Araştırma Makalesi

Kurtuluş Savaşı Öncesi Azınlıklar Sorununa Bir Bakış

Cilt: 9 Sayı: 27 1 Kasım 1993
  • Hasan Köni
PDF İndir
EN TR

Kurtuluş Savaşı Öncesi Azınlıklar Sorununa Bir Bakış

Öz

I. Dünya Savaşı'nda, kendilerine devlet kurabilecekleri vaadi verilerek kandırılan azınlıklar eski devletleri Osmanlı İmparatorluğu’na karşı Ruslar, İngilizler, Fransızlar ve Amerikalılarla işbirliğine girmişlerdir. Almanya ise Avrupa içindeki azınlıkları yukarıda adı geçen müttefiklere karşı kullanma çabalan içinde idi. Ermenilerin ve Rumların ve Süryanilerin İngiliz, Fransız ve Ruslar tarafından Kurtuluş Savaşı öncesi kullanılmaları, ileri sürülmeleri hakkında birçok eser olmasına karşın müttefikleriyle birlikte Bakü ve Orta Doğu petrolü peşinde koşan Amerika'nın rolü konusunda kapsamlı bir araştırma yapılmış değildir. Oysa, Amerika aynı diğer müttefikleri gibi azınlıkların peşinde koşmuştur. Başkan Wilson tarafından yayınlanan ve çeşitli soyların devlet kurmalarını öneren ondört nokta ilk bakışta her ne kadar Türklere ümit vermiş olsa da asıl amacın Osmanlı toprakları üzerinde azınlıkların kuracağı yeni devletlere yol açmak olduğu anlaşılmaktadır. Hatta ABD, Erzurum Kongresi sırasında manda sorunu görüşülürken mandater olma konusunda epeyi ümit beslemiştir. General Harbord'un Ermeniler konusundaki raporu bugün iyi bilinen konulardandır. Amerika'yı Osmanlı İmparatorluğunun yağmasından geri çeken olay, acemiliği yüzünden 1917 yılında, yani savaş başladıktan üç yıl sonra savaşa katılmasına karşın, en büyük asker kaybına uğramış olmasıdır. Amerikan kamuoyu gereksiz buldukları bu kayıp karşısında Amerika'nın Avrupa'nın işlerinden el çekmesini sağlamıştır. Amerika’nın Osmanlı İmparatorluğu'nun son dönemindeki azınlıklara karşı tutumunu Washington'daki arşiv belgelerinin ışığında incelemeye çalışacağız. Bu inceleme bize Kurtuluş Savaşı’nın ne zor şartlar altında gerçekleştiğini daha iyi açıklayacağı gibi bu savaşı yapanların dehasını da bir daha kanıtlayacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. David Fromkin, A. Peace to End AU Peace, Avon Books, New York, 1989, s. 533
  2. Report of llıe American Military Mission to Armenia. 60th Congress, 2d Sessioıı, doc. 266, April 13.1920, s. 3.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Hasan Köni Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

1 Kasım 1993

Gönderilme Tarihi

1 Mayıs 1993

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 1993 Cilt: 9 Sayı: 27

Kaynak Göster

APA
Köni, H. (1993). Kurtuluş Savaşı Öncesi Azınlıklar Sorununa Bir Bakış. Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, 9(27), 479-484. https://izlik.org/JA25WA63CE
AMA
1.Köni H. Kurtuluş Savaşı Öncesi Azınlıklar Sorununa Bir Bakış. ATAM Dergisi. 1993;9(27):479-484. https://izlik.org/JA25WA63CE
Chicago
Köni, Hasan. 1993. “Kurtuluş Savaşı Öncesi Azınlıklar Sorununa Bir Bakış”. Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi 9 (27): 479-84. https://izlik.org/JA25WA63CE.
EndNote
Köni H (01 Kasım 1993) Kurtuluş Savaşı Öncesi Azınlıklar Sorununa Bir Bakış. Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi 9 27 479–484.
IEEE
[1]H. Köni, “Kurtuluş Savaşı Öncesi Azınlıklar Sorununa Bir Bakış”, ATAM Dergisi, c. 9, sy 27, ss. 479–484, Kas. 1993, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA25WA63CE
ISNAD
Köni, Hasan. “Kurtuluş Savaşı Öncesi Azınlıklar Sorununa Bir Bakış”. Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi 9/27 (01 Kasım 1993): 479-484. https://izlik.org/JA25WA63CE.
JAMA
1.Köni H. Kurtuluş Savaşı Öncesi Azınlıklar Sorununa Bir Bakış. ATAM Dergisi. 1993;9:479–484.
MLA
Köni, Hasan. “Kurtuluş Savaşı Öncesi Azınlıklar Sorununa Bir Bakış”. Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, c. 9, sy 27, Kasım 1993, ss. 479-84, https://izlik.org/JA25WA63CE.
Vancouver
1.Hasan Köni. Kurtuluş Savaşı Öncesi Azınlıklar Sorununa Bir Bakış. ATAM Dergisi [Internet]. 01 Kasım 1993;9(27):479-84. Erişim adresi: https://izlik.org/JA25WA63CE