Year 2020, Volume 27 , Issue 1, Pages 21 - 34 2020-03-24

AHP ile Bütünleşik Gri İlişkisel Analiz Yöntemi ile Makine Seçimi: Tarım Makinaları Üretim İşletmesinde Bir Uygulama
Machine Selection Using Integration of AHP and Grey Relational Analysis: Application in Agricultural Machinery Production Enterprise

Beran GÜLÇİÇEK TOLUN [1] , Ayça TÜMTÜRK [2]


Hız, kalite, maliyet, satış sonrası hizmet gibi çok sayıda kriter açısından farklılık gösteren makineler içinden en uygun makinenin seçimi işletmeler için çok önemli ve karmaşık bir sorundur. Birçok kriterin göz önünde bulundurularak verilmesi gereken bir karar olduğu için etkin bir karar verme sürecine ihtiyaç vardır ve bu konuda çok kriterli karar verme teknikleri çözüm aracı olarak kullanılabilmektedir. Bu çalışmada birçok kriteri göz önünde bulundurarak makine alması gereken bir işletmenin makine seçim problemine çözüm üretilmesi amaçlanmıştır. Yönetici gözündeki önceliklerinin farklılığı nedeni ile makine alımında dikkate alınan kriterlerin AHP ile ağırlıklandırılması uygun görülmüştür. İşletme tarafından belirlenmiş olan farklı alternatifler arasından seçim yapılabilmesi için de Gri İlişkisel Analiz yardımı ile en uygun olanının seçilmesi sağlanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Çok Kriterli karar verme, AHP, GİA, Makine seçimi
JEL Sınıflandırması: C02, C44, L64

