Research Article

DOĞU TÜRKİSTAN’DA UYGURCANIN GELECEĞİ: ÇOCUK GAZETELERİ İLE KÜLTÜREL VE DİLSEL SÜREKLİLİĞİN SAĞLANMASI

Number: ÖZEL SAYI December 31, 2024

DOĞU TÜRKİSTAN’DA UYGURCANIN GELECEĞİ: ÇOCUK GAZETELERİ İLE KÜLTÜREL VE DİLSEL SÜREKLİLİĞİN SAĞLANMASI

Abstract

Uygurca, UNESCO’nun hazırlamış olduğu “Tehlike Altındaki Diller Atlası”nda yer almasa da uzun süredir iç ve dış tehditlere direnerek hayatta kalma mücadelesi vermekte olan bir Türk lehçesidir. Türk dilinin ve kültürünün yayılmasına öncülük eden Uygurcanın yaşaması, gelecek nesillerin kendilerini ve birbirlerini tanımaları için hayatî bir önem taşımaktadır. Çünkü dil, sadece bir iletişim aracı olmanın ötesinde kültürel kimliği ifade eden duygusal ve sosyal becerileri güçlendiren bir vasıtadır. Bu sebeple dili güvence altına almak bir milleti ortak geleceğe hazırlama yolunda atılacak ilk adımdır. Bu temel amaç doğrultusunda, gazetelerin tarih boyunca üstlendikleri işlev göz önünde bulundurularak tarihimizdeki ilk çocuk gazetesinin kuruluş amacından ilham alan çalışmamız, Uygurcanın yaşaması için somut bir öneri sunmaktadır. Bu bağlamda çocuk gazetelerinin, genç nesiller arasında dilin yaygınlaşmasında, dile karşı duyarlılık geliştirilmesinde ve dilin itibar kazanmasında etkili olacağı öngörülmektedir. Doğu Türkistan’da çocukların kendi kültürlerine olan aidiyet duygusunu artırmak, kültürel mirası korumak ve gelecek nesillere aktarmak amacıyla hazırlanan çalışma, toplumun sosyal bağlarını güçlendirmek ve dilin sürekliliğini teşvik etmek için umut verici bir perspektif sunmaktadır.

Keywords

References

  1. Alptekin, İ. Y. (1975). Doğu Türkistan davası. Otağ Yayınları.
  2. Ayhan, B. (2008). Olağanüstü durumlarda toplumsal dayanışma ve bütünleşmeye basının katkısı: milli mücadele dönemi Türk basını. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi(19), 75-99.
  3. Bayram, Y. (2005). Türk edebiyatının ilk çocuk dergisi: mümeyyiz (1869-1870). Hece (Çocuk Edebiyatı Özel Sayısı), 9(104-105), 484-500.
  4. Buğra, M. E. (1952). Doğu Türkistan: tarihi, coğrafi ve şimdiki durumu. Güven Basımevi.
  5. Crystal, D. (2010). Dillerin katli (G. Cansız, Çev.). Profil Yayıncılık.
  6. Doğan, L. (2014). Uygur Türkçesi grameri. Parafiks Yayınevi Emet, E. (2007). Doğu Türkistan’da çift dilli eğitim. Uluslararası Asya ve Kuzey Afrika Çalışmaları Kongresi (ICANAS 38), Ankara.
  7. Işık, S. ve Köktürk, Ş. (2024). Tanzimat Dönemi’nde gazetecilik ve haber çevirileri üzerine bir inceleme. Toplum ve Kültür Araştırmaları Dergisi, (13), 42-57. https://doi.org/10.48131/jscs.1479709 Kahya, H. (2024). Mümeyyiz çocuk dergisinde (1869-1870) ideal ve gerçek çocukluk. Osmanlı Medeniyeti Araştırmaları Dergisi, (23), 1-20. https://doi.org/10.21021/osmed.1369647
  8. Kaplan, M. (1983). Kültür ve dil. Dergah Yayınları.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Linguistics (Other)

Journal Section

Research Article

Authors

Publication Date

December 31, 2024

Submission Date

October 31, 2024

Acceptance Date

December 30, 2024

Published in Issue

Year 2024 Number: ÖZEL SAYI

APA
İşbilen, A. (2024). DOĞU TÜRKİSTAN’DA UYGURCANIN GELECEĞİ: ÇOCUK GAZETELERİ İLE KÜLTÜREL VE DİLSEL SÜREKLİLİĞİN SAĞLANMASI. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi, ÖZEL SAYI, 21-28. https://doi.org/10.59182/tudad.1576755
AMA
1.İşbilen A. DOĞU TÜRKİSTAN’DA UYGURCANIN GELECEĞİ: ÇOCUK GAZETELERİ İLE KÜLTÜREL VE DİLSEL SÜREKLİLİĞİN SAĞLANMASI. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi. 2024;(ÖZEL SAYI):21-28. doi:10.59182/tudad.1576755
Chicago
İşbilen, Ayça. 2024. “DOĞU TÜRKİSTAN’DA UYGURCANIN GELECEĞİ: ÇOCUK GAZETELERİ İLE KÜLTÜREL VE DİLSEL SÜREKLİLİĞİN SAĞLANMASI”. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi, no. ÖZEL SAYI: 21-28. https://doi.org/10.59182/tudad.1576755.
EndNote
İşbilen A (December 1, 2024) DOĞU TÜRKİSTAN’DA UYGURCANIN GELECEĞİ: ÇOCUK GAZETELERİ İLE KÜLTÜREL VE DİLSEL SÜREKLİLİĞİN SAĞLANMASI. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi ÖZEL SAYI 21–28.
IEEE
[1]A. İşbilen, “DOĞU TÜRKİSTAN’DA UYGURCANIN GELECEĞİ: ÇOCUK GAZETELERİ İLE KÜLTÜREL VE DİLSEL SÜREKLİLİĞİN SAĞLANMASI”, Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi, no. ÖZEL SAYI, pp. 21–28, Dec. 2024, doi: 10.59182/tudad.1576755.
ISNAD
İşbilen, Ayça. “DOĞU TÜRKİSTAN’DA UYGURCANIN GELECEĞİ: ÇOCUK GAZETELERİ İLE KÜLTÜREL VE DİLSEL SÜREKLİLİĞİN SAĞLANMASI”. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi. ÖZEL SAYI (December 1, 2024): 21-28. https://doi.org/10.59182/tudad.1576755.
JAMA
1.İşbilen A. DOĞU TÜRKİSTAN’DA UYGURCANIN GELECEĞİ: ÇOCUK GAZETELERİ İLE KÜLTÜREL VE DİLSEL SÜREKLİLİĞİN SAĞLANMASI. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi. 2024;:21–28.
MLA
İşbilen, Ayça. “DOĞU TÜRKİSTAN’DA UYGURCANIN GELECEĞİ: ÇOCUK GAZETELERİ İLE KÜLTÜREL VE DİLSEL SÜREKLİLİĞİN SAĞLANMASI”. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi, no. ÖZEL SAYI, Dec. 2024, pp. 21-28, doi:10.59182/tudad.1576755.
Vancouver
1.Ayça İşbilen. DOĞU TÜRKİSTAN’DA UYGURCANIN GELECEĞİ: ÇOCUK GAZETELERİ İLE KÜLTÜREL VE DİLSEL SÜREKLİLİĞİN SAĞLANMASI. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi. 2024 Dec. 1;(ÖZEL SAYI):21-8. doi:10.59182/tudad.1576755