Review

Türkiye’de Sağlık Okuryazarlığını Geliştirmede Çok Paydaşlılığın Önemi ve Sağlık-Sen

Volume: 8 Number: Özel Sayı 1 October 21, 2025
TR EN

Türkiye’de Sağlık Okuryazarlığını Geliştirmede Çok Paydaşlılığın Önemi ve Sağlık-Sen

Abstract

Sağlık okuryazarlığı, sağlıkla ilgili bilgiye ulaşmak, anlamak ve bunu kullanmak konusunda gerekli olan becerilere sahip olmayı gerektirir. Sağlık okuryazarlık seviyesi düşük bireylerin varlığı toplum sağlığını önemli düzeyde etkilemektedir. Toplumların sağlık okuryazarlık seviyelerinin artırılması için yalnızca kişisel çabalar veya sağlık sektörünün gayretleri yeterli değildir. Sağlık okuryazarlığının geliştirilmesinde sağlık sektörü kadar sivil toplum kuruluşları, medya, akademik çevre gibi birçok tarafın çok paydaşlı yaklaşımına ihtiyaç duyulmaktadır. Çalışma ilişkilerinin en önemli aktörlerinden biri olan sendikalar da toplumun refahını ilgilendiren her alanda da söz sahibi olma ve kitleleri yönlendirme niteliğine sahiptir. Toplumların sağlık okuryazarlık seviyelerinin istenilen düzeye ulaşmasında sivil toplum örgütlerinin rolleri yadsınamaz bir konumdadır. Bu noktada çalışma sağlık okuryazarlığında çok paydaşlı yaklaşımın önemine vurgu yapmak adına 9 Nisan 2025 tarihinde gerçekleştirilen “Sağlıklı Türkiye Yüzyılında Sağlık Okuryazarlığı: Bir Adım Ötesi”, “Geliştirmeye Yönelik Müdahaleler” temalı “Sağlık Okuryazarlığı Sempozyumu”nda sözlü olarak sunulan ancak tam metni yayımlanmayan “Sağlık Okuryazarlığını Geliştirmede Sivil Toplum Kuruluşları” adlı sunumun içeriği geliştirilerek ve kısmen değiştirilerek üretilmiş hâlidir. Çalışmada bir sivil toplum kuruluşu olarak Sağlık-Sen tarafından gerçekleştirilen araştırmalar başta olmak üzere, sivil toplum kuruluşlarının sağlık okuryazarlığını artırmada önemi ve Sağlık-Sen’in toplumun sağlık okuryazarlığının artırılmasına yönelik gerçekleştirdiği araştırmalar ve bilimsel faaliyetlere yer verilecektir.

