Research Article

Sorgum x Sudanotu Melezi ve Sudanotu Çeşitlerinde Hasat Zamanının Makro Besin Maddeleri Konsantrasyonlarına Etkisi

Volume: 7 Number: 1 February 29, 2020
EN TR

Sorgum x Sudanotu Melezi ve Sudanotu Çeşitlerinde Hasat Zamanının Makro Besin Maddeleri Konsantrasyonlarına Etkisi

Abstract

Bu araştırma, ikinci ürün olarak yetiştirilen sorgum x sudanotu melezi (Sorghum bicolor x Sorghum sudanense Stapf) ve
sudanotu [Sorghum sudanense (Piper) Stapf] çeşitlerinde hasat zamanının bazı mineral madde içeriklerine etkisinin
belirlenmesi amacıyla planlanmıştır. Araştırmada tarla denemesi, Türkiye’nin yarı kurak iklim kuşağında yer alan Diyarbakır
ilinde yürütülmüştür. Araştırmanın bitkisel materyalini; “Sugar Graze-II” ve “Nutri-Honey” sorgum x sudanotu melezi
çeşitleri ile “Gözde-80” sudanotu çeşidi oluşturmuştur. Hasat zamanı olarak tam çiçeklenme, süt olum ve hamur olum
devreleri ele alınmıştır. Tarla denemesi, tesadüf bloklarında bölünmüş parseller deneme desenine göre 4 tekrarlamalı olarak
kurulmuştur. Araştırma sonucuna göre, fosfor (P), potasyum (K), kalsiyum (Ca) ve magnezyum (Mg) yönünden ele alınan
çeşitler arasında anlamlı farklılıklar tespit edilmiş; Nutri-Honey sorgum x sudanotu melezi mineral içeriği bakımından en
zengin (% 0.35 P, % 2.11 K, % 0.56 Ca ve % 0.19 Mg) çeşidi oluşturmuştur. Hasat zamanı geciktikçe bitkilerin içerdiği P, K
ve Mg miktarlarının azaldığı, Ca oranlarının ise arttığı tespit edilmiştir. İki yılın ortalaması olarak; en yüksek P (% 0.34),
K (% 2.26) ve Mg (% 0.18) değerleri tam çiçeklenme devresinde, en yüksek Ca oranı ise süt olum (% 0.55) ve hamur olum
(% 0.58) dönemlerinde biçilen bitkilerden elde edilmiştir. Sorgum çeşitlerine ait kaba yemlerin K yönünden hayvanların
ihtiyacını karşılamada yeterli düzeyde olduğu; P, Ca ve Mg oranlarının ise yem rasyonlarında olması gereken sınır değerin
altında olduğu belirlenmiştir. Hem çeşitler hem de hasat zamanları itibariyle kuru otun Ca/P oranı hayvan sağlığı açısından
herhangi bir risk oluşturmadığı verilerden anlaşılmıştır. Araştırma sonucunda, çeşit ve hasat zamanlarına göre K/(Ca+Mg)
oranı 1.80-3.72 arasında değişim göstermiş; ortalama 2.71 K/(Ca+Mg) oranına sahip sorgum çeşitlerinin, hayvan sağlığı
açısından tetani hastalığı riski taşıdığı belirlenmiştir. Bu sonuçlara göre; kullanılan sorgum çeşitlerinden elde edilen kuru
otun, tek başına kaba yem olarak kullanılması durumunda yem rasyonlarına P, Ca ve Mg içeren maddelerin ilave edilmesi
ve/veya adı geçen bu minerallerce zengin yemlerle birlikte sorgumun hayvan beslemede kullanılması uygun olacaktır.

