Min W, Zhang W, Mi J, Shen Y. Exploring the relationship between basketball rotation and competitive performance using substitution network analysis. J Sports Sci. 2022 Dec 17;40(24):2704–13. doi:10.1080/02640414.2023.2189216
4. 4. Riccardi NR, Paul R. NBA player types and salaries: assessing the disparities in pay. Managerial Finance. 2026 Mar 19;52(4):641–58. doi:10.1108/MF-04-2025-0251
5. 5. Sun W, Chee C, Kok L, Lim F, Samsudin S. Differentiating attack-defense performance for starting and bench players during the Tokyo Olympics men’s basketball competition. PLoS One. 2023 Dec 15;18(12):e0296012. doi:10.1371/journal.pone.0296012
6. 6. Cardazzi A, Humphreys BR, Reddig K. Sports team success and managerial decisions: The role of playing-time concentration. International Journal of Sports Marketing and Sponsorship. 2024 Mar 19;25(2):266–87. doi:10.1108/IJSMS-09-2023-0198
7. 7. Clay DC, Clay KE. Player rotation, on-court performance, and game outcomes in NCAA men’s basketball. Int J Perform Anal Sport. 2014;14(2):606–19. doi:10.1080/24748668.2014.11868746
8. 8. Contreras García JM, Fernández Luna JM, Molina Muñoz D, Molina Portillo E. From the box score to artificial intelligence: a historical and analytical journey through basketball statistics (1891–present). Int J Hist Sport. 2026;43(5):692–711. doi:10.1080/09523367.2026.2624467

9. 9. Harbili E, Yalçın YG, Harbili S. Comparison of the efficiency ratings of the Turkish Basketball League’s teams in different seasons. Hacettepe Journal of Sport Sciences. 2009;20(3):97–103.
10. 10. Harbili E, Harbili S, Yalçin YG. Comparison of efficiency ratings of Turkish and international basketball players playing in the Turkish basketball league according to their positions. World Appl Sci J. 2011;14(5):745–9.
11. 11. Gürol B, Taşçıoğlu R, Ektirici A. Comparison of the efficiency ratings of 2014-2015 season teams in Turkish Basketball League (TBL), Turkish Basketball League 2nd (TBL2), Turkish Woman Basketball League (TWBL), Turkish Woman Basketball League 2nd (TWBL2). Journal of International Multidisciplinary Academic Researches. 2016;3(3):1–8.
12. 12. Tascioglu R, Atalag O, Yuksel Y, Kocaeksi S, Güven G, Akyildiz Z, et al. Relative age effect and performance in elite youth male basketball. Sci Rep. 2023 Mar 20;13(1):4544. doi:10.1038/s41598-023-31785-4
13. 13. Akinci Y. The impact of relative age effect on competition performance in youth women’s basketball. Pamukkale Journal of Sport Sciences. 2025 Aug 30;16(2):468–89. doi:10.54141/psbd.1641039
14. 14. Fraenkel JR, Wallen NE, Hyun HH. How to design and evaluate research in education. 10th ed. McGraw-Hill Education; 2019. 572 p.
15. 15. TBF. Basketbol Gençler Ligi [Internet]. 2020 [cited 2023 Jun 24]. Available from: https://www.tbf.org.tr/ligler/bgl
16. 16. Hollinger J. Pro basketball prospectus 2003-2004. Dulles, VA; Brassey’s.; 2003.
17. 17. Hollinger J. Pro basketball forecast: 2005-2006. Dulles, VA: Potomac.; 2005.
18. 18. Pallant J. SPSS Survival manual: A step by step guide to analysis using SPSS. Crows Nest.: Allen & Unwin; 2011.
19. 19. Cohen JW. Statistical power analysis for the behavioral sciences. 2nd ed. Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum Associates; 1988.
20. 20. Pérez-Toledano MÁ, Rodriguez FJ, García-Rubio J, Ibañez SJ. Players’ selection for basketball teams, through Performance Index Rating, using multiobjective evolutionary algorithms. PLoS One. 2019 Sep 4;14(9):e0221258. doi:10.1371/journal.pone.0221258
21. 21. Tınaz C, Hacısoftaoğlu, Yılmaz S. Ulusal Basketbol Hamlesi araştırma raporu. İstanbul: Anka Matbaacılık; 2017.
22. 22. Büchel D, Döring M, Baumeister J. The burdens of sitting on the bench – comparison of absolute and relative match physical load between handball players with high and low court time and implications for compensatory training. J Sports Sci. 2024 Jun 17;42(12):1164–72. doi:10.1080/02640414.2024.2387928
23. 23. Trabzonspor Basketbol Kulübü. Basketbolda Deprem: TS Basket Ligden Çekildi! [Internet]. 2018 [cited 2026 Jun 20]. Available from: https://www.kisa.link/tcCev
24. 24. TBF. Bilgilendirme [Internet]. 2020 [cited 2022 Aug 7]. Available from: https://www.tbf.org.tr/haber/bilgilendirme-27052020