Keywords

Halk sağlığı, Sağlık okuryazarlığı, Kurumlar

References

  1. 1. İlhan MN, Şanlıer N, Artık N ve ark. Hayatı tehdit eden bir sorun: bilgi kirliliği. SASAM Analiz. Ağustos-Eylül 2015: 3-42.
  2. 2. Schramme T. Health as complete well-being: the who definition and beyond. Publı̇c Health Ethı̇cs. 2023;16(3):210-218. https://doi.org/10.1093/phe/phad017
  3. 3. World Health Organization (1948). Summary Reports on Proceedings Minutes and Final Acts of the International Health Conference held in New York from 19 June to 22 July 1946. (retrieved date 2025 May 16) available from: https://apps.who.int/iris/handle/10665/85573
  4. 4. Temiz Ö. Türk hukukunda bir temel hak olarak sağlık hakkı. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi. 2014;69(1):165-188. https://doi.org/10.1501/SBFder_0000002307
  5. 5. İnsan hakları evrensel beyannamesi madde 25. 1948. (Erişim tarihi: 16 Mayıs 2025) erişim adresi: https://www.hsk.gov.tr/eklentiler/dosyalar/9a3bfe74-cdc4-4ae4-b876-8cb1d7eeae05.pdf
  6. 6. Aydın F, editör. Avrupa sosyal şartı. ÇSGB yayınları, 2014.
  7. 7. Yıldırım F, Keser A. editörler. Sağlık Okuryazarlığı. Ankara Üniversitesi Yayın No: 455, Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Yayın No: 3, 2015:1-141.
  8. 8. T.C. Anayasası madde 56. (Erişim tarihi: 28 Nisan 2025) erişim adresi: https://www.saglik.gov.tr/TR,11472/tcanayasasi-56madde.html
  9. 9. World Health Organization. Health promotion glossary. Division of health promotion, education and communications health education and health promotion unit. World Health Organization.1998; Geneva. (retrieved date 2025 May 16) available from: https://iris.who.int/bitstream/handle/10665/64546/WHO_HPR_HEP_98.1.pdf?sequence=1
  10. 10. Yılmazel G, Çetinkaya F. Sağlık okuryazarlığının toplum sağlığı açısından önemi. TAF Preventive Medicine Bulletin. 2016;15(1):69-74. doi:10.5455/pmb.1-1448870518
APA
Irgatoğlu, M., & Demet, D. (2025). Türkiye’de Sağlık Okuryazarlığını Geliştirmede Çok Paydaşlılığın Önemi ve Sağlık-Sen. Türkiye Sağlık Bilimleri Ve Araştırmaları Dergisi, 8(Özel Sayı 1), 29-40. https://izlik.org/JA62UL75NG
AMA
1.Irgatoğlu M, Demet D. Türkiye’de Sağlık Okuryazarlığını Geliştirmede Çok Paydaşlılığın Önemi ve Sağlık-Sen. Türkiye Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi. 2025;8(Özel Sayı 1):29-40. https://izlik.org/JA62UL75NG
Chicago
Irgatoğlu, Mustafa, and Defne Demet. 2025. “Türkiye’de Sağlık Okuryazarlığını Geliştirmede Çok Paydaşlılığın Önemi Ve Sağlık-Sen”. Türkiye Sağlık Bilimleri Ve Araştırmaları Dergisi 8 (Özel Sayı 1): 29-40. https://izlik.org/JA62UL75NG.
EndNote
Irgatoğlu M, Demet D (October 1, 2025) Türkiye’de Sağlık Okuryazarlığını Geliştirmede Çok Paydaşlılığın Önemi ve Sağlık-Sen. Türkiye Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi 8 Özel Sayı 1 29–40.
IEEE
[1]M. Irgatoğlu and D. Demet, “Türkiye’de Sağlık Okuryazarlığını Geliştirmede Çok Paydaşlılığın Önemi ve Sağlık-Sen”, Türkiye Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi, vol. 8, no. Özel Sayı 1, pp. 29–40, Oct. 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA62UL75NG
ISNAD
Irgatoğlu, Mustafa - Demet, Defne. “Türkiye’de Sağlık Okuryazarlığını Geliştirmede Çok Paydaşlılığın Önemi Ve Sağlık-Sen”. Türkiye Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi 8/Özel Sayı 1 (October 1, 2025): 29-40. https://izlik.org/JA62UL75NG.
JAMA
1.Irgatoğlu M, Demet D. Türkiye’de Sağlık Okuryazarlığını Geliştirmede Çok Paydaşlılığın Önemi ve Sağlık-Sen. Türkiye Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi. 2025;8:29–40.
MLA
Irgatoğlu, Mustafa, and Defne Demet. “Türkiye’de Sağlık Okuryazarlığını Geliştirmede Çok Paydaşlılığın Önemi Ve Sağlık-Sen”. Türkiye Sağlık Bilimleri Ve Araştırmaları Dergisi, vol. 8, no. Özel Sayı 1, Oct. 2025, pp. 29-40, https://izlik.org/JA62UL75NG.
Vancouver
1.Mustafa Irgatoğlu, Defne Demet. Türkiye’de Sağlık Okuryazarlığını Geliştirmede Çok Paydaşlılığın Önemi ve Sağlık-Sen. Türkiye Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi [Internet]. 2025 Oct. 1;8(Özel Sayı 1):29-40. Available from: https://izlik.org/JA62UL75NG