Farklı Sıcaklıklarda Uygulanan Normalizasyon Isıl İşlem Şartlarının Küresel Grafitli Dökme Demir Mikro yapı ve Mekanik Özelliklerine Etkisi
Abstract
Yapılan çalışmada, farklı normalizasyon sıcaklık (850-900-950˚C) şartları altında, küresel grafitli dökme demir (KGDD) malzemesinin, mikro yapı ve mekanik özellikleri araştırılmıştır. Bu amaçla KGDD malzemesine ait mikro yapısal incelemeler ve çekme testi açısından, mikro yapı-sertlik ve standart çekme deney numuneleri hazırlanmıştır. Hazırlanan deney numuneleri, döküm sonrası (ısıl işlem öncesi) malzeme mikro yapı ve mekanik özelliklerine kıyasla, belirtilen normalizasyon sıcaklıklarına ısıtılmıştır. 30 dakika süre ile tavlama işlemi sonrası, deney numuneleri serbest hava ortamında oda sıcaklığına soğutulmuştur. Deney numunelerinin mikroyapısal karakterizasyonu bakımından optik ve taramalı elektron mikroskobu (SEM) çalışmalarda kullanılmıştır. Sertlik ve çekme özellikleri için sırasıyla Rockwell sertlik cihazı (HRA588-60kg yük) ve Shimadzu marka çekme test cihazı kullanılarak 1mm/dakika çekme hızı altında ölçümler gerçekleştirilmiştir. Normalizasyon sıcaklık artışına bağlı olarak KGDD malzemesinin sertlik değerlerinin arttığı görülürken, çekme dayanımlarında ise bir azalma olduğu belirlenmiştir.
Keywords
References
- Buğday G., Kılıçlı V., Erdoğan M., “Ara kritik östenitleme sıcaklıklarından kademeli östemperleme ısıl işleminin küresel grafitli dökme demirlerin mikroyapı ve mekanik özellikleri üzerine etkisi”, 15th International Materials Symposium, Pamukkale University, 2014.
- Cevher, Ö., “Dökme demirlerde sert faz oluşumunun önlenmesi ve giderilmesi”, Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Sakarya, 3-5, 2006.
- Çakır, M. C., Bayram, A., Işık, Y., ve Salar, B., “The effects of austempering, temperature and time on to the machinability of austempered ductile iron”, Materials, Science & Engineering, 2005.
- Çetin B., Meco H., Davut K., Arslan E., Uzun M.C., “Microstructural Analysis of Austempered Ductile Iron Castings”, Hittite Journal of Science and Engineering, 3 (1) 29-34, 2016.
- Erdoğan, M., Güneş, İ., Başpınar, M. S., “Lamel Grafitli Dökme Demir Yüzeylerinin MoSi2 ile Yüzey Modifikasyonu”, Makine Teknolojileri Elektronik Dergisi, Cilt: 7, No: 3, (45-54), 2010.
- Ertürk S.O., Umruoğlu l.C., Özel A., “Determination of Feederless Casting Limits by Thermal Analysis in Cast Iron”, Special Issue of the 6th International Congress & Exhibition (APMAS2016), Maslak, Istanbul, Turkey, June 1–3, 2016.
- Goodrich, G. M., “Heat treatment of iron castings”, Iron castings Engineering Handbook, AFS, Prited in the United States of America, 271-298, 2003.
- Hasırcı, H., “Östemperlenmiş küresel grafitli dökme demirlerde alaşım elementleri (Cu ve Ni) ve östemperleme süresinin mikro yapı ve mekanik özellikler üzerine etkileri” , Yüksek Lisans Tezi, Ankara Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara, 1-30, 2000.Hasırcı H., “Mekanik Titreşimin Küresel Grafitli Dökme Demirlerin Mikroyapı ve Mekanik Özelliklerine Etkileri”, Politeknik Dergisi, 20 (2) : 275-282, 2017.
- Işık Y., “The performance evalution of ceramic and carbide cutting tools in machining of austemepered ductile irons”, Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, Cilt 19, Sayı 2, 2014.
- Kaçal A., Gülesin, M., Melek, F., “GGG 40 Küresel Grafitli Dökme Demirlerin İnce Tornalama Operasyonlarında Kesme Kuvvetlerinin ve Yüzey Pürüzlülüğünün Değerlendirilmesi”, Politeknik Dergisi, Cilt:11 Sayı: 3 s.229-234, 2008.