Research Article

Tip 2 Diyabet Hastalarında İlaç Uyumu ve Etkileyen Faktörler

Volume: 9 Number: 2 August 31, 2025
TR EN

Tip 2 Diyabet Hastalarında İlaç Uyumu ve Etkileyen Faktörler

Abstract

Amaç: Bu çalışma klinik ve sosyo-demografik özellikler ile ilaç uyumu arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntemler: Kesitsel tipteki bu nicel çalışmamıza, Ankara 29 Mayıs Devlet Hastanesi dahiliye polikliniklerine 20 Kasım 2023–20 Şubat 2024 tarihleri arasında Tip 2 diyabet kontrol muayenesi için başvuran 431 hasta katılmıştır. Dolayısıyla bu çalışmanın verileri, Ankara 29 Mayıs Devlet Hastanesi dahiliye polikliniklerine ilgili zaman diliminde muayene olmak için başvuran tip 2 diyabetli katılımcılarından elde edilen veriler ile sınırlıdır. Araştırmada veri analizlerinde tanımlayıcı istatistikler (frekans, yüzde, ortalama, standart sapma) ve farklılık testleri (varyans analizi ve t-testi) kullanılmıştır. Farklılık testleri kapsamında sosyo-demografik değişkenler ve klinik duruma ilişkin yaşam tarzı alışkanlıkları ile ilaç uyum düzeyi arasındaki anlamlı farklılıklar analiz edilmiştir. Anlamlı fark tespit edildiğinde farkların hangi gruplar arasında olduğunu tespit etmek için Post-Hoc testi kullanılmıştır. Veri analizi için SPSS 26 sürümü kullanılmıştır. Bulgular: Diyetisyene yönlendirilen hastaların ilaç uyum raporu ölçeği ortalamaları (23,9±1,74) yönlendirilmeyenlere göre daha fazladır (t= 3,07, p= 0,002). Önerilen diyete dikkat edenlerin ilaç uyum raporu ölçeği ortalamaları (24±1,60) dikkat etmeyenlere göre daha fazladır (t= 3,31, p= 0,001). Öğün atlamadığını belirten hastaların ilaç uyum raporu ölçeği ortalamaları (24±1,69) atlayanlara göre daha fazladır ve bu fark istatistiksel olarak anlamlıdır (t= -2,28, p = 0,023). Egzersiz yapan bireylerin ilaç uyumu anlamlı şekilde (F= 4,96, p=0,002) daha yüksektir. Sonuç: İlaç uyumu açısından egzersiz ve diyet gibi sağlıklı yaşam tarzı alışkanlıklarının kazandırılması önemli bir gereklilik olarak düşünülmektedir.

Keywords

References

  1. 1. Ogurtsova K, da Rocha Fernandes JD, Huang Y, Linnenkamp U, Guariguata L, Cho NH, Cavan D, Shaw JE, Makaroff LE. IDF Diabetes Atlas: Global estimates for the prevalence of diabetes for 2015 and 2040. Diabetes Res Clin Pract. 2017;128:40- 50. doi: 10.1016/j.diabres.2017.03.024.
  2. 2. Mambiya M, Shang M, Wang Y, Li Q, Liu S, Yang L, Zhang Q, Zhang K, Liu M, Nie F, Zeng F, Liu W. The Play of Genes and Non-genetic Factors on Type 2 Diabetes. Front Public Health. 2019;7:349. doi: 10.3389/fpubh.2019.00349.
  3. 3. World Health Organization. World Health Statistics 2016: Monitoring health for the sustainable development goals (SDGs). Geneva: World Health Organization; 2016. Available from: https://www.who.int/docs/default-source/gho-documents/ world-health-statistic-reports/world-heatlth-statistics- 2016.pdf
  4. 4. International Diabetes Federation. IDF Diabetes Atlas - Tenth Edition [Internet]. 2021. p. 75-99. Available from: https://diabetesatlas. org
  5. 5. Cho NH, Shaw JE, Karuranga S, Huang Y, da Rocha Fernandes JD, Ohlrogge AW, Malanda B. IDF Diabetes Atlas: Global estimates of diabetes prevalence for 2017 and projections for 2045. Diabetes Res Clin Pract. 2018;138:271-281. doi: 10.1016/j.diabres. 2018.02.023.
  6. 6. GBD 2021 Diabetes Collaborators. Global, regional, and national burden of diabetes from 1990 to 2021, with projections of prevalence to 2050: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2021. Lancet. 2023;402(10397):203-234. doi: 10.1016/S0140-6736(23)01301-6.
  7. 7. Chatterjee S, Khunti K, Davies MJ. Type 2 diabetes. Lancet. 2017;389(10085):2239-2251. doi: 10.1016/S0140- 6736(17)30058-2.
  8. 8. American Diabetes Association. Diagnosis and classification of diabetes mellitus. Diabetes Care. 2010;33 Suppl 1(Suppl 1):S62-9. doi: 10.2337/dc10-S062.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Public Health Nutrition, ​Internal Diseases, Health Care Administration

