MEASURES TAKEN IN SCHOOLS DUE TO EPIDEMICS IN THE LATE OTTOMAN AND EARLY REPUBLIC PERIOD

Epidemics such as plague, measles, malaria, cholera, and Spanish flu affected the Ottoman Empire in every way, and various measures were taken in various fields according to the conjuncture of the period. The reason for choosing the last period in this study is that more epidemic detections have been made and the records of this period are high. After the 1800s, different epidemics with certain processes and results were experienced in the Ottoman Empire for certain reasons. Some of them affected the state at the micro level and some at the macro level. Undoubtedly, the most affected part of the epidemics were children, especially children of education age, who both accelerated the process of being affected by the disease and became the fastest intervention group. The Ottomans took separate measures regarding education during epidemics. These measures, which include schools, teachers, students, places of residence, and parents from time to time, have had an institutional impact on the state. When we look at the archive documents, issues such as the vacation of schools, vaccination policies, dissemination of disinfection studies, raising awareness among students and their parents, arranging separate allowances for these issues, and financial and moral support of teachers in this regard have been the most mentioned issues regarding epidemic and educational measures. This study, which we will prepare with the document analysis method, mostly based on the Ottoman archive documents and the chronicles of the period, aims to reveal the measures taken by the state to prevent the disruption of education despite the epidemics of the period.

Veba, kızamık, sıtma, kolera, İspanyol gribi gibi salgın hastalıklar Osmanlı’yı her açıdan etkilemiş ve dönemin konjonktürüne göre çeşitli alanlarda çeşitli tedbirler alınmıştır. Bu çalışmada özellikle son dönemin seçilme sebebi, hem daha fazla salgın tespitinin yapılmış olması hem de bu dönem kayıtlarının fazla olmasıdır. 1800’lerden sonra Osmanlı’da belirli sebeplerle belirli süreçler ve sonuçlarıyla farklı salgınlar yaşanmıştır. Bunlardan bir kısmı mikro düzeyde bazıları ise makro düzeyde etkilemiştir devleti. Salgınlardan en çok etkilenen kesim şüphesiz çocuklar olmuştur, özellikle eğitim çağındaki çocukların hem hastalıktan etkilenme süreci hızlanmış hem de en çabuk müdahale grubu olmuştur. Osmanlı salgınlarda eğitim ile ilgili ayrı tedbirler almıştır. Okulları, öğretmenleri, öğrencileri, kaldıkları yerleri ve ebeveynleri de zaman zaman içine alan bu önlem çabaları, devleti kurumsal anlamda etkilemiştir. Arşiv belgelerine baktığımızda, okulların tatil edilmeleri, aşılama politikaları, dezenfekte çalışmalarının yaygınlaştırılması, öğrencilerde ve ebeveynlerinde bu konuda bilinç oluşturma, bu konular için ayrı ödenekler ayarlanması, öğretmenlerin bu konuda maddi manevi desteklenmesi gibi hususlar salgın ve eğitim tedbirleri konusunda en çok dile getirilen meseleler olmuştur. Çoğunlukla Osmanlı ve Cumhuriyet arşiv belgeleri ve dönemin kroniklerine dayanarak, doküman analizi yöntemi ile hazırlayacağımız bu çalışma, dönemin salgınları karşısında eğitimin aksamaması için devletin aldığı tedbirleri ortaya çıkarmayı hedeflemektedir.