Research Article

“Ay’ın Evreleri” Konusunun Fen Bilimleri Dersi Programındaki Yerinin Uzamsal Düşünme Becerisi Gelişimi İle İlişkilendirilmesi

Volume: 36 Number: 2 August 30, 2023
EN TR FR

“Ay’ın Evreleri” Konusunun Fen Bilimleri Dersi Programındaki Yerinin Uzamsal Düşünme Becerisi Gelişimi İle İlişkilendirilmesi

Abstract

Araştırmanın amacı, Ay’ın evreleri konusunun Fen Bilimleri dersi öğretim programındaki yerinin uzamsal düşünme becerisi gelişimi ile ilişkilendirilmesidir. Bu bağlamda, uzamsal düşünme becerisi ile Fen Bilimleri Öğretim Programı’nda 5. sınıfın 1. ünitesinde yer alan Ay’ın evreleri konusunun ortaokul öğrencilerinde anlaşılma durumu ilişkilendirilmiştir. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Kırklareli ilinin Lüleburgaz ilçesine bağlı üç farklı ortaokulda öğrenim gören 5, 6, 7 ve 8. sınıflardan toplam 121 öğrenci araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri “Uzamsal Yetenek Testi” ve “Akademik Başarı Testi” kullanılarak toplanmıştır. Veriler nicel analiz yöntemleri ile SPSS kullanılarak değerlendirilmiştir. Tek yönlü varyans analizi, ilişkisiz örneklemler t-testi, Gabriel ve Hochberg çoklu karşılaştırma testleri, ve Pearson korelasyon analizinden faydalanılmıştır. Araştırma sonucunda, ortaokul öğrencilerinin uzamsal düşünme becerisi %59,4 ortalama ile orta düzeyde bulunmuştur. Uzamsal yönelim, uzamsal ilişkiler ve uzamsal görselleştirme alt boyutlarında da benzer şekilde orta düzeydedir. Bunlarla ilgili beceri düzeyleri %50,2 ile %63,7 arasında değişmiştir. Cinsiyetin uzamsal düşünme becerisi üzerinde alt bileşenler dâhil anlamlı bir etkisi olmadığı tespit edilmiştir (p>0,05). Ancak alt boyutları da dâhil olmak üzere uzamsal düşünme becerisi ve akademik başarı sınıf düzeyinin artması ile birlikte artış göstermektedir. 5. sınıfta %32,9 düzeyinde iken sonraki sınıflarda düzenli bir artış göstermekte ve 8. sınıfta %78,9 düzeyine çıkmaktadır. 6. sınıftaki düzeyin 5. sınıftan anlamlı olarak daha yüksek olduğu bulunmuştur (p<0,05). 7. ve 8. sınıf arasında anlamlı bir fark bulunmamaktadır ancak bu iki sınıftaki beceri, 5. ve 6. sınıf düzeyinden anlamlı olarak daha yüksektir (p<0,05). Buradan hareketle “Ay’ın Hareketleri ve Evreleri” konusunun 5. sınıf yerine ilerleyen sınıf düzeylerinde yer alması öğrencilerin algı düzeyini arttırılabileceği sonucuna ulaşılmıştır.

Keywords

References

  1. Abay, S., Tertemiz, N., & Gökbulut, Y. (2018). Öğretmen adaylarının uzamsal yeteneklerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Necatibey Eğitim Fakültesi Elektronik Fen ve Matematik Eğitimi Dergisi, 12(1), 45-62.
  2. Babaoğlu, M. (2019). 6. sınıf öğrencilerinin Ay’ın evreleri konusundaki algılarının incelenmesi (Yayın No. 560595) [Yüksek lisans tezi, Necmettin Erbakan Üniversitesi]. YÖK. https://tez.yok.gov.tr
  3. Babaoğlu, M., & Babaoğlu, G. (2020). Altıncı sınıf öğrencilerinin Ay’ın evreleri konusundaki algılarının belirlenmesi. Bilim, Teknoloji, Mühendislik, Matematik ve Sanat (J-STEAM) Eğitim Dergisi, 3(2), 44-58.
  4. Baker, S. R. & Talley, L. (1972). The relationship of visualization skills to achievements in freshman chemistry. Journal of Chemical Education, 49(11), 775.
  5. Battista, M. T. (1990). Spatial visualization and gender differences in high school geometry. Journal for Research in Mathematics Education, 21(1), 47-60.
  6. Bodner, G. M., & Guay, R. B. (1997). The Purdue visualization of rotations test. The chemical educator, 2(4), 1-17.
  7. Büyüköztürk, Ş. (2011). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Pegem Akademi.
  8. Cole, M., Wilhelm, J., & Yang, H. (2015). Student moon observations and spatial-scientific reasoning. International Journal of Science Education, 37(11), 1815-1833.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Other Fields of Education

