Yüksek Sıcaklığın Fasulyede Enzim, Klorofil ve İyon Değişimine Etkisi
Öz
|
|
Fasulye yetiştiriciliğinde
yüksek sıcaklık birim alan verimini ve kaliteyi olumsuz etkileyen stres
faktörlerinin başında gelmektedir. Bu çalışmada üretim dönemindeki yüksek
sıcaklık nedeniyle fasulyede oluşacak verim ve kalite düşüşlerini aza
indirgemek amacıyla tolerant ve duyarlı genotiplerin enzim, klorofil ve iyon
içeriklerinin belirlenmesi önem arz etmektedir. Çalışmada yüksek sıcaklık stresine
tolerant (Yakutiye ve V-a1) ve duyarlı (Zulbiye ve T7) fasulye genotiplerinde
beş ayrı dönemindeki yüksek sıcaklık stresinin değişimleri incelenmiştir.
Fasulye tohumları, 2:1 oranında torf:perlit karışımı içeren 2 litrelik
saksıların her birinde üç bitki olacak şekilde ekilmiştir. Bitkiler 3 gerçek
yapraklı aşamaya ulaştığında yüksek sıcaklık stresine maruz bırakmak amacıyla
sera içindeki yüksek tünele nakledilmişlerdir. Bitkilerin tünele aktarıldığı
gün sıfırıncı (0.) gün kabul edilmiştir. Söz konusu genotiplerin katalaz (CAT),
süper oksid dismutaz (SOD), askorbat peroksidaz (APX), malondialdehit (MDA),
Klorofil-a, Klorofil-b ve toplam klorofil, K, Ca ve Na iyon içeriklerinin yüksek
sıcaklık stresinin 0., 2., 4., 6. ve 8. günlerindeki değişimleri incelenmiştir. İncelenen
parametrelerin yüksek sıcaklık stresi sonucunda fasulye genotiplerinde klorofil
ve iyon seviyeleri kontrol grubundaki genotiplere nazaran düşerken enzim
seviyelerinde ise artışlar olmuştur.
Anahtar Kelimeler
Phaseolus vulgaris,yüksek sıcaklık stresi,antioksidant,enzim
References
- Aktaş, H., 2002. Biberde Tuza Dayanıklılığın Fizyolojik Karakterizasyonu ve Kalıtımı. Ç.Ü. Fen Bilimleri Enst. Doktora Tezi, Adana, 105 sayfa
- Almeselmani, M., Deshmukh, P. S., Sairam, R. K., Kushwaha, S. R., Singh, T. P., 2006. Protective role of antioxidant enzymes under high temperature stress. Plant Science, 171(3), 382-388.
- Amira, M.S., Qados, A., 2011. Effect of salt stress on plant growth and metabolism of bean plant Vicia faba (L.). Journal of The Saudi Society of Agricultural Sciences. 10,7-15.
- Barnabás, B., Jäger, K., & Fehér, A. (2008). The effect of drought and heat stress on reproductive processes in cereals. Plant, cell & environment, 31(1), 11-38.
- Çerçioğlu, M., Yağmur, B., Kara, R. S., Okur, B., 2017. Agro-Endüstriyel Kompost ve Ahır Gübresinin Biber (Capsicum annuum L.) Yetiştiriciliğinde Toprağın Bazı Kimyasal Özellikleri ile Verim Üzerine Etkisi. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi (1) 71-77 ISS 1018 - 8851
- Georgieva, K., Szigeti, Z., Sarvari, E., Gaspar, L., Maslenkova, L., Peeva, V., Tuba, Z., 2007. Photosynthetic activity of homoiochlorophyllous desiccation tolerant plant Haberlea rhodopensis during dehydration and rehydration. Planta, 225(4): 955-964.
- Gonzalez, C. J., Pastenes, C., 2012. Water-stress-induced thermotolerance of photosynthesis in bean (Phaseolus vulgaris L.) plants: The possible involvement of lipid composition and xanthophyll cycle pigments. Environmental and Experimental Botany, 77, 127-140.
- Güler, N. S., Sağlam, A., Demiralay, M., Kadioğlu, A., 2012. Apoplastic and symplastic solute concentrations contribute to osmotic adjustment in bean genotypes during drought stress. Turk J Biol, 36: 151-160.
- Güneri Bağcı, E., 2010. Nohut Çeşitlerinde kuraklıkğa bağlı oksidatif stresin fizyolojik ve biyokimyasal parametrelerle belirlenmesi (Doktora tezi basılmamış). Ankara üniversitesi Fen Bilimleri Fakültesi, s. 403 Ankara.
- Ekincialp A. Sensoy S. 2013. Van Gölü Havzası fasulye genotiplerinin bazı bitkisel özelliklerinin belirlenmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 23(2), 102-111.