Research Article

Ankara Vilayetinde Yolsuzluk ve Kaçakçılık Üzerine Bazı Tespitler (1908-1918)

Volume: 5 Number: 1 March 9, 2020
EN TR

Ankara Vilayetinde Yolsuzluk ve Kaçakçılık Üzerine Bazı Tespitler (1908-1918)

Abstract

Tarihsel süreç içinde her devlette olduğu gibi Osmanlı Devleti’nde de bazı yolsuzluk olaylarına şahit olunmuştur. Devlet her daim yolsuzluğun önüne geçebilmek için bazı yasal düzenlemeler yapmıştır. Özellikle Tanzimat ve Meşrutiyet sürecinde yapılan düzenlemeler yolsuzluğun önlenebilmesi açısından son derece önemlidir. Ancak yapılan bu düzenlemeler yolsuzluk, rüşvet, zimmete para geçirme, irtikâp gibi kamusal ve toplumsal ahlakı zedeleyen olayları engelleyememiştir. Kamu düzenine zarar veren bir başka olgu da kaçakçılıktır. Kaçakçılık ülke genelinde her ne kadar kıyı kesimlerde yoğun olarak görülse de iç kesimler de bundan etkilenmiştir. Anadolu ulaşım ağı içerisinde önemli bir konuma sahip olan Ankara vilayeti, kaçakçılığın geçiş güzergâhlarından biri olmuştur. Bu minvalde, çok yaygın olmamakla birlikte vilayette, kaçakçılık, özellikle de tütün kaçakçılığına ilişkin vakalara şahit olunmuştur. Bununla birlikte Ankara’nın, incelenen dönemde, kaçak tütünün pazarlanması ve tüketilmesi açısından da bir pazar konumunda olduğu söylenebilir. Ekonomik, sosyal ve ahlaki çürümenin bir sonucu olan yolsuzluk ve kaçakçılık olgusu, Osmanlı Devleti’nin dağılma sürecinde hem merkezde hem de taşrada kamu düzeninin sağlıklı şekilde işlemesinin önündeki önemli sorunlardandır. Bu sorunlar zaman zaman Ankara vilayetinde de görülmüş ve toplumsal huzuru olumsuz yönde etkilemiştir. Yolsuzluk ve kaçakçılık vakalarının Ankara vilayetine yansımalarının ele alındığı bu çalışmanın kuramsal çerçevesi, yolsuzluk, rüşvet, zimmetine para geçirme, kaçakçılık (özellikle tütün kaçakçılığı) kavramları üzerine inşa edilmiştir. Çalışmanın temel amacı, incelenen dönemde Ankara vilayetinde meydana gelen yolsuzluk ve kaçakçılık vakalarını, merkezi hükümet ile yerel yönetimin bu konudaki tutumunu ve toplumun bundan nasıl etkilendiğini arşiv belgeleri ışığında ortaya koyabilmektir.

