Kargı Kamışı (Arundo donax L.)’nda Tuz Stresinin Morfolojik ve Fizyolojik Özelliklere Etkisi
Öz
Tuzluluk,
dünyada sulanabilir tarım alanlarının %20’den fazlasında görülen ve özellikle
kurak-yarı kurak tarım alanlarını tehdit eden önemli bir abiyotik stres
faktörüdür. Bu çalışmada, 0-kontrol, 50, 100, 150, 200 ve 250 mM NaCl tuz
yoğunluklarının kargı kamışı (Arundo
donax L.)’na etkileri incelenmiştir. Sulamaya öncelikle 50 mM tuz
konsantrasyonu ile başlanarak son doz olan 250 mM’a ulaşılmıştır. Kargı
kamışının stres karşısında gösterdiği tepkiler bitkinin erken gelişim döneminde
gözlemlenmiştir. Araştırmada, yaprak zararlanma indeksi, bitki yaş ve kuru
ağırlığı, kök yaş ve kuru ağırlığı, yaprak sayısı ve alanı, bitki boyu, sap
kalınlığı, yaprak su potansiyel içeriği, klorofil değeri ile sodyum (Na),
potasyum (K) ve kalsiyum (Ca) içerikleri belirlenmiştir. Kargı kamışı farklı
tuz konsantrasyonlarına karşı tolerans bakımından geniş bir varyasyon
göstermiştir. Artan tuz konsantrasyonları ile birlikte bitkide morfolojik
özellikler bakımından gerilemeler olmuş, bu etki özellikle 100 mM tuz
konsantrasyonu ile etkisini göstermiş ve en düşük değerler 250 mM dozunda elde
edilmiştir. En yüksek yaprak zararlanma indeksi (0-5 skalası) değerleri 250 mM
konsantrasyonunda elde edilmiştir. Kontrol gruplarına göre yaprak yaş ve kuru
ağırlıklarında sırasıyla %27 ve %60, kök yaş ve kuru ağırlıklarında ise %13 ve
%77 oranında azalmalar tespit edilmiştir. Yaprak oransal su içeriği kontrol
bitkilerinde %85 olarak saptanırken, bu değer 250 mM konsantrasyonunda %52.5
olarak belirlenmiştir. Artan tuz stresine bağlı olarak klorofil içerikleri ile
potasyum (K) ve kalsiyum (Ca) iyonlarında azalmalar görülürken, sodyum (Na)
iyonlarında ise artış meydana gelmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara
göre, yüksek tuzluluk bitki büyüme ve gelişmesini olumsuz yönde etkilemiş, 150
mM NaCl konsantrasyonunun bitki gelişimi üzerinde kritik doz olduğu sonucuna
varılmıştır.
Anahtar Kelimeler
References
- Acosta-Motos JR, Ortuño MF, Bernal-Vicente A, Diaz-Vivancos P, Sanchez-Blanco MJ, Hernandez JA (2017). Plant responses to salt stress: adaptive mechanisms. Agron. 7 (1): 18. DOI:10.3390/agronomy7010018.
- Alzahrani Y, Kusvuran A, Alharby HF, Kusvuran S, Rady MM (2018). The defensive role of silicon in wheat against stress conditions induced by drought, salinity or cadmium. Ecotoxicol Environ Safety. 154: 187-196.
- Angelini LG, Ceccarini L, Nasso NN, Bonari E (2009). Comparison of Arundo donax L. and Miscanthus x giganteus in a long-term field experiment in Central Italy: Analysis of productive characteristics and energy balance. Biomass Bioenergy. 33: 635-643.
- Anonim (2010). European Commission Report. Report from the Commission to the Council and the European parliament, Brussels.
- Anonim (2012). İklim Değişikliği Ulusal Eylem Planı 2011-2023, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Ankara.
- Bayat RA, Kuşvuran Ş, Ellialtıoğlu ŞŞ, Üstün AS (2014). Tuz stresi altındaki genç kabak (Cucurbita pepo L. ve C. moschata Poir.) bitkilerine uygulanan prolin’in, antioksidatif enzim aktiviteleri üzerine etkisi. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi. 1: 25-33.
- Christou M, Papavassiliou D, Alexopoulou E, Chatziathanassiou A (1998). Biomass for Energy and Industry: Proocedings of the International Conference, 8-11 June, Würzburg, Germany.
- Daşgan HY, Koç S 2009. Evaluation of Salt Tolerance in common bean genotypes by ion regulation and searching for screening parameters. J Food Agric Environ. 7 (2): 363-372
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Engineering
Journal Section
Research Article
Authors
Şebnem Kuşvuran
0000-0002-1270-6962
Türkiye
Recep İrfan Nazlı
This is me
0000-0002-6416-6603
Türkiye
Veyis Tansı
This is me
0000-0003-0613-4125
Türkiye
Publication Date
June 28, 2019
Submission Date
December 19, 2018
Acceptance Date
April 18, 2019
Published in Issue
Year 2019 Volume: 29 Number: 2
