Krallık Macaristanı’nda Bir Ceza Davasının İncelemesi: Eğri’den Gelen Türk’ün Cinayeti [1687]

Bu çalışma, XVII. yüzyılın son çeyreğinde Krallık Macaristanı’nda görülen bir ceza davası üzerinden Macaristan nahiye idaresinde mahkeme sürecini ele almayı amaçlamaktadır. Maktul, 1686 yılının Noel kutlamaları sırasında, Eğri Kalesi’nden yola çıkıp Ónod Kalesi’ne varmak isteyen bir Türk’tür. Mahkeme kaydında ismine, yaşına ve mesleğine dair hiçbir bilgiye rastlanmamaktadır. Yola çıkış amacı Hıristiyanlık inancına geçmek olan maktul, Miskolc kasabasında konakladığı zaman bir grup Macar tarafından kendisinin altın işlemeli kılıcını ele geçirmek gayesiyle öldürülmüştür. Öldürme planını tasarlayan Száraz János, nahiye şûrası tarafından infaz edilirken suç ortağı Borbély György isimli asilzadeye karşı 1687 yılında dava açılmıştır. Mahkeme kaydını önemli kılan hadise, bahsi geçen asilzadenin ihanet suçuyla yargılanmasıdır. Zira isnat edilen bu suç sebebiyle sanık tüm servetini ve hatta canını kaybetme tehlikesiyle karşı karşıyadır.

This research aims to examine the judicial process of the comitatus administrative unit by analyzing a criminal trial that occurred in the Kingdom of Hungary during the last quarter of the 17th century. The victim was a Turk who departed from Castle of Agria during the Christmas celebrations in 1686 en route to Castle of Ónod. The judical record does not provide any information regarding the victim’s name, age or occupation. The reason for the victim’s departure was to convert to Christianity. While stopping over in the Miskolc oppidum, he was killed by a group of Hungarians who wanted to steal his gold-embellished sword. Although the planner of the murder, Száraz János, was executed by the sedes judiciaria, his accomplice, a nobleman named Borbély György was prosecuted in 1687. The importance of the court record arises from the fact that aforementioned nobleman, Borbély György, was accused of the crime of treason, which, if convicted, could have resulted in the loss of his wealth and even his life.