Research Article

“Balcı” Aspir (Carthamus tinctorius L.) Çeşidinin in vitro Sürgün Uçlarının Mikroçoğaltımı ve Köklendirilmesi Üzerine Oksin ve Sitokininlerin Etkisi

Volume: 28 Number: 4 December 31, 2018
EN TR

“Balcı” Aspir (Carthamus tinctorius L.) Çeşidinin in vitro Sürgün Uçlarının Mikroçoğaltımı ve Köklendirilmesi Üzerine Oksin ve Sitokininlerin Etkisi

Öz

Bu çalışmada, linoleik tipte olan Balcı aspir çeşidinin, mikroçoğaltımı ve köklendirilmesi üzerine bazı sitokinin (BAP ve Kin) ve oksinlerin (NAA ve IAA) etkisi incelenerek in vitro çoğaltım protokolünün geliştirilmesi amaçlanmıştır. Başlangıç materyali olarak, in vitro koşullarda çimlendirilen olgun tohumlardan elde edilen steril fidelerin sürgün uçları kullanılmıştır. Sürgün uçları mikroçoğaltım için, BAP ve Kin’in farklı konsantrasyonlarının (0.0, 0.5, 1.0, 2.0 ve 4.0 mg/L) bulunduğu MS besi ortamında kültüre alınmıştır. Elde edilen sürgünler köklendirme aşamasında farklı NAA ve IAA (0.0, 0.5, 1.0 ve 2.0 mg/L) konsantrasyonlarını içeren MS besi ortamına transfer edilmiştir. BAP konsantrasyonları arasında en iyi sürgün çoğaltımı, eksplant başına 5.33 adet sürgün ile 0.5 mg/L BAP’lı ortamdan elde edilirken, Kin uygulamalarında ise 3.75 adet sürgün ile 0.5 mg/L Kin ve 3.33 adet sürgün ile 4.0 mg/L Kin içeren ortamdan elde edilmiştir. Ancak BAP uygulamalarının genelinde ve 4.0 mg/L Kin uygulamasında oluşan sürgünlerde vitrifikasyon olduğu belirlenmiştir. Bu nedenle, 0.5 mg/L Kin ile desteklenmiş MS besi ortamının Balcı aspir çeşidinin in vitro sürgün çoğaltımı için en ideal ortam olduğu tespit edilmiştir. En iyi kök oluşumunun, eksplant başına 20 adet ile 2.0 mg/L NAA içeren ortamda kültüre alınan sürgünlerde olduğu saptanmıştır. Elde edilen köklü fideler torf – perlit karışımı içeren saksılara dikilerek toprağa adaptasyonu sağlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Başalma D, Uranbey S, Mirici S, Kolsarici Ö (2007). TDZ x IBA induced shoot regeneration from cotyledonary leaves and in vitro multiplication in safflower (Carthamus tinctorius L.). African Journal of Biotechnology, 8: 960–966.
  2. Birben F (2015). Doğal Vejetasyondan Seçilen Aspir (Carthamus tinctorius L.) Hatlarında Verim, Kalite Ve Bazı Bitkisel Özelliklerin Belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, 63 s., Konya.
  3. Culpan E (2015). Gibberellik Asit Ve Salisilik Asit Uygulamalarının Aspir (Carthamus tinctorius L.)’in Tohum Verimi Ve Kalite Özelliklerine Etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Namık Kemal Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü,58 s., Tekirdağ.
  4. Fan L, Guo M (2013). Progress of Safflower (Carthamus tinctorius L.) Regeneration through Tissue Culture. Journal of Medical Colleges of Pl. 289-301.
  5. Ghasempour HR, Soheilikhah Zh, Zeberjadi AR, Ghasempour S, Karimi N (2014). In vitro Micropropagation, Callus İnduction and Shoot Regeneration in Safflower L. cv. Lesaf. Iranian Journal Of Plant Physiology. 4 (2): 999-1004.
  6. Kanar Y (2016). Kahramanmaraş Koşullarında Bazı Aspir (Carthamus tinctorius) Çeşitlerinin Verim ve Verim Unsurlarının Belirlenmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi. 56 s., Kahramanmaraş.
  7. Karaaslan D, Hakan M (2007). Diyarbakır Koşullarında Aspir İçin En Uygun Yazlık Ekim Zamanının Ve Çeşitlerinin Belirlenmesi. Türkiye VII. Tarla Bitkileri Kongresi. 665-668. Erzurum.
  8. Kaya Ş (2017). Aspir (Carthamus Tinctorius L.) Bitkisi Balcı Çeşidinin Doku Kültürüyle In Vıtro Çoğaltımı. Yıldız Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Moleküler Biyoloji ve Genetik Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi. 59 s., İstanbul.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

Atike Hamidi Birecikli This is me
Türkiye

Publication Date

December 31, 2018

Submission Date

July 12, 2018

Acceptance Date

November 28, 2018

Published in Issue

Year 2018 Volume: 28 Number: 4

APA
Hamidi Birecikli, A., & Akbaş, F. (2018). “Balcı” Aspir (Carthamus tinctorius L.) Çeşidinin in vitro Sürgün Uçlarının Mikroçoğaltımı ve Köklendirilmesi Üzerine Oksin ve Sitokininlerin Etkisi. Yuzuncu Yıl University Journal of Agricultural Sciences, 28(4), 438-443. https://doi.org/10.29133/yyutbd.443012

Cited By

Creative Commons License
Yuzuncu Yil University Journal of Agricultural Sciences by Van Yuzuncu Yil University Faculty of Agriculture is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.