Gereksinim Paradigması Kuramcılarının Perspektifinden Hemşireliğin İncelenmesi: Bir Derleme Çalışması
Abstract
Paradigma, bilim topluluklarının bilimsel problemleri çözmek için değerler, kurallar ve yöntem gibi gerekli olan tüm faktörleri içine alan çerçevedir. Hemşirelikte paradigma kavramı ilk olarak Khun’un disiplinlerin “olgun bilim” olarak kabul edilmesi için detaylı bir paradigmaya sahip olması gerektiğini savunması sonucu gündeme gelmiştir. Hemşirelikte paradigma terimi genel olarak, değer, inanç, yasa, prensipler, teorik, metodoloji ve uygulama yollarını içeren kapsamlı bir çerçevenin birleşimidir. Hemşirelik kuramları etkileşim, sonuç ve gereksinim paradigması olarak sınıflandırılmaktadır. Gereksinim paradigması, hemşirelerin hastaların gereksinimlerini karşılama durumlarını ve hemşireliği gereksinim hiyerarşisini içeren kuramlardır. Bu derlemede gereksinim paradigması kuramcıları olan F. Nightingale, F. G. Abdellah, V. Henderson, L. E. Hall, J. Watson ve D. E. Orem’in kuramlarındaki temel hemşirelik kavramları, kuramlarının ortak ve farklı yönleri incelenerek literatüre katkı sağlanması amaçlanmıştır.
Keywords
Gereksinim paradigması, Hemşire, Hemşirelik kuramı, Paradigma
References
- 1. Kuhn TS. The structure of scientific revolutions. United States of America: University of Chicago press Chicago. 1997; s.10-16.
- 2. Leddy S, Pepper JM. Bases conceptuales de la enfermería profesional: OPS. 1989; s. 95-96. Erişim Adresi: https://iris.paho.org/handle/10665.2/3276
- 3. Nyatanga L. Nursing and the philosophy of science. Nurse Education Today. 2005;25(8):670-4.
- 4. Monti EJ, Tingen MS. Multiple paradigms of nursing science. Advances in Nursing Science. 1999;21(4):64-80.
- 5. Meleis AI. Theoretical nursing: Development and progress, Fifth Edition. United States of America: Lippincott Williams & Wilkins; 2012;s.638-755.
- 6. Karadağ A, Çalışkan N, Göçmen Baykara Z. Hemşirelik teori ve modelleri. Ankara: Akademi Basın ve Yayıncılık; 2017; s.45-46, 104-114, 149-179, 242-251, 352-361,511-519.
- 7. Nightingale F. Notes on nursing: What it is, and what it is not. United States of America: Lippincott Williams & Wilkins,1992;s.80-89.
- 8. Medeiros ABdA, Enders BC, Lira ALBDC. The Florence Nightingale’s environmental theory: A critical analysis. Escola Anna Nery. 2015;19:518-24.
- 9. Alligood MR. Nursing theorists and their work-E-book: Elsevier Health Sciences; 2017; s.42-79.
- 10 Gordon CS. Early Conceptualizations About Nursing. İçinde: Smith MC. Parker ME, editör. Nursing theories and nursing practice, Four Edition. United States of America: FA Davis, 2015; s.55-58.