Keywords

References

  1. Açıkgöz, E., 2001. Yem Bitkileri. Uludağ Üniversitesi Güçlendirme Vakfı Yayın No: 182, Bursa.
  2. Akdağ, A., 2017. Farklı kalsiyum ve fosfor düzeyli karmalarla yemlenen etlik piliçlerin büyüme performansı, et kalitesi ve bazı kan, kemik ve dışkı parametreleri. Yüksek lisans tezi, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.
  3. Anonim, 2016. Diyarbakır İli Bazı İklim Verileri. T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü, Ankara.
  4. Anonymous, 2001. Nutrient Requirements of Dairy Cattle. Seventh Revised Edition. (http://books.nap. edu/openbook.php?record_id=9825&page=110), (Erişim tarihi: 15.11.2019).
  5. Anonymous, 2019. WinISI 4 Calibration Software: Ground, Expandable Equation Packages, (http:// www.winisi.com/product_calibrations.htm), (Erişim tarihi: 20.05.2019).
  6. Bakoğlu, A., Koç, A., Gökkuş, A., 1999a. Erzurum yöresi çayır ve meralarındaki yaygın bitki türlerinin ömür uzunluğu, çiçeklenmeye başlama tarihi ve ot kalitesi ile ilgili bazı özellikleri. Türk Tarım ve Ormancılık Dergisi, 23(4): 951-957.
  7. Bakoğlu, A., Koç, A., Gökkuş, A., 1999b. Dominant mer’a bitkilerinin biomas ve kimyasal kompozisyonlarının büyüme dönemindeki değişimi, II. Kimyasal kompozisyondaki değişimler. Türk Tarım ve Ormancılık Dergisi, 23(Ek Sayı 2): 495-508.
  8. Başbağ, M., Çaçan, E., Aydın, A., Sayar, M.S., 2011. Güneydoğu Anadolu Bölgesi doğal alanlarından toplanan bazı fiğ türlerinin ot kalite özelliklerinin belirlenmesi. Uluslararası Katılımlı I. Ali Numan Kıraç Tarım Kongresi ve Fuarı, 27-30 Nisan, Eskişehir, s. 143-151.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Publication Date

February 29, 2020

Submission Date

December 9, 2019

Acceptance Date

February 29, 2020

Published in Issue

Year 2020 Volume: 7 Number: 1

APA
Özyazıcı, M. A., & Açıkbaş, S. (2020). Sorgum x Sudanotu Melezi ve Sudanotu Çeşitlerinde Hasat Zamanının Makro Besin Maddeleri Konsantrasyonlarına Etkisi. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, 7(1), 47-58. https://doi.org/10.19159/tutad.657183
AMA
1.Özyazıcı MA, Açıkbaş S. Sorgum x Sudanotu Melezi ve Sudanotu Çeşitlerinde Hasat Zamanının Makro Besin Maddeleri Konsantrasyonlarına Etkisi. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi. 2020;7(1):47-58. doi:10.19159/tutad.657183
Chicago
Özyazıcı, Mehmet Arif, and Semih Açıkbaş. 2020. “Sorgum X Sudanotu Melezi Ve Sudanotu Çeşitlerinde Hasat Zamanının Makro Besin Maddeleri Konsantrasyonlarına Etkisi”. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi 7 (1): 47-58. https://doi.org/10.19159/tutad.657183.
EndNote
Özyazıcı MA, Açıkbaş S (February 1, 2020) Sorgum x Sudanotu Melezi ve Sudanotu Çeşitlerinde Hasat Zamanının Makro Besin Maddeleri Konsantrasyonlarına Etkisi. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi 7 1 47–58.
IEEE
[1]M. A. Özyazıcı and S. Açıkbaş, “Sorgum x Sudanotu Melezi ve Sudanotu Çeşitlerinde Hasat Zamanının Makro Besin Maddeleri Konsantrasyonlarına Etkisi”, Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, vol. 7, no. 1, pp. 47–58, Feb. 2020, doi: 10.19159/tutad.657183.
ISNAD
Özyazıcı, Mehmet Arif - Açıkbaş, Semih. “Sorgum X Sudanotu Melezi Ve Sudanotu Çeşitlerinde Hasat Zamanının Makro Besin Maddeleri Konsantrasyonlarına Etkisi”. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi 7/1 (February 1, 2020): 47-58. https://doi.org/10.19159/tutad.657183.
JAMA
1.Özyazıcı MA, Açıkbaş S. Sorgum x Sudanotu Melezi ve Sudanotu Çeşitlerinde Hasat Zamanının Makro Besin Maddeleri Konsantrasyonlarına Etkisi. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi. 2020;7:47–58.
MLA
Özyazıcı, Mehmet Arif, and Semih Açıkbaş. “Sorgum X Sudanotu Melezi Ve Sudanotu Çeşitlerinde Hasat Zamanının Makro Besin Maddeleri Konsantrasyonlarına Etkisi”. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, vol. 7, no. 1, Feb. 2020, pp. 47-58, doi:10.19159/tutad.657183.
Vancouver
1.Mehmet Arif Özyazıcı, Semih Açıkbaş. Sorgum x Sudanotu Melezi ve Sudanotu Çeşitlerinde Hasat Zamanının Makro Besin Maddeleri Konsantrasyonlarına Etkisi. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi. 2020 Feb. 1;7(1):47-58. doi:10.19159/tutad.657183

Cited By