Trialeurodes vaporariorum ve Macrosiphum euphorbiae ile Bulaşma Seviyesine Göre Tuta absoluta’nın Yumurta Bırakma Tercihi
Öz
Amaç: Bu çalışmada, Tuta absoluta (Meyrick) (Lepidoptera: Gelechiidae)’nın yumurta bırakma tercihine, herbivor böcek zararı sonucu konukçu bitkiden salınan uçucu yağların etkisi araştırılmıştır.
Materyal ve Metot: Macrosiphum euphorbiae (Thomas) (Hemiptera: Aphididae) ve Trialeurodes vaporariorum Westwood (Hemiptera: Aleyrodidae) ile bulaşık konukçu bitkilere, T. absoluta’nın bıraktığı yumurta sayıları karşılaştırılmıştır. Ayrıca T. absoluta’nın, bileşik yapraklarına mekanik olarak zarar verilmiş domates bitkilerine, bıraktığı yumurta sayıları da değerlendirilmiştir.
Bulgular: Kontrol grubu olarak kullanılan temiz bitkilere (15,05 yumurta/dişi), diğer zararlılarla bulaşık olan bitkilere göre, bırakılan yumurta sayısı daha fazladır. Kontrol bitkilerinden sonra en fazla yumurta bırakılan bitki M. euphorbiae’nın bileşik yaprak başına 5 ergin bireyi ile bulaşık domates bitkileridir (7,48 yumurta/dişi). En az yumurta (3,79 yumurta/dişi) ise T. vaporariorum’un bileşik yaprak başına 40–50 ergin bireyi ile bulaşık domates bitkilerine bırakılmıştır. M. euphorbiae ile bulaşık bitkiler içerisinde ise en az yumurta bırakılanı (4,34 yumurta/dişi) bileşik yaprak başına 15 ergin bireyi ile bulaşık olan bitkiler olmuştur. Ayrıca, M. euphorbiae ile bulaşık bitkilere göre, T. vaporariorum ile bulaşık bitkilere daha az yumurta bırakıldığı belirlenmiştir. Bununla birlikte, bırakılan yumurta sayısının, domates bitkilerindeki bulaşıklık miktarının artışı ile ters orantılı olarak azaldığı görülmüştür. Ayrıca, mekanik zarar verilmiş bileşik yaprak sayısı arttıkça T. absoluta tarafından bırakılan yumurta sayısının azaldığı görülmüştür.
Sonuç: Sonuç olarak, herbivor böceklerin yapmış olduğu zarar sonucunda konukçu bitkilerden salınan uçucu yağların, T. absoluta’nın mücadelesinde kullanılma potansiyeli olduğu belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
References
- Anastasaki E, Balayannis G, Papanikolaou NE, Michaelakis AN, Milonas PG. 2015. Oviposition Induced Volatiles in Tomato Plants. Phytochemistry Letters, 13, 262-266.
- Arimura G, Matsui K, Takabayashi J. 2009. Chemical and Molecular Ecology of Herbivore-Induced Plant Volatiles: Proximate Factors and Their Ultimate Functions. Plant Cell Physiol, 50: 911-923.
- Bawin T, De Backer L, Dujeu D, Legrand P, Caparros Megido R, Francis F, Verheggen FJ. 2014. Infestation Level Influences Oviposition Site Selection in the Tomato Leafminer Tuta absoluta (Lepidoptera: Gelechiidae). Insects, 5(4): 877-884.
- Bayındır A, Özger Ş, Karaca İ, Birgücü AK, Hassan E. 2015. Effects of Some Plant Extracts on Tuta absoluta (Meyrick, 1917) (Lepidoptera: Gelechiidae) Under Laboratory Conditions. Adv Food Sci, 37(3): 132-137.
- Birgücü AK, Bayındır A, Çelikpençe Y, Karaca İ. 2014a. Growth Inhibitory Effects of Bio- and Synthetic Insecticides on Tuta absoluta (Meyrick, 1917) (Lepidoptera: Gelechiidae). Turk Entomol Derg, 38(4): 389-400.
- Birgücü, A.K., Çelikpençe, Y., Karaca, İ., 2014b. Böcek Yumurtası ve Konukçu Bitki Arasındaki Karşılıklı İlişkiler. Türk Entomol Bült, 4(2): 107-119.
- Birgücü AK, Satar S, Karaca İ. 2015b. Effects of some plant extracts on Aphis gossypii Glover. (Hemiptera: Aphididae) and Bemisia tabaci (Gennadius) Takahashi (Hemiptera: Aleyrodidae). Asian J Agr Food Sci, 3(2): 149-154.
- Birgücü AK, Turanlı F, Gümüş E, Güzel B, Karsavuran Y. 2015a. The Effect of Grape Cultivars on Oviposition Preference and Larval Survival of Lobesia botrana Den. & Schiff. (Lepidoptera: Tortricidae). Fresen Environ Bull, 24(1): 33-38.
- Cabello T, Gallego JR, Vila E, Soler A, Carnero A, Hernández Suárez E, Polaszek A. 2009. Biological Control of the South American Tomato Pinworm, Tuta absoluta (Lep.: Gelechiidae), with Releases of Trichogramma achaeae (Hym.:Trichogrammatidae) in Tomato Greenhouse of Spain. IOBC/WPRS Bulletin, 49: 225-230.
- Caparros Megido R, De Backer L, Ettaib R, Brostaux Y, Fauconnier ML, Delaplace P, Lognay G, Belkadhi MS, Haubruge E, Francis F, Verheggen FJ. 2014. Role of Larval Host Plant Experience and Solanaceous Plant Volatile Emissions in Tuta absoluta (Lepidoptera: Gelechiidae) Host Finding Behavior. Arthropod Plant Interact, 8(4): 293-304.