ÇAĞDAŞ UYGUR EDEBİYATINDA ÇOCUK ŞİİRLERİNİN TEMSİLCİLERİNDEN: ABLİKİM ROZİ

Çocuk edebiyatı, çocukların eğitilmesi için yaratılan edebî yaratmalardan meydana gelir. Bu edebî yaratmalar şiir, hikâye, roman vb. gibi yaratmalardır. Bu edebî yaratmalar vasıtasıyla çocuklara bazı değerler kazandırılmak istenir. Çocuklar, bu edebî yaratmalar sayesinde duygusal ve bilişsel gelişimleri bakımından ilerleyeceklerdir. Çocukların; duygu dünyası, zihin dünyası ve dil becerileri kendileri için üretilen edebî eserler sayesinde gelişecektir. Yetişkin bireyler olduklarında etik ve estetik değerler kazanmış olacaklardır. Çağdaş Uygur edebiyatının temsilcisi olan bazı yazarlar, iyi bir gelecek inşa edebilmek için çocuk edebiyatı türünde eserler üretmiştir. Yazılı edebiyat ve sözlü edebiyatın oldukça zengin olduğu Doğu Türkistan’da çocuklar için edebî yaratmalar meydana getirilmiştir. Bu edebî eserlerden bazıları da Ablikim Rozi tarafından yazılmıştır. Uygur şair Ablikim Rozi, çocuk şiirleri türünde eserler veren velut bir şairdir. Ablikim Rozi, şiir türünün dışında çocuk hikâyeleri de yazmıştır. Yazar, 1962 yılında gazete ve dergilerde yayımlanan çocuk şiirleriyle ilk defa okuyucuyla buluşmuştur. Rozi, çocuk edebiyatı sahasında verdiği eserleriyle çocukları eğitmeyi ve onları yetiştirmeyi amaçlamıştır. Uygur çocukların yaşamlarında birer bilgi hazinesi olacak eserler meydana getirmiştir. Çalışmamızda Ablikim Rozi’nin; “Qarliġaç” (Kırlangıç), “Ümid Ġunçiliri” (Ümit Goncaları), “Kimniñ Toġra?” (Kim Haklı?) şiir kitaplarında yer alan yüz elli yedi şiir incelenerek içerik analizi yapılacaktır. İncelenen şiirler üzerinden şairin çocuk şiirlerinde işlediği temalar tespit edilecektir.