Orem Öz Bakım Eksikliği Hemşirelik Kuramı’na Göre Endometriyum Kanseri: Bir Olgu Sunumu

Aim: Gynecological cancers are an increasing global health concern that affect women's health in various ways. Nursing interventions play a crucial role in the diagnosis, treatment, and care processes. This case study aims to identify the problems experienced by a patient diagnosed with endometrial cancer within the framework of Orem’s Self-Care Deficit Nursing Theory and to develop nursing care based on the theory. Method: The case involves a 68-year-old patient diagnosed with endometrial cancer who was recommended for surgical intervention and chemotherapy. She underwent a Total Abdominal Hysterectomy with Bilateral Salpingo-Oophorectomy (TAH+BSO) and is currently on postoperative day 3. Due to self-care deficits, she is experiencing difficulties in performing daily living activities. The patient particularly requires assistance with nutrition, hygiene, and mobility and has a fear of losing independence and difficulty adapting to the treatment process. Based on Orem’s Self-Care Deficit Nursing Theory, the patient’s universal, developmental, and health deviation self-care needs were assessed, and a nursing care plan was developed. The following nursing diagnoses were addressed: acute pain, self-care deficit, imbalance in nutrition: less than body requirements, activity intolerance, anxiety, insomnia, risk of infection, risk of falls, risk of bleeding, risk of body image disturbance, lack of knowledge, and readiness for enhanced self-care. Results: As a result of the implemented nursing care plan, positive developments were observed in enhancing the patient’s self-care ability. An increase in independently performed activities was noted, and improvements in the patient’s psychosocial well-being were achieved. Conclusion: Theory-based nursing care has contributed to supporting independence and psychosocial well-being in a patient diagnosed with endometrial cancer by enhancing self-care skills. This study serves as a guide for nurses to adopt theory-based approaches in the care processes of patients with gynecological cancers.

Amaç: Jinekolojik kanserler, dünya genelinde sıklığı giderek artan ve kadın sağlığını çok boyutlu etkileyen önemli bir sağlık sorunudur. Tanı, tedavi ve bakım süreçlerinde hemşirelik girişimlerinin kritik bir rol oynadığı bilinmektedir. Bu çalışmanın amacı, endometriyum kanseri tanısı alan bir hastada Orem’in Öz Bakım Eksikliği Teorisi kapsamında hastanın yaşadığı sorunları tanımlamak ve kurama dayalı hemşirelik bakımını planlayarak uygulamaktır. Yöntem: Çalışmada, 68 yaşında, endometriyum kanseri tanısıyla cerrahi müdahale ve kemoterapi önerisi alan bir hasta ele alınmıştır. Hastaya “Total Abdominal Histerektomi ve Bilateral Salpingooferektomi” operasyonu yapılmış ve hasta postoperatif üçüncü gündedir. Hasta, öz bakım eksiklikleri nedeniyle günlük yaşam aktivitelerinde güçlük çekmekte ve özellikle beslenme, hijyen ve mobilite alanlarında desteğe ihtiyaç duymaktadır. Bağımsızlığını kaybetme korkusu ve tedavi sürecine uyum sağlama konusunda zorluk yaşadığı gözlenmiştir. Orem’in Öz Bakım Eksikliği Teorisi temel alınarak hastanın evrensel, gelişimsel ve sağlıktan sapmalara bağlı öz bakım gereksinimleri belirlenmiş ve bireye özgü hemşirelik bakım planı hazırlanmıştır. Hastada “akut ağrı”, “öz bakım eksikliği”, “beslenmede dengesizlik: gereksinimden az”, “aktivite intoleransı”, “anksiyete”, “uykusuzluk”, “enfeksiyon riski”, “düşme riski”, “kanama riski”, “beden imajında bozulma riski”, “bilgi eksikliği” ve “öz bakım da güçlenmeye hazır oluş” hemşirelik tanıları saptanmıştır. Bulgular: Planlanan hemşirelik bakımının uygulanması sonucunda hastanın öz bakım gereksinimlerini bağımsız olarak karşılayabilme düzeyinde artış sağlanmıştır. Hastanın günlük yaşam aktivitelerinde bağımsızlık düzeyi yükselmiş, psikososyal durumunda ise olumlu yönde gelişmeler kaydedilmiştir. Sonuç: Teori temelli hemşirelik bakımı, endometriyum kanseri tanısı almış bir hastada öz bakım becerilerini artırarak bağımsızlığın ve psikososyal iyilik halinin desteklenmesine katkı sağlamıştır. Bu çalışma, hemşirelerin jinekolojik kanser hastalarına yönelik bakım süreçlerinde teori temelli yaklaşımlar benimsemeleri için rehberlik edici niteliktedir.