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

August 2, 2023

Publication Date

August 30, 2023

Submission Date

November 18, 2022

Acceptance Date

June 2, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 36 Number: 2

APA
Keskin Abdioğlu, M., & Aydın, M. (2023). “Ay’ın Evreleri” Konusunun Fen Bilimleri Dersi Programındaki Yerinin Uzamsal Düşünme Becerisi Gelişimi İle İlişkilendirilmesi. Journal of Uludag University Faculty of Education, 36(2), 453-474. https://doi.org/10.19171/uefad.1206758
AMA
1.Keskin Abdioğlu M, Aydın M. “Ay’ın Evreleri” Konusunun Fen Bilimleri Dersi Programındaki Yerinin Uzamsal Düşünme Becerisi Gelişimi İle İlişkilendirilmesi. Journal of Uludag University Faculty of Education. 2023;36(2):453-474. doi:10.19171/uefad.1206758
Chicago
Keskin Abdioğlu, Merve, and Miraç Aydın. 2023. “‘Ay’ın Evreleri’ Konusunun Fen Bilimleri Dersi Programındaki Yerinin Uzamsal Düşünme Becerisi Gelişimi İle İlişkilendirilmesi”. Journal of Uludag University Faculty of Education 36 (2): 453-74. https://doi.org/10.19171/uefad.1206758.
EndNote
Keskin Abdioğlu M, Aydın M (August 1, 2023) “Ay’ın Evreleri” Konusunun Fen Bilimleri Dersi Programındaki Yerinin Uzamsal Düşünme Becerisi Gelişimi İle İlişkilendirilmesi. Journal of Uludag University Faculty of Education 36 2 453–474.
IEEE
[1]M. Keskin Abdioğlu and M. Aydın, “‘Ay’ın Evreleri’ Konusunun Fen Bilimleri Dersi Programındaki Yerinin Uzamsal Düşünme Becerisi Gelişimi İle İlişkilendirilmesi”, Journal of Uludag University Faculty of Education, vol. 36, no. 2, pp. 453–474, Aug. 2023, doi: 10.19171/uefad.1206758.
ISNAD
Keskin Abdioğlu, Merve - Aydın, Miraç. “‘Ay’ın Evreleri’ Konusunun Fen Bilimleri Dersi Programındaki Yerinin Uzamsal Düşünme Becerisi Gelişimi İle İlişkilendirilmesi”. Journal of Uludag University Faculty of Education 36/2 (August 1, 2023): 453-474. https://doi.org/10.19171/uefad.1206758.
JAMA
1.Keskin Abdioğlu M, Aydın M. “Ay’ın Evreleri” Konusunun Fen Bilimleri Dersi Programındaki Yerinin Uzamsal Düşünme Becerisi Gelişimi İle İlişkilendirilmesi. Journal of Uludag University Faculty of Education. 2023;36:453–474.
MLA
Keskin Abdioğlu, Merve, and Miraç Aydın. “‘Ay’ın Evreleri’ Konusunun Fen Bilimleri Dersi Programındaki Yerinin Uzamsal Düşünme Becerisi Gelişimi İle İlişkilendirilmesi”. Journal of Uludag University Faculty of Education, vol. 36, no. 2, Aug. 2023, pp. 453-74, doi:10.19171/uefad.1206758.
Vancouver
1.Merve Keskin Abdioğlu, Miraç Aydın. “Ay’ın Evreleri” Konusunun Fen Bilimleri Dersi Programındaki Yerinin Uzamsal Düşünme Becerisi Gelişimi İle İlişkilendirilmesi. Journal of Uludag University Faculty of Education. 2023 Aug. 1;36(2):453-74. doi:10.19171/uefad.1206758


Journal of Uludag University Faculty of Education ©2025 by Bursa Uludag University is licensed under CC BY-NC 4.0