Journal Section

Research Article

Publication Date

August 31, 2025

Submission Date

May 30, 2025

Acceptance Date

August 18, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 9 Number: 2

APA
Bolukçu, F., & Yücel, Ş. (2025). Tip 2 Diyabet Hastalarında İlaç Uyumu ve Etkileyen Faktörler. Turkish Journal of Diabetes and Obesity, 9(2), 116-123. https://doi.org/10.25048/tudod.1709451
AMA
1.Bolukçu F, Yücel Ş. Tip 2 Diyabet Hastalarında İlaç Uyumu ve Etkileyen Faktörler. Turk J Diab Obes. 2025;9(2):116-123. doi:10.25048/tudod.1709451
Chicago
Bolukçu, Ferhat, and Şebnem Yücel. 2025. “Tip 2 Diyabet Hastalarında İlaç Uyumu Ve Etkileyen Faktörler”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 9 (2): 116-23. https://doi.org/10.25048/tudod.1709451.
EndNote
Bolukçu F, Yücel Ş (August 1, 2025) Tip 2 Diyabet Hastalarında İlaç Uyumu ve Etkileyen Faktörler. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 9 2 116–123.
IEEE
[1]F. Bolukçu and Ş. Yücel, “Tip 2 Diyabet Hastalarında İlaç Uyumu ve Etkileyen Faktörler”, Turk J Diab Obes, vol. 9, no. 2, pp. 116–123, Aug. 2025, doi: 10.25048/tudod.1709451.
ISNAD
Bolukçu, Ferhat - Yücel, Şebnem. “Tip 2 Diyabet Hastalarında İlaç Uyumu Ve Etkileyen Faktörler”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity 9/2 (August 1, 2025): 116-123. https://doi.org/10.25048/tudod.1709451.
JAMA
1.Bolukçu F, Yücel Ş. Tip 2 Diyabet Hastalarında İlaç Uyumu ve Etkileyen Faktörler. Turk J Diab Obes. 2025;9:116–123.
MLA
Bolukçu, Ferhat, and Şebnem Yücel. “Tip 2 Diyabet Hastalarında İlaç Uyumu Ve Etkileyen Faktörler”. Turkish Journal of Diabetes and Obesity, vol. 9, no. 2, Aug. 2025, pp. 116-23, doi:10.25048/tudod.1709451.
Vancouver
1.Ferhat Bolukçu, Şebnem Yücel. Tip 2 Diyabet Hastalarında İlaç Uyumu ve Etkileyen Faktörler. Turk J Diab Obes. 2025 Aug. 1;9(2):116-23. doi:10.25048/tudod.1709451

Turkish Journal of Diabetes and Obesity (Turk J Diab Obes) is a scientific publication of Zonguldak Bulent Ecevit University Obesity and Diabetes Research and Application Center.

A Collaboration Protocol was signed between the Turkish Obesity Research Association and Zonguldak Bülent Ecevit University by taking an important step from the Turkish Journal of Diabetes and Obesity. As the Turkish Journal of Diabetes and Obesity, we are proud to open the doors of a new era in scientific publishing. With the collaboration of the Turkish Obesity Research Association and Zonguldak Bülent Ecevit University, our journal will now serve as a joint publication platform.

This is a refereed journal, which is published in printed and electronic forms. It aims at achieving free knowledge to the related national and international organizations and individuals.

This journal is published annually three times (in April, August and December).

The publication language of the journal is Turkish and English.