Choosing the most suitable machine among the machines differ in terms of numerous criteria such as speed, quality, cost and after-sales service is a very complicated and important problem for the firms. Since multiple criteria need to be taken into consideration when making decisions, an effective decision-making process is needed, and multi-criteria decision-making techniques can be used as a solution tool. In this study, it is aimed to solve the machine selection problem of an enterprise which should consider many criteria. The criteria considered in the purchasing, weighted with AHP due to the different priorities of criteria in the eyes of the manager. In order to be able to choose from different alternatives, the most appropriate one was provided with the help of Gray Relational Analysis.
Key Words: Multi-Criteria Decision Making, AHP, GİA, Machine selection
JEL Classification: C02, C44, L64
  • Arslan, R., Bircan, H., Arslan Ö., (2017), “ Tekstil Firmalarında Finansal Performansın Analitik Hiyerarşi Prosesi İle Ağırlıklandırılmış Gri İlişkisel Analiz Yöntemiyle Değerlendirilmesi”, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İiktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt:7, Sayı:2, ss: 19-36.
  • Çakır, E.,Akar, S., (2017),Bütünleşik Swara–Topsis Yöntemi ile Makine Seçimi: Bir Üretim İşletmesinde Uygulama”, International Journal of Academic Value Studies, Vol: 3, Issue: 13, pp. 206-216
  • Ecemiş, O., ve Yaykaşlı, M., (2018), “Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleriyle Sürdürülebilir Tedarikçi Seçimi Ve Bir Uygulama, Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, Yıl: 6, Sayı: 83,ss:382-399.
  • Korucuk, S., (2018), “Soğuk Zincir Taşımacılığı Yapan İşletmelerde 3PL Firma Seçimi: İstanbul Örneği”, Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Sayı: 16, ss:341-365.
  • Köse, E., Erol, S., Temiz, İ. (2010). Grey System Approach For EOQ Models. Sigma, 28, 298-309.
  • Kuo, Y., Yang, T., & Huang, G. W. (2008). The use of grey relational analysis in solving multiple attribute decision-making problems. Computers & industrial engineering, 55(1), 80-93.
  • Lee, W. S., & Lin, Y. C. (2011). Evaluating and ranking energy performance of office buildings using Grey relational analysis. Energy, 36(5), 2551-2556.
  • Li, G. D., Yamaguchi, D., & Nagai, M. (2007). A grey-based decision-making approach to the supplier selection problem. Mathematical and computer modelling, 46(3-4), 573-581.
  • Organ, A. ve Yalçın, E., (2017), “ An Integrated Approach Based on Fuzzy Ahp andGrey Relational Analysis for Heating Source Selection, European Scientific Journal May, ss:221-232.
  • Pancaroğlu, M., S., (2018), Akıllı Telefon Seçim Faktörlerinin Bütünleşik Yapısal Eşitlik Modeli - Analitik Hiyerarşi Süreci ile İncelenmesi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, SBE, Yüksek Lisans tezi.
  • Saaty, T. (1986), “Axiomatic Foundation of the Analytic Hierarchy Process”, Management Science; V: 32; N: 7; ss:841- 855
  • Saaty, T. L. (2005). Theory and applications of the analytic network process: Decision making with benefits, opportunities, costs, and risks. Pittsburgh: RWS Publications.Said, F.S., Harputlugil, T., (2019), “A Research on Selecting the Green Building Certification System Suitable for Turkey”, GRID - Mimarlık Planlama ve Tasarım Dergisi, Cilt:2, Sayı:1, ss:25-53.
  • Samvedi, A., Jain V., Chan, T., S., (2012), “An integrated approach for machine tool selection using fuzzy analytical hierarchy process and greyrelational analysis, International Journal of Production Research, Vol:50, No:12, pp:3211-3221.
  • Senger, Ö., & Albayrak, Ö. K. (2016). Gri İlişki Analizi Yöntemi İle Personel Değerlendirme Üzerine Bir Çalışma.Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi,Cilt:9, Sayı:17, ss:235-258.
  • Şahin, Y. ve Aydemir, E., (2019), “ Akıllı Telefon Teknik Özellik Önem Derecelerinin AHP Ağırlıklı Gri İlişkisel Analiz Yöntemi ile Belirlenmesi”, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi, C. 14, S. 1,ss: 225 – 238.
  • Şahin, Y. ve İpek, Ç., (2018), “ Ahp Temelli Gri İlişkisel Analiz Yöntemi ile Konut Seçimi, Gümüşhane Üniversitesi sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt:9, Sayı:25, ss:153-172.
  • Şeker, A., Yurdakul, M., (2014), “Bulanık Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Alışılmamış İmalat Yöntemlerinin Seçiminde Kullanılması”, Journal of the Faculty of Engineering and Architecture of Gazi University Cilt 29, No 3, 589-603, 2014 Vol 29, No 3, ss:589-603
  • Tayyar, N., Akcanlı, F., Genç, E., Erem, I., (2014), “BİST’e Kayıtlı Bilişim ve Teknoloji Alanında Faaliyet Gösterenİşletmelerin Finansal Performanslarının Analitik HiyerarşiProsesi (AHP) ve Gri İlişkisel Analiz (GİA) YöntemiyleDeğerlendirilmesi, Muhasebe ve Finansman Dergisi, Ocak sayısı, ss:19-40.
  • Türkbey, O. (2003). Çok Amaçlı Makina Sıralama Problemi İçin Bir Bulanık Güçlü Metod. Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Fen ve Mühendislik Dergisi, 5(3), 81-98.
  • Xiao, X. C., Wang, X. Q., Fu, K. Y., & Zhao, Y. J. (2012). Grey relational analysis on factors of the quality of web service. Physics Procedia, 33, 1992-1998.
Primary Language tr
Subjects Social
Journal Section Articles
Authors

Author: Beran GÜLÇİÇEK TOLUN (Primary Author)
Country: Turkey


Orcid: 0000-0002-7576-2953
Author: Ayça TÜMTÜRK

Dates

Publication Date : March 24, 2020

APA GÜLÇİÇEK TOLUN, B , TÜMTÜRK, A . (2020). AHP ile Bütünleşik Gri İlişkisel Analiz Yöntemi ile Makine Seçimi: Tarım Makinaları Üretim İşletmesinde Bir Uygulama. Yönetim ve Ekonomi: Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi , 27 (1) , 21-34 . DOI: 10.18657/yonveek.610281