Research Article

Güneydoğu Anadolu Orijinli Yerel Makarnalık Buğday (Triticum durum Desf.) Genotiplerinin Bazı Tarımsal Karakterler Bakımından Değerlendirilmesi

Volume: 6 Number: 1 February 28, 2019
EN TR

Güneydoğu Anadolu Orijinli Yerel Makarnalık Buğday (Triticum durum Desf.) Genotiplerinin Bazı Tarımsal Karakterler Bakımından Değerlendirilmesi

Abstract

Bu çalışma; Güneydoğu Anadolu Bölgesi’ne ait bazı yerel makarnalık buğday (Triticum durum Desf.) genotiplerinin, bilinen modern ıslah edilmiş çeşitlerle kıyaslanarak bazı tarımsal özelliklerinin değerlendirilmesi amacıyla yürütülmüştür. Araştırmada, 21 adet yerel makarnalık genotipi ile 4 adet standart çeşit bitkisel materyal olarak kullanılmıştır. Çalışma, 2013-2014 ve 2014-2015 yılları yetiştirme sezonlarında, Mardin ili Kızıltepe ilçesinde yürütülmüştür. Kullanılan genotipler bazı morfolojik ve fizyolojik parametreler bakımından değerlendirilmiştir. İki yıllık ortalama verilere göre; incelenen özellikler açısından yıllar ve genotipler arasındaki farklılıklar istatistiki olarak çok önemli bulunurken, karakterlerin tümünde genotip x yıl interaksyonu önemsiz olarak tespit edilmiştir. Genotiplerin; tane verimi 201-347 kg da-1, metre karede başak sayısı 190-349 adet m-2, başakta tane sayısı 20.83-38.80 adet başak-1, başak uzunluğu 6.3-10.1 cm arasında değişmiştir. Fizyolojik parametre olarak kabul edilen normalize edilmiş vejetasyon indeksi (NDVİ), klorofil miktarı (SPAD değeri), yaprak alan indeks (YAİ) değeri, bitki örtüsü sıcaklığı (BÖS) değerleri bakımından çeşitler arasında istatistiki olarak çok önemli farklılıklar tespit edilmiş; korelasyon analiz sonuçlarına göre tane verimi ile metrekarede başak sayısı ve biyolojik verim arasında, SPAD değeri ile biyolojik verim arasında, YAİ değeri ile SPAD ve NDVİ değerleri arasında istatistiki olarak önemli ve yüksek korelasyonlar tespit edilmiştir. Birim alanda başak sayısı, başakta tane sayısı ve biyolojik verim, tane verimini arttırmaya yönelik karakterler olarak belirlenirken, NDVİ, SPAD ve YAİ parametreleri ise biyolojik verime dolaylı olarak da tane verimine etki eden faktörler olarak tespit edilmiştir.

Keywords

References

  1. Akçura, M., Partigoç, F., Kaya, Y., 2011. Evaluating of drought stres stolerance based on selection indices in Turkish bread wheatland races. The Journal of Animal and Plant Sciences, 21(4): 700-709.
  2. Aktaş, H., 2014. Investigation of quality stability and micro elements content of some bread wheat varieties in southeast Anatolia region conditions. Phd thesis, Mustafa Kemal University, Field Crop Department, Hatay.
  3. Aktaş, H., 2016. Drought tolerance ındıces of selected landraces and bread wheat (Triticum aestıvum L.) genotypes derıved from synthetıc wheats. Applied Ecology and Environmental Research, 14(4): 177-189.
  4. Anonim, 2016. Mardin Meteoroloji Bölge Müdürlüğü Kayıtları. (https://www.mgm.gov.tr/), (Erişim tarihi: 01.01.2016).
  5. Anonymous, 1982. Standard methods of the international association for cereal science and technology, International Association for Cereal Science and Technology, Vienna, Austria Standard Method 115/1. Vienna, Austria: ICC. (https://www. icc.or.at/publications/icc-standards/standards-overvi ew/115-1-method-for-using-the-brabender-farinogra ph), (Erişim tarihi: 01.03.2019).
  6. Ali, S., Shah, S.J.A., İbrahim, M., 2007. Assessment of wheat breeding lines for slow yellow rusting (Puccinia striiformis West. tritici). Pakistan Journal Biological Science, 10(19): 3440-3444.
  7. Atlı, A., Koçak, N., 2004. Islah programlarında ekmeklik buğday kalitesinin farklı sedimentasyon testleri ile tahmini. Harran Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 8(2): 156-164.
  8. Baloch, F.S., Alsaleh, A., Shahid, M.Q., Çiftçi, V., De Miera, L.E.S., Aasim, M., Nadeem, M.A., Aktaş, H., Özkan, H., Hatipoğlu, R., 2017. A whole genome DArTseq and SNP analysis for genetic diversity assessment in durum wheat from central fertile crescent. Journal Plos, 12(1): 1-10.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Publication Date