Keywords

References

  1. Arşiv Belgeleri Başbakanlık Osmanlı Arşivi BOA, DH. İD. 181/1. BOA, DH. İD. 218/53. BOA, DH. İD. 218/30. BOA, DH. İD. 94/19. BOA, DH. İD. 94/68. BOA, DH. İD. 94/16. BOA, DH. İD. 95/42. BOA, DH. İD. 94/19. BOA, DH. İD. 94/19. BOA, DH. İD. 94/68. BOA, DH. İD. 94/16. BOA, DH. İD. 94/19. BOA, DH. İD. 94/35. BOA, DH. MTV. 19/12. BOA, DH. MTV. 21/77. BOA, DH. MTV. 21/85. BOA, DH. MTV. 21/12. BOA, DH. MTV. 21/70. BOA, DH. MTV. 36/13. BOA, DH. MTV. 36/42. BOA, DH. MTV. 49/15. BOA, DH. MTV. 20/18. BOA, DH. MTV. 21/73. BOA, DH. MTV. 49/30. BOA, DH. MTV. 62/7. BOA, DH. MTV. 18/90. BOA, DH. MKT. 2732/5. BOA, DH. MKT. 1266/53. BOA, DH. MKT. 2677/11. BOA, DH. MKT. 2732/5. BOA, DH. EUM. EMN. 80/15. BOA, DH. EUM. EMN. 87/46. BOA, DH. EUM. EMN. 5/55. BOA, BEO, 4200/314996. BOA, BEO. 3081/231027. BOA, BEO. 3081/231027. BOA, Y. MTV. 310/181. BOA, Y. MTV. 310/181. BOA, DH. MUİ. 23/70. BOA, DH. İ. UM. 83/1. BOA, DH. ŞFR. 56/297. BOA, DH. ŞFR. 79/159. BOA. DH. EUM. 6. Şb. 37/49.
  2. Süreli Yayınlar Takvim-i Vekayi, 19 Haziran 1917.
  3. Kitap ve Makaleler Akpınar, Mehmet, “Reji Uygulamalarına Bir Tepki: Tütün Kaçakçılığı”, Türkler, Cilt 14, Yeni Türkiye Yayınları, Ankara, 2002. Ali Haydar Mithat, Hatıralarım 1872-1946, İstanbul: Akçit Yayın, 1946. Demiryürek, Halim, Ertuğrul Sancağı (1900-1918), Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Yayınları, Bilecik, 2015. Gökdemir, Oktay, Aydın Vilayetinde Tütün Rejisi, Basılmamış Doktora Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü, İzmir 1994. Kırlı, Cengiz, Yolsuzluğun İcadı, Verita Yayınları, İstanbul, 2015. Mumcu, Ahmet, Osmanlı Devleti’nde Rüşvet (Özellikle Adli Rüşvet), Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları No. 252, Ankara, 1969. Özsemerci, Kemal, Türk Kamu Yönetiminde Yolsuzluklar, Nedenleri, Zararları ve Çözüm Önerileri, Sayıştay Başkanlığı, Ankara, 2003. TEPAV, Yolsuzlukla Mücadele, 2. Basım, Matsa Basımevi, Ankara, 2006. Türk Hukuk Lugatı, 3. Basım, Başbakanlık Basımevi, Ankara, 1991. Yılmaz, Yılmaz, Osmanlı İmparatorluğu’nda Tütün, Basılmamış Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi, Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, İstanbul, 2005.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Publication Date

March 9, 2020

Submission Date

December 16, 2019

Acceptance Date

January 30, 2020

Published in Issue

Year 2020 Volume: 5 Number: 1

APA
Sarıay, E. (2020). Ankara Vilayetinde Yolsuzluk ve Kaçakçılık Üzerine Bazı Tespitler (1908-1918). Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi, 5(1), 411-440. https://doi.org/10.24186/vakanuvis.670218
AMA
1.Sarıay E. Ankara Vilayetinde Yolsuzluk ve Kaçakçılık Üzerine Bazı Tespitler (1908-1918). VAKANUVIS. 2020;5(1):411-440. doi:10.24186/vakanuvis.670218
Chicago
Sarıay, Erciment. 2020. “Ankara Vilayetinde Yolsuzluk Ve Kaçakçılık Üzerine Bazı Tespitler (1908-1918)”. Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi 5 (1): 411-40. https://doi.org/10.24186/vakanuvis.670218.
EndNote
Sarıay E (March 1, 2020) Ankara Vilayetinde Yolsuzluk ve Kaçakçılık Üzerine Bazı Tespitler (1908-1918). Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi 5 1 411–440.
IEEE
[1]E. Sarıay, “Ankara Vilayetinde Yolsuzluk ve Kaçakçılık Üzerine Bazı Tespitler (1908-1918)”, VAKANUVIS, vol. 5, no. 1, pp. 411–440, Mar. 2020, doi: 10.24186/vakanuvis.670218.
ISNAD
Sarıay, Erciment. “Ankara Vilayetinde Yolsuzluk Ve Kaçakçılık Üzerine Bazı Tespitler (1908-1918)”. Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi 5/1 (March 1, 2020): 411-440. https://doi.org/10.24186/vakanuvis.670218.
JAMA
1.Sarıay E. Ankara Vilayetinde Yolsuzluk ve Kaçakçılık Üzerine Bazı Tespitler (1908-1918). VAKANUVIS. 2020;5:411–440.
MLA
Sarıay, Erciment. “Ankara Vilayetinde Yolsuzluk Ve Kaçakçılık Üzerine Bazı Tespitler (1908-1918)”. Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi, vol. 5, no. 1, Mar. 2020, pp. 411-40, doi:10.24186/vakanuvis.670218.
Vancouver
1.Erciment Sarıay. Ankara Vilayetinde Yolsuzluk ve Kaçakçılık Üzerine Bazı Tespitler (1908-1918). VAKANUVIS. 2020 Mar. 1;5(1):411-40. doi:10.24186/vakanuvis.670218

Cited By


 This work is licensed under a Creative Commons BY-NC-SA 2.0 (Attribution-Non Commercial-Share Alike)