Farklı Yerel Bezelye (Pisum sativum L.) Hatlarının Bakteriyel Yanıklık Hastalığına Reaksiyonu
Öz
Pseudomonas
syringae pv.
pisi bezelyede bakteriyel yanıklık
hastalığına neden olan patojen bir bakteridir. Hastalık, bezelye yetiştirilen
pek çok ülkede görülen ve serin, yağışlı ve don olaylarının olduğu yerlerde
duyarlı çeşitlerde yıkıcı zararlara neden olabilmektedir. Hastalıkla mücadelede dayanıklı çeşit seçimi ve sağlıklı
tohum kullanımı ilk adım olmalıdır. Bu
çalışmanın amacı, 29 farklı yerel bezelye hattının
bakteriyel yanıklık hastalığına reaksiyonunun saksı ve Adana ilinde iki farklı
lokasyonda kurulan tarla denemeleriyle belirlenmesidir. Çalışmada, Doğu Akdeniz
Tarımsal Araştırma Enstitüsü tarafından 19 farklı ilden toplanan 29 farklı
yerel bezelye hattı ile iki çeşit (Jof ve Carina) kullanılmıştır. Üç farklı Pseudomonas
syringae pv. pisi izolatından hazırlanan bakteriyel süspansiyon bezelye
yapraklarına püskürtülerek hastalık düzeyi 0-5 skalası kullanılarak
değerlendirilmiştir. Yapılan çalışma sonucuna göre, dokuz yerel bezelye hattı ve kontrol
olarak testlenen Carina çeşidi duyarlı, yerel hatlardan 18 tanesi ve diğer bir kontrol
çeşidi Jof orta duyarlı, Konya yöresine ait üç bezelye hattı ise az duyarlı
olarak bulunmuştur. Hastalıklara
dayanıklı yerel çeşit geliştirme çalışmalarında Konya 153, Konya 154 ve Konya 155 isimli hatların
ıslah çalışmalarına dahil edilmesinin uygun olacağı belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Pseudomonas syringae pv. pisi,bezelye,duyarlılık,dayanıklılık
References
- Aysan, Y. 2008 Bezelyede bakteriyel yanıklık hastalığı. In: Bitki Bakteri Hastalıkları (Eds: H. Saygılı, F. Şahin ve Y. Aysan), İzmir, s. 109-111.
- Benlioğlu, K., Ü. Özyılmaz ve D. Ertan, 2010. First report bacterial blight caused by Pseudomonas syringae pv. pisi on pea in Turkey. Plant Disease 94(7)923.
- Fondevilla, S., A. Marti´n-Sanz, Z. Satovic, M.D.F. Romero, D. Rubiales and C. Caminero, 2012. Identification of quantitative trait loci involved in resistance to Pseudomonas syringae pv. syringae in pea (Pisum sativum L.). Euphytica 186:805-812.
- Göre, E. 2003. Bezelye’de Ascochyta Hastalıklarıyla Biyolojik Mücadelede Fluoresent Pseudomonas’ların Etkisinin Saptanması Üzerinde Araştırmalar. Ege Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitki Koruma Anabilim Dalı Doktora Tezi Sayfa 172.
- Hollaway, G.J., T.W. Bretag and T.V. Price, 2007. The epidemiology and management of bacterial blight (Pseudomonas syringae pv. pisi) of field pea (Pisum sativum) in Australia: a review. Australian Journal of Agricultural Research, 58:1086-1099.
- Horuz, S., A. Koksal-Akca, M. Guneş, B.P. Aktepe and Y. Aysan, 2015. Occurence of bacterial blight caused by Pseudomonas syringae pv. pisi in the Eastern Mediterranean Region of Turkey. XVIII International Plant Protection Congress; Berlin, Almanya, pp. 741.
- Iqbal, S.M., A. Javaid, A. Bakhsh and S.R. Malik, 2013. Molecular characterization of pea for resistance to Pseudomonas syringae pv. pisi. International Journal of Agriculture and Biology, 15(4)787-790.
- Karayel, R. ve H. Bozoğlu, 2012. Samsun’da ekilen bezelye genotiplerinin bazı fizikokimyasal özelliklerinin belirlenmesi ve ıslah materyali olarak uygunluğunun değerlendirilmesi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı Doktora Tezi Sayfa 162.
- Kavut Y.T. ve A.E Çelen, 2017. Kimi yembezelyesi çeşitlerinde (Pisum arvense L.) sıra arası mesafelerinin tohum verimi ile bazı verim özelliklerine etkisi üzerinde bir araştırma. Ege Üniv. Ziraat Fak. Dergisi 54 (1):79-83.
- Lelliott, R.A. and D.E. Stead, 1987. Methods for the Diagnosis of Bacterial Diseases of Plants. 2. Basım. Blackwell Scientific Publications. Oxford. UK. 219 pp.