February 28, 2019

Submission Date

June 5, 2018

Acceptance Date

December 31, 2018

Published in Issue

Year 2019 Volume: 6 Number: 1

APA
Çığ, F., & Karaman, M. (2019). Güneydoğu Anadolu Orijinli Yerel Makarnalık Buğday (Triticum durum Desf.) Genotiplerinin Bazı Tarımsal Karakterler Bakımından Değerlendirilmesi. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, 6(1), 10-19. https://doi.org/10.19159/tutad.430959
AMA
1.Çığ F, Karaman M. Güneydoğu Anadolu Orijinli Yerel Makarnalık Buğday (Triticum durum Desf.) Genotiplerinin Bazı Tarımsal Karakterler Bakımından Değerlendirilmesi. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi. 2019;6(1):10-19. doi:10.19159/tutad.430959
Chicago
Çığ, Fatih, and Mehmet Karaman. 2019. “Güneydoğu Anadolu Orijinli Yerel Makarnalık Buğday (Triticum Durum Desf.) Genotiplerinin Bazı Tarımsal Karakterler Bakımından Değerlendirilmesi”. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi 6 (1): 10-19. https://doi.org/10.19159/tutad.430959.
EndNote
Çığ F, Karaman M (February 1, 2019) Güneydoğu Anadolu Orijinli Yerel Makarnalık Buğday (Triticum durum Desf.) Genotiplerinin Bazı Tarımsal Karakterler Bakımından Değerlendirilmesi. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi 6 1 10–19.
IEEE
[1]F. Çığ and M. Karaman, “Güneydoğu Anadolu Orijinli Yerel Makarnalık Buğday (Triticum durum Desf.) Genotiplerinin Bazı Tarımsal Karakterler Bakımından Değerlendirilmesi”, Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, vol. 6, no. 1, pp. 10–19, Feb. 2019, doi: 10.19159/tutad.430959.
ISNAD
Çığ, Fatih - Karaman, Mehmet. “Güneydoğu Anadolu Orijinli Yerel Makarnalık Buğday (Triticum Durum Desf.) Genotiplerinin Bazı Tarımsal Karakterler Bakımından Değerlendirilmesi”. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi 6/1 (February 1, 2019): 10-19. https://doi.org/10.19159/tutad.430959.
JAMA
1.Çığ F, Karaman M. Güneydoğu Anadolu Orijinli Yerel Makarnalık Buğday (Triticum durum Desf.) Genotiplerinin Bazı Tarımsal Karakterler Bakımından Değerlendirilmesi. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi. 2019;6:10–19.
MLA
Çığ, Fatih, and Mehmet Karaman. “Güneydoğu Anadolu Orijinli Yerel Makarnalık Buğday (Triticum Durum Desf.) Genotiplerinin Bazı Tarımsal Karakterler Bakımından Değerlendirilmesi”. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, vol. 6, no. 1, Feb. 2019, pp. 10-19, doi:10.19159/tutad.430959.
Vancouver
1.Fatih Çığ, Mehmet Karaman. Güneydoğu Anadolu Orijinli Yerel Makarnalık Buğday (Triticum durum Desf.) Genotiplerinin Bazı Tarımsal Karakterler Bakımından Değerlendirilmesi. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi. 2019 Feb. 1;6(1):10-9. doi:10.19159/tutad.430